Í­búar upp­lifa á­form Skaga­fjarðar sem svik við sam­fé­lagið

Sveitarstjórn Skagafjarðar tilkynnti íbúum sumarið 2024 um fyrirætlanir um sölu á nokkrum félagsheimilum sveitarfélagsins. Haldinn hafi verið fundur með íbúum til að heyra sjónarmið þeirra.

„Fundurinn með íbúum Hegraness var fjölmennur, og skýr vilji kom fram: Íbúar vildu ekki að Félagsheimilið yrði selt, enda var það byggt fyrir samfélagið og á að vera í þeirra þágu áfram. Þar var lögð fram sú tillaga að stofnuð yrðu íbúasamtök sem tækju að sér rekstur hússins, þannig að sveitarfélagið bæri ekki lengur kostnað af því,“ stendur í opnu bréfi íbúasamtaka Hegraness sem birt var á Feyki.

„Hugmyndin var sú að sveitarfélagið myndi afhenda íbúasamtökunum félagsheimilið. Af því að sveitarfélagið Skagafjörður greiddi ekki fyrir félagsheimilið upphaflega þegar hrepparnir runnu saman. Þá myndu íbúasamtökin sjá um allan reksturinn þannig að sveitarfélagið þyrfti ekki að standa undir kostnaði af rekstri félagsheimilisins,“ segir Sunna Þórarinsdóttir, íbúi í Hegranesi, í samtali við fréttastofu.

Ósátt með framgöngu sveitarstjórnarinnar

Byggðarráð Skagafjarðar fundaði um málið og í fundargerð kemur fram að tvær mismunandi útfærslur á sölu hafi verið kannaðar. Annars vegar að auglýsa félagsheimilið til sölu og selja hæstbjóðanda eða hins vegar setja upp einhvers konar matskerfi.

„Sú leið að ganga til samninga við einstaklinga eða hópa án auglýsingar er ekki ásættanleg með hliðsjón af jafnræði íbúa og stjórnsýslureglum,“ stendur í fundargerð Byggðarráðsins.

„Eftir ítarlega skoðun og með hagsmuni allra íbúa Skagafjarðar að leiðarljósi er niðurstaðan sú að það sé ekki góð stjórnsýsla að ganga til viðræðna við einstaklinga eða hópa um að eignast húsið án auglýsingar. Sú leið að setja upp matskerfi til að velja milli mismunandi hópa eða einstaklinga er flókin í framkvæmd, ásamt því að vægi verðsins í tilboði viðkomandi myndi alltaf vega þungt. Það er því niðurstaða byggðarráðs að heiðarlegast og gagnsæjast sé að auglýsa viðkomandi félagsheimili til sölu til hæstbjóðanda á opnum markaði og þá geta bæði einstaklingar eða hópar boðið í eignina.“

Í bréfi íbúðaráðsins segir að sveitarstjórn hafi án samráðs við íbúanna ákveðið að setja félagsheimili Rípurhrepps á opinn sölumarkað.

„Þessi ákvörðun er svik við samfélagið, sem hefur lagt sig fram um að fá áheyrn, sett fram raunhæfar lausnir og lýst sig reiðubúna til að taka kostnað við rekstur og viðhald hússins úr eigin vasa,“ stendur í opna bréfi íbúasamtakanna.

„Við erum mjög ósátt við þetta, sérstaklega framgöngu sveitarstjórnarinnar í okkar garð,“ segir Sunna.

Kvenfélagskonur fjármögnuðu húsbúnað með kartöflusölu

Félagsheimili Rípurhrepps var byggt á sjöunda áratug síðustu aldar og var fjármagnað af sveitarsjóði Rípurhrepps. Húsið er staðsett í Hegranesi, fyrir miðju Skagafjarðar. Íbúar lögðu til sjálfboðavinnu og seldu kvenfélagskonur kartöflur. Tekjur af kartöflusölunni voru nýttar í húsbúnað og borðbúnað fyrir félagsheimilið.

Þá var amma Sunnu í kvenfélaginu sem sá um ræktun kartaflanna. Heimilið sé ennþá mikið notað fyrir alls kyns viðburði. Staðurinn hafi því mikilvægt tilfinningalegt gildi fyrir íbúa á svæðinu.

Félagsheimilið, eins og áður kom fram, er staðsett í einum af tólf hreppum sem sameinuðust og urðu sveitarfélag Skagafjarðar.

„Þá lagði Rípurhreppur með sér dágóða upphæð í sameinaðan sveitarsjóð. Á þeim tíma hafði fyrrum sveitarstjórnarfólk í Rípurhreppi á orði að góða stöðu sveitarsjóðsins mætti nýta til að reka félagsheimilið og halda því við,“ stendur í bréfi íbúasamtaka.

„Í dag er þetta félagsheimili notað í hið hefðbundna jólaball sem kvenfélagið heldur og svo er það þorrablótið sem eru þessir föstu viðburðir. Síðan er einnig töluvert af ættarmótum, giftingum, erfidrykkju og skírnarveislum,“ segir Sunna.

Mikil fólksfjölgun hafi verið undanfarin ár í Hegranesi.

„Okkar áhyggjur núna er það, af því að það er mikil eftirsókn eftir húsnæði í Hegranesinu, að þessu verði breytt í íbúðarhús,“ segir Sunna. 

Fólk hafi áhyggjur að þeirra félagsheimili séu næst

„Það eru fleiri íbúar í gömlu hreppunum í Skagafirði sem hafa áhyggjur að það komi að þeim næst,“ segir Sunna.

Þá stendur í bréfi íbúasamtaka Hegraness að meirihlutinn í sveitarstjórn Skagafjarðar vilji selja átta af tíu félagsheimilum, öll nema Miðgarð og Höfðaborg.

Í fundargerð byggðarráðs var einnig fundað með fulltrúum félagsheimila Ljósheima og Skagasels sem tilheyra sveitarfélaginu Skagafirði. Þá kemur fram að sveitarstjórnin var „sammála um að skoða hvort ekki væri skynsamlegt að selja hlut sveitarfélagsins í mörgum af þeim 10 félagsheimilum sem sveitarfélagið á ýmist að öllu leyti eða að verulegu leyti eignarhlut í.“