Aumingja sölumaðurinn og vonda vísindafólkið Jónas Sen skrifar 11. febrúar 2026 14:15 Mikið var ég feginn að lesa fréttirnar í vikunni. Loksins steig einhver fram og sagði hlutina eins og þeir eru. Ég á auðvitað við Elías Blöndal Guðjónsson hjá Santé, sem tók af skarið og skammaði „hina sprenglærðu“ Láru G. Sigurðardóttur fyrir að vera með leiðindi. Hún hafði nefnilega dirfst að benda á lýðheilsuvanda. Elías benti réttilega á að þetta væri bara „sjúkdómsvæðing á eðlilegu lífi“. Sem Íslendingur sem þekkir skuggahliðar áfengisneyslu – eins og flestir landsmenn gera jú, því miður – andaði ég léttar. Við héldum nefnilega í einfeldni okkar að alkóhólismi væri sjúkdómur sem rústaði fjölskyldum. En samkvæmt nýjustu greiningu frá Vínskóla lífsins erum við líklega bara fórnarlömb leiðinlegra lækna sem skilja ekki stemninguna. Helvíti á jörðu (nú með 20% afslætti!) Í grein sem ég skrifaði rétt fyrir jól, „Helvíti á jörðu“, lýsti ég því hvernig íslenskt skemmtanahald minnir helst á líkamsræktarþjálfara í maníu. Þar velti ég líka fyrir mér hvernig stæði á því að landið væri fljótandi í áfengisauglýsingum, þrátt fyrir að þær séu – tæknilega séð – bannaðar með lögum. En nú skil ég þetta. Þetta eru ekki lögbrot. Þetta er frelsisbarátta. Þegar áhrifavaldar dæla yfir okkur myndum af freyðivíni og þegar netmiðlar blikka auglýsingum um „léttöl“ (sem er óvart alveg eins og sterka ölið), þá er það bara hluti af hinu „eðlilega lífi“. Að fylgja lögum er svo 2019. Núna snýst þetta um „nýsköpun“ – sem virðist vera nýja orðið yfir að hunsa lög sem manni líkar ekki við. Vondi læknirinn og píslarvottarnir Hugsið ykkur raunir áfengissölumanna. Þeir eru píslarvottar nútímans. Þeir neyðast til að flytja inn gáma af víni, stofna vefverslanir sem þykjast vera í útlöndum en eru í Skeifunni, og brjóta auglýsingalög daglega. Og hvað fá þeir í þakkir? Jú, vísindafólk sem mætir með „gögn“ og „rannsóknir“ sem sýna fram á krabbamein og samfélagslegan skaða. Hvílík ókurteisi. Elías spyr hvers vegna Jón megi ekki fá sér rauðvín í friði. Ég spyr á móti: Hvers vegna má Elías ekki græða á veikleikum fólks í friði? Er það ekki mannréttindabrot að minna sölumann á að varan hans sé, tja, eitur? Sannleikurinn er leiðinlegur í partíi Málið er að Lára og lýðheilsufólkið eru eins og gaurinn sem kveikir ljósin í partíinu klukkan fimm um morguninn. Þau sýna okkur skítugu glösin, æluna á teppinu og timburmennina sem bíða. Sölumennirnir vilja hins vegar halda diskóljósinu gangandi. Þeir vilja selja okkur þá hugmynd að „eðlilegt líf“ sé eilíft föstudagskvöld þar sem lögreglan (og lifrin) skipta ekki máli. Hver sá sem hefur séð afleiðingarnar veit hvor sýnin er sannari. En mikið rosalega er þessi „eðlilega“ sýn sölumannsins fallegri. Hún er svo glansandi. Svo frelsandi. Svo laus við ábyrgð. Það er bara einn galli: Hún er lygi. Og til að halda henni við þarf að brjóta lög daginn út og daginn inn. En hey, