Snorri, þú færð ekki að segja „Great Replacement“ og þykjast saklaus Ian McDonald skrifar 12. nóvember 2025 18:30 Takk Snorri Másson, þingmaður og varaformaður Miðflokksins. Fyrst og fremst fyrir að viðurkenna að ég sé til (ég er smjaðraður) og í öðru lagi fyrir að opinbera þig sem white nationalist. Það auðveldar hlutina. Þegar Snorri segir eitthvað eins og „hin great replacement theory er ekki bara kenning,“ þá fær hann ekki að láta eins og hann sé að segja eitthvað hlutlaust. Hann fær ekki að fela sig á bak við orðaleiki eða sakleysislegt þykjustuleikrit. Þetta hugtak er sjálft hjartað í nútíma hvítri þjóðernishyggju. Það er fáni þeirra sem hafa myrt og réttlætt ofbeldi í nafni rasískrar samsæriskenningar. Þú getur ekki endurtekið þetta hugtak með samþykki og síðan neitað að tilheyra þeirri hugmyndafræði sem fylgir því. Svokölluð „Great Replacement“ kom ekki úr lausu lofti. Hún var búin til af öfgahægrisinnuðum hugmyndafræðingum sem héldu því fram að hvítir Evrópubúar væru markvisst skiptir út fyrir innflytjendur. Þetta er ekki lýðfræðileg athugun; þetta er samsærisáróður. Og um leið og þú segir að þetta sé raunverulegt, þá ertu kominn á sömu hugmyndaleið og hvítir þjóðernissinnar sem hafa framið fjöldamorð út um allan heim. Brenton Tarrant nefndi stefnuskrá sína The Great Replacement áður en hann myrti 51 múslima í Christchurch. Skotárásarmaðurinn í El Paso notaði sömu rök þegar hann drap 23 manns í Walmart, með bulli um innrás. Skotárásarmaðurinn Payton Gendron í Buffalo vitnaði beint í sömu orðræðu þegar hann réðst á svarta verslunargesti. Ef þú vilt taka dæmi nær heimilinu, þá endurspegla orð Anders Breivik mjög vel orð Snorra og við vitum öll hvað gerðist þar. Þetta er ekkert leyndarmál, þetta er söguleg staðreynd. Ef Snorri heldur að hann geti endurtekið sömu hugmyndafræði en samt haldið því fram að hann sé ekki hvítur þjóðernissinni, þá er hann annaðhvort að blekkja sjálfan sig eða reyna að blekkja aðra. Þú getur ekki vitnað í kjarnakenningu ofbeldisfullrar rasískrar hreyfingar og síðan þóst hneykslaður þegar fólk bendir á tengslin. Og fáviska? Nei, sú afsökun gengur ekki upp. Hún gufar upp um leið og þú opnar Twitter í eina mínútu og sérð hverjir eru að fagna honum. Það þarf varla að fletta lengi til að sjá opinbera nýnasista með hakakross í lýsingunni og Sieg Heil í tímalínunni deila orðum Snorra og klappa honum á bakið. Ef orðum þínum er fagnað af fólki sem dreymir um þjóðernishreinsanir, þá er það ekki tilviljun. Það er stórt viðvörunarljós. Svona er öfgatal orðræðunnar þvegið hreint. Nýnasistarnir öskra samsærið opinskátt. Svo kemur einhver eins og Snorri, í fínum fötum og mýkri orðavali, og segir nákvæmlega það sama, bara á menningarlegri hátt. Skyndilega virðist hugmyndin skynsamleg, jafnvel umhugsunarverð, og þeir sem ýta undir hana geta þóst vera bara að tala um pólitík. En þetta er sama eitur, bara hellt úr fínna glasi. Árið 2025 fær enginn að þykjast ekki vita hvað mikil þjóðarútskipting merkir. Tengslin milli þessarar orðræðu og ofbeldis hvítu þjóðernissinnanna eru ekki flókin. Þau eru opinber, vel skjalfest og hafa mótað síðustu áratugi frétta og hryðjuverka. Þegar Snorri endurtekur þessi skilaboð er hann hluti af sömu vél sem framleiðir hatrið og réttlætir ofbeldið. Hann þarf ekki að bera byssu eða skrifa stefnuskrá, það nægir að venja fólk við lygarnar sem gera slíkt ofbeldi mögulegt. Þannig að nei, hann fær ekki að neita. Og hann fær ekki að fela sig á bak við fávísi. Þegar augljósir nýnasistar fagna orðum þínum, þá er vandamálið ekki að fólk misskilji þig. Vandamálið er að þú ert að tala sama tungumál og þeir. Svo Snorri, að því gefnu að þú sért að lesa þetta. Anders Breivik, Brenton Tarrant, Payton Gendron. Þetta er fólk (meðal annars) sem hefur framið grimmdarverk í nafni „Great replacement theory“ sem þú fullyrðir með stolti að sé „ekki bara kenning“. Höfðu þeir rétt fyrir sér? Höfundur er innflytjandi sem starfar í verksmiðju. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Ian McDonald Miðflokkurinn Innflytjendamál Mest lesið Rannsókn staðfestir fúsk Seðlabanka Íslands Örn Karlsson Skoðun Kópavogur er í sókn – kjósum áfram sömu stefnu Ásdís Kristjánsdóttir Skoðun Breiðholtið þar sem hjartað mitt slær Bjarni Fritzson Skoðun Kaus áður Sjálfstæðisflokkinn, nú Pírata Ingibjörg Þóra Haraldsdóttir Skoðun Þegar kerfið ver kerfið en ekki borgarana. Reynslusaga Intuens af íslensku stjórnkerfi síðustu þrjú ár Steinunn Erla Thorlacius Skoðun Borgarlínan - hvað hefði Guðjón Samúelsson sagt? Þorsteinn Helgason Skoðun Óraunhæft endurkaupaverð ógnar framtíð Grindavíkur Telma Sif Reynisdóttir Skoðun Fréttaflutningur RÚV um „óháða“ skýrslu ísraelsks rannsóknarhóps Hjálmtýr Heiðdal Skoðun Á kjördag er líka kosið um frelsi fatlaðs fólks Rúnar Björn Herrera Þorkelsson Skoðun Reykjavík sem gerir okkur stolt Pétur Marteinsson Skoðun Skoðun Skoðun Dagur óbærilegrar spennu Kolbrún Áslaug Baldursdóttir skrifar Skoðun Breiðholtið þar sem hjartað mitt slær Bjarni Fritzson skrifar Skoðun Kópavogur er í sókn – kjósum áfram sömu stefnu Ásdís Kristjánsdóttir skrifar Skoðun Kaus áður Sjálfstæðisflokkinn, nú Pírata Ingibjörg Þóra Haraldsdóttir skrifar Skoðun Hlustið á fólkið! Viktor Orri Valgarðsson skrifar Skoðun Píratar: Rödd mannréttinda í 12 ár Oktavía Hrund Guðrúnar Jóns,Hans Alexander Margrétarson Hansen skrifar Skoðun Veljum að gera betur Ingvar P. Guðbjörnsson skrifar Skoðun Áheyrn og árangur í skólamálum í Hveragerði Halldóra Jóna Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Höfum staðreyndir á hreinu áður en við kjósum Geir Finnsson skrifar Skoðun Northvolt: Þegar „græna byltingin“ bítur í skottið á sér Júlíus Valsson skrifar Skoðun Síðustu hálmstrá ráðhússhersins Meyvant Þórólfsson skrifar Skoðun Geta kosningar verið máttlaus öryggisventill? Martha Árnadóttir skrifar Skoðun Borgarlínan - hvað hefði Guðjón Samúelsson sagt? Þorsteinn Helgason skrifar Skoðun Þegar ekki er mögulegt að fara heim Grímur Sigurðarson skrifar Skoðun Skólastarf til fyrirmyndar skrifar Skoðun Rannsókn staðfestir fúsk Seðlabanka Íslands Örn Karlsson skrifar Skoðun Hversu lengi nennir þú að bíða? Alma Ýr Ingólfsdóttir skrifar Skoðun Meira af íþróttum fyrir alla í Múlaþingi Ævar Orri Eðvaldsson skrifar Skoðun Gefum íbúum rödd í Fjarðabyggð Hjördís Helga Seljan skrifar Skoðun Fréttaflutningur RÚV um „óháða“ skýrslu ísraelsks rannsóknarhóps Hjálmtýr Heiðdal skrifar Skoðun Fjölskyldan í forgang Svanfríður Guðrún Bergvinsdóttir skrifar Skoðun Bílastæði fá meira pláss en börnin Unnar Sæmundsson skrifar Skoðun Þarf alltaf að vera að sekta fatlað fólk? Bergur Þorri Benjamínsson,Þuríður Harpa Sigurðardóttir skrifar Skoðun Reykjavík - Menningarborg á heimsmælikvarða Rúnar Freyr Gíslason skrifar Skoðun Á kjördag er líka kosið um frelsi fatlaðs fólks Rúnar Björn Herrera Þorkelsson skrifar Skoðun Óraunhæft endurkaupaverð ógnar framtíð Grindavíkur Telma Sif Reynisdóttir skrifar Skoðun Vaxtarmörk Samfylkingarinnar Orri Björnsson skrifar Skoðun Tölurnar tala sínu máli Guðmundur Claxton skrifar Skoðun Var orðalag spurningarinnar mótað í Brussel? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Um menningarstefnur og borgarpólitík Anna Hildur Hildibrandsdóttir skrifar Sjá meira
