„Engar raunverulegar breytingar sem hafa átt sér stað“ Tómas Arnar Þorláksson skrifar 10. maí 2026 13:28 Tótla Sæmundsdóttir, framkvæmdastjóri Barnaheilla. vísir/egill „Ég held að þetta hafi verið tilraun dómsmálaráðuneytisins til að koma málinu í gegn af því að fólki fannst þetta ekki þægileg tilhugsun, að börn yrðu vistuð í lokuðu úrræði með alls konar hópum af fólki. En þetta er klárlega ekki boðlegt, sama hvað, að frelsissvipta börn.“ Þetta segir framkvæmdastjóri Barnaheilla sem gagnrýnir frumvarp dómsmálaráðherra um brottfararstöð harðlega. Hún segir boðaðar breytingar á frumvarpinu í raun ekki breyta neinu. Frumvarpið var lagt fyrir Alþingi í nóvember og hefur verið til meðferðar síðan. Samkvæmt frumvarpinu verður heimilt að frelsissvipta börn fólks á flótta sem á að senda úr landi og koma þeim fyrir í fóstri á meðan fjölskyldur þeirra yrðu vistaðar í brottfararmiðstöð. Undirskriftarlisti var stofnaður til að mótmæla áformunum en eins og stendur hafa um 2.400 manns skrifað undir. Segir þingið í raun ekki breyta neinu Allsherjar- og menntamálanefnd sem hefur frumvarpið til meðferðar hefur lagt fram breytingartillögu sem segir til um að börn verði vistuð með fjölskyldum sínum á öðrum stað en brottfararstöðinni. Vonast er til að frumvarpið verði að lögum fyrir þinglok. Tótla Sæmundsdóttir, framkvæmdastjóri Barnaheilla, segir að þrátt fyrir umræddar breytingar fari lögin gegn barnasáttmála Sameinuðu þjóðanna. „Börn á flótta eiga bara ekki að vera frelsissvipt, alveg sama hvað þú kallar það. Það eru alls konar úrræði sem er hægt að gera annað en að frelsissvipta fólk og börn. Það er hægt að láta fólk tjékka inn, það er hægt að fylgjast með hópnum, það er hægt að leyfa fólki bara að vera í sínu nærumhverfi þar til það er komið að því að því verði brottvísað.“ Óboðlegt að frelsissvipta börn Hún segir það ekki koma til greina að frelsissvipta börn nema það sé gert til að tryggja öryggi þeirra eða annarra. Aðferðin geti haft alvarlegar afleiðingar í för með sér. „Við eigum skýr gögn um það að það getur haft víðtæk andleg áhrif á börn þegar þau eru frelsissvipt. Þegar við erum að fara í svona aðgerðir eins og að brottvísa fólki úr landi og við erum að taka þau úr örygginu sínu, þá þarf fyrst að taka þau og loka þau af. Það hljóta allir að sjá hvaða skaða það veldur.“ Hún vonast til að það verði fallið frá áformunum. „Ég er náttúrulega almennt á móti því að fólk sé frelsissvipt fyrir engar sakir. Að setja börn inn í þessa summu, finnst mér algjörlega óboðlegt. Við finnum það alveg á fólkinu í nefndinni að því finnst það ekki þægilegt. Ég skil ekki af hverju það er verið að halda þessu til streitu. Ég vona náttúrulega að fólk sjái að sér. Þessi framsetning að það sé ekki verið að vista börn í brottfararmiðstöðinni er bara ekki rétt. Þótt þú færir það í annað hús og kallir það öðru nafni þá er þetta nákvæmlega sami hluturinn,“ segir hún og bætir við: „Mér fannst þessi skilaboð sem komu fyrir helgim á föstudaginn, fyrirsögn eftir fyrirsögn um að börn yrðu ekki vistuð í brottfararstöðinni. Auðvitað vonuðum við að það þýddi að þau hefðu fallið frá því að frelsissvipta börn. En miðað við viðtölin við fólkið úr nefndinni þá er alveg skýrt að það eru engar raunverulegar breytingar sem hafa orðið.