Fyrsti íslenski vestrinn kominn

Kári Valtýsson, rithöfundur og lögfræðingur, hefur sent frá sér skáldsöguna Hefnd – sem er vestri, en það er ekki algengt sagnaform hérlendis þó að Bandaríkjamaðurinn sé auðvitað búinn að gera þetta ótal oft. Það sem er sérstakt við þennan vestra hans Kára er að Íslendingur er aðalhetja hans, Gunnar Kjartansson að nafni, og hann þvælist þarna inn í alls konar kúrekaævintýri. Kári byggir bókina á sögulegum atburðum og hefur með í sögunni nokkrar raunverulegar persónur.

„Þetta er vestri og mér skilst að þetta sé sá fyrsti sinnar tegundar hér á landi. Ég er sá fyrsti sem ríður á vaðið hérna megin hafsins. Ég var í raun að spá í af hverju fólksflutningarnir miklu urðu, þegar fólk fór að flytjast héðan til Kanada – og árið 1866 dúkkaði alltaf upp í grúsk­inu. Þetta var mikið eymdarár á Íslandi: það var afar harður vetur, rollurnar voru allar fársjúkar af fjárkláða og ofan á það átti enginn bót fyrir boruna á sér og Danirnir voru rosalega vondir við okkur. Þetta fannst mér ákaflega forvitnilegt og ég fór að skoða hvað var í gangi hinum megin við hafið á sama tíma.“

Hinum megin við hafið var verið að tjasla saman Bandaríkjunum eftir borgarastyrjöldina, það var verið að leggja lestarteina strandanna á milli og almennt spennandi tímar þar í gangi – þannig að Kári fór að vinna að því að tengja þessi tvö sögusvið saman.

„Ég fór að pæla í hvernig ég gæti komið Íslendingi í þessar aðstæður þannig að það væri einhver brú í því og ekki algjör þvæla. Þannig að ég fór að leita heimilda til að komast þangað. Það tókst á endanum og okkar maður endar í harki á lestarteinunum og svo sem byssubrandur. Þannig að þetta byrjaði sem sagnfræðilegur áhugi og eitt leiddi af öðru.“

Kári segist vera búinn að skrifa heilan helling fram að þessu þó að Hefnd sé hans fyrsta útgefna bók – til að mynda skrifaði hann um lögfræðing í tilvistarkreppu, sem er auk þess eitthvað klikkaður, sem er kannski eilítið nær hans raunveruleika en vestrinn – en sú saga kom aldrei út. Hefnd varð til í kringum 2015 – og hefur verið í þróun síðan og Kári segir það sagnfræðiáhugan­um að þakka að þessi „kolruglaða“ hugmynd hafi orðið að veruleika, eins og hann orðar það.

Kári er í fullri vinnu hjá Fulltingi sem lögfræðingur og grúskaði í sagnfræðinni og skrifunum þess á milli.

„Ég er að vinna á Fulltingi og skrifa svona í hjáverkum eins og þeir segja – byrja ekki allir þar?“