Takk Snorri Másson, þingmaður og varaformaður Miðflokksins. Fyrst og fremst fyrir að viðurkenna að ég sé til (ég er smjaðraður) og í öðru lagi fyrir að opinbera þig sem white nationalist. Það auðveldar hlutina. Þegar Snorri segir eitthvað eins og „hin great replacement theory er ekki bara kenning,“ þá fær hann ekki að láta eins og hann sé að segja eitthvað hlutlaust. Hann fær ekki að fela sig á bak við orðaleiki eða sakleysislegt þykjustuleikrit. Þetta hugtak er sjálft hjartað í nútíma hvítri þjóðernishyggju. Það er fáni þeirra sem hafa myrt og réttlætt ofbeldi í nafni rasískrar samsæriskenningar. Þú getur ekki endurtekið þetta hugtak með samþykki og síðan neitað að tilheyra þeirri hugmyndafræði sem fylgir því. Svokölluð „Great Replacement“ kom ekki úr lausu lofti. Hún var búin til af öfgahægrisinnuðum hugmyndafræðingum sem héldu því fram að hvítir Evrópubúar væru markvisst skiptir út fyrir innflytjendur. Þetta er ekki lýðfræðileg athugun; þetta er samsærisáróður. Og um leið og þú segir að þetta sé raunverulegt, þá ertu kominn á sömu hugmyndaleið og hvítir þjóðernissinnar sem hafa framið fjöldamorð út um allan heim. Brenton Tarrant nefndi stefnuskrá sína The Great Replacement áður en hann myrti 51 múslima í Christchurch. Skotárásarmaðurinn í El Paso notaði sömu rök þegar hann drap 23 manns í Walmart, með bulli um innrás. Skotárásarmaðurinn Payton Gendron í Buffalo vitnaði beint í sömu orðræðu þegar hann réðst á svarta verslunargesti. Ef þú vilt taka dæmi nær heimilinu, þá endurspegla orð Anders Breivik mjög vel orð Snorra og við vitum öll hvað gerðist þar. Þetta er ekkert leyndarmál, þetta er söguleg staðreynd. Ef Snorri heldur að hann geti endurtekið sömu hugmyndafræði en samt haldið því fram að hann sé ekki hvítur þjóðernissinni, þá er hann annaðhvort að blekkja sjálfan sig eða reyna að blekkja aðra. Þú getur ekki vitnað í kjarnakenningu ofbeldisfullrar rasískrar hreyfingar og síðan þóst hneykslaður þegar fólk bendir á tengslin. Og fáviska? Nei, sú afsökun gengur ekki upp. Hún gufar upp um leið og þú opnar Twitter í eina mínútu og sérð hverjir eru að fagna honum. Það þarf varla að fletta lengi til að sjá opinbera nýnasista með hakakross í lýsingunni og Sieg Heil í tímalínunni deila orðum Snorra og klappa honum á bakið. Ef orðum þínum er fagnað af fólki sem dreymir um þjóðernishreinsanir, þá er það ekki tilviljun. Það er stórt viðvörunarljós. Svona er öfgatal orðræðunnar þvegið hreint. Nýnasistarnir öskra samsærið opinskátt. Svo kemur einhver eins og Snorri, í fínum fötum og mýkri orðavali, og segir nákvæmlega það sama, bara á menningarlegri hátt. Skyndilega virðist hugmyndin skynsamleg, jafnvel umhugsunarverð, og þeir sem ýta undir hana geta þóst vera bara að tala um pólitík. En þetta er sama eitur, bara hellt úr fínna glasi. Árið 2025 fær enginn að þykjast ekki vita hvað mikil þjóðarútskipting merkir. Tengslin milli þessarar orðræðu og ofbeldis hvítu þjóðernissinnanna eru ekki flókin. Þau eru opinber, vel skjalfest og hafa mótað síðustu áratugi frétta og hryðjuverka. Þegar Snorri endurtekur þessi skilaboð er hann hluti af sömu vél sem framleiðir hatrið og réttlætir ofbeldið. Hann þarf ekki að bera byssu eða skrifa stefnuskrá, það nægir að venja fólk við lygarnar sem gera slíkt ofbeldi mögulegt. Þannig að nei, hann fær ekki að neita. Og hann fær ekki að fela sig á bak við fávísi. Þegar augljósir nýnasistar fagna orðum þínum, þá er vandamálið ekki að fólk misskilji þig. Vandamálið er að þú ert að tala sama tungumál og þeir. Svo Snorri, að því gefnu að þú sért að lesa þetta. Anders Breivik, Brenton Tarrant, Payton Gendron. Þetta er fólk (meðal annars) sem hefur framið grimmdarverk í nafni „Great replacement theory“ sem þú fullyrðir með stolti að sé „ekki bara kenning“. Höfðu þeir rétt fyrir sér? Höfundur er innflytjandi sem starfar í verksmiðju.
Þegar kerfið ver kerfið en ekki borgarana. Reynslusaga Intuens af íslensku stjórnkerfi síðustu þrjú ár Steinunn Erla Thorlacius Skoðun
Skoðun Píratar: Rödd mannréttinda í 12 ár Oktavía Hrund Guðrúnar Jóns,Hans Alexander Margrétarson Hansen skrifar
Skoðun Þarf alltaf að vera að sekta fatlað fólk? Bergur Þorri Benjamínsson,Þuríður Harpa Sigurðardóttir skrifar
Þegar kerfið ver kerfið en ekki borgarana. Reynslusaga Intuens af íslensku stjórnkerfi síðustu þrjú ár Steinunn Erla Thorlacius Skoðun