“ Brottfararstöð fyrir útlendinga Börn og uppeldi Réttindi barna Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Mest lesið Fleiri bitnir af hundunum Innlent Deiliskipulag við Suðurlandsbraut, sundlaugar og fánar efst á dagskránni Innlent Sex úr sömu fjölskyldu skotnir til bana Erlent Vilja eyða óvissunni um bein Jónasar Innlent Báðu um að fá að grafa upp Jónas Hallgrímsson Innlent Enn ekkert spurst til Hákonar Innlent Skaðabótasjóður Trumps í hættu Erlent Brotist inn í Reykjabú og annað „manifestó“ skilið eftir Innlent Flugeldaverksmiðja sprakk í loft upp Erlent Flugmaður hjá Icelandair opnar bókhaldið Innlent Fleiri fréttir Nýtt og mikið golfsvæði í Hafnarfirði komið á veg Bein útsending: Kynna fasteignamat ársins 2027 Brotist inn í Reykjabú og annað „manifestó“ skilið eftir Breyta hlaupaleiðum í Reykjavíkurmaraþoninu Vilja eyða óvissunni um bein Jónasar Deiliskipulag við Suðurlandsbraut, sundlaugar og fánar efst á dagskránni Báðu um að fá að grafa upp Jónas Hallgrímsson Lítið breyst á fimmtán árum Flugmenn lagt fram fleytilausn og staðan sögð erfið Höggið verði mikið fyrir ríkisstjórnina segi þjóðin nei Engar vísbendingar um kvikusöfnun en ríflega sjö hundruð skjálftar Fleiri bitnir af hundunum Hagsmunir barna ágætlega tryggðir í „bagalegu óyndisúrræði“ „Þá þurfum við að gera miklu betur“ Flokkur fólksins mælist utan þings Skortur á aðstoð, mótmæli og höggstaður á ríkisstjórn Enn ekkert spurst til Hákonar Stærsti skjálfti á svæðinu síðan 2022 Mótmælendur trufluðu þingfund Má heita Freyjó og Sifjar en ekki Mikhael „Það þarf kjark til að viðurkenna mistök“ Myndataka í lágloftunum vekur athygli Grunaður barnaníðingur í varðhaldi á grundvelli almannahagsmuna Syngjandi dúx Snarpur skjálfti fannst á höfuðborgarsvæðinu Vaknaði við hávaða og raddir úr næsta herbergi Segir Ragnar Þór afhjúpa vanþekkingu á skólastarfi Flugmaður hjá Icelandair opnar bókhaldið „Andrúmsloftið er þungt og það eru allir slegnir“ Andlát á Hólmsheiði og skammtímasamningur á borðinu í flugdeilunni Sjá meira
Þetta segir framkvæmdastjóri Barnaheilla sem gagnrýnir frumvarp dómsmálaráðherra um brottfararstöð harðlega. Hún segir boðaðar breytingar á frumvarpinu í raun ekki breyta neinu. Frumvarpið var lagt fyrir Alþingi í nóvember og hefur verið til meðferðar síðan. Samkvæmt frumvarpinu verður heimilt að frelsissvipta börn fólks á flótta sem á að senda úr landi og koma þeim fyrir í fóstri á meðan fjölskyldur þeirra yrðu vistaðar í brottfararmiðstöð. Undirskriftarlisti var stofnaður til að mótmæla áformunum en eins og stendur hafa um 2.400 manns skrifað undir. Segir þingið í raun ekki breyta neinu Allsherjar- og menntamálanefnd sem hefur frumvarpið til meðferðar hefur lagt fram breytingartillögu sem segir til um að börn verði vistuð með fjölskyldum sínum á öðrum stað en brottfararstöðinni. Vonast er til að frumvarpið verði að lögum fyrir þinglok. Tótla Sæmundsdóttir, framkvæmdastjóri Barnaheilla, segir að þrátt fyrir umræddar breytingar fari lögin gegn barnasáttmála Sameinuðu þjóðanna. „Börn á flótta eiga bara ekki að vera frelsissvipt, alveg sama hvað þú kallar það. Það eru alls konar úrræði sem er hægt að gera annað en að frelsissvipta fólk og börn. Það er hægt að láta fólk tjékka inn, það er hægt að fylgjast með hópnum, það er hægt að leyfa fólki bara að vera í sínu nærumhverfi þar til það er komið að því að því verði brottvísað.“ Óboðlegt að frelsissvipta börn Hún segir það ekki koma til greina að frelsissvipta börn nema það sé gert til að tryggja öryggi þeirra eða annarra. Aðferðin geti haft alvarlegar afleiðingar í för með sér. „Við eigum skýr gögn um það að það getur haft víðtæk andleg áhrif á börn þegar þau eru frelsissvipt. Þegar við erum að fara í svona aðgerðir eins og að brottvísa fólki úr landi og við erum að taka þau úr örygginu sínu, þá þarf fyrst að taka þau og loka þau af. Það hljóta allir að sjá hvaða skaða það veldur.“ Hún vonast til að það verði fallið frá áformunum. „Ég er náttúrulega almennt á móti því að fólk sé frelsissvipt fyrir engar sakir. Að setja börn inn í þessa summu, finnst mér algjörlega óboðlegt. Við finnum það alveg á fólkinu í nefndinni að því finnst það ekki þægilegt. Ég skil ekki af hverju það er verið að halda þessu til streitu. Ég vona náttúrulega að fólk sjái að sér. Þessi framsetning að það sé ekki verið að vista börn í brottfararmiðstöðinni er bara ekki rétt. Þótt þú færir það í annað hús og kallir það öðru nafni þá er þetta nákvæmlega sami hluturinn,“ segir hún og bætir við: „Mér fannst þessi skilaboð sem komu fyrir helgim á föstudaginn, fyrirsögn eftir fyrirsögn um að börn yrðu ekki vistuð í brottfararstöðinni. Auðvitað vonuðum við að það þýddi að þau hefðu fallið frá því að frelsissvipta börn. En miðað við viðtölin við fólkið úr nefndinni þá er alveg skýrt að það eru engar raunverulegar breytingar sem hafa orðið.“
Brottfararstöð fyrir útlendinga Börn og uppeldi Réttindi barna Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Mest lesið Fleiri bitnir af hundunum Innlent Deiliskipulag við Suðurlandsbraut, sundlaugar og fánar efst á dagskránni Innlent Sex úr sömu fjölskyldu skotnir til bana Erlent Vilja eyða óvissunni um bein Jónasar Innlent Báðu um að fá að grafa upp Jónas Hallgrímsson Innlent Enn ekkert spurst til Hákonar Innlent Skaðabótasjóður Trumps í hættu Erlent Brotist inn í Reykjabú og annað „manifestó“ skilið eftir Innlent Flugeldaverksmiðja sprakk í loft upp Erlent Flugmaður hjá Icelandair opnar bókhaldið Innlent Fleiri fréttir Nýtt og mikið golfsvæði í Hafnarfirði komið á veg Bein útsending: Kynna fasteignamat ársins 2027 Brotist inn í Reykjabú og annað „manifestó“ skilið eftir Breyta hlaupaleiðum í Reykjavíkurmaraþoninu Vilja eyða óvissunni um bein Jónasar Deiliskipulag við Suðurlandsbraut, sundlaugar og fánar efst á dagskránni Báðu um að fá að grafa upp Jónas Hallgrímsson Lítið breyst á fimmtán árum Flugmenn lagt fram fleytilausn og staðan sögð erfið Höggið verði mikið fyrir ríkisstjórnina segi þjóðin nei Engar vísbendingar um kvikusöfnun en ríflega sjö hundruð skjálftar Fleiri bitnir af hundunum Hagsmunir barna ágætlega tryggðir í „bagalegu óyndisúrræði“ „Þá þurfum við að gera miklu betur“ Flokkur fólksins mælist utan þings Skortur á aðstoð, mótmæli og höggstaður á ríkisstjórn Enn ekkert spurst til Hákonar Stærsti skjálfti á svæðinu síðan 2022 Mótmælendur trufluðu þingfund Má heita Freyjó og Sifjar en ekki Mikhael „Það þarf kjark til að viðurkenna mistök“ Myndataka í lágloftunum vekur athygli Grunaður barnaníðingur í varðhaldi á grundvelli almannahagsmuna Syngjandi dúx Snarpur skjálfti fannst á höfuðborgarsvæðinu Vaknaði við hávaða og raddir úr næsta herbergi Segir Ragnar Þór afhjúpa vanþekkingu á skólastarfi Flugmaður hjá Icelandair opnar bókhaldið „Andrúmsloftið er þungt og það eru allir slegnir“ Andlát á Hólmsheiði og skammtímasamningur á borðinu í flugdeilunni Sjá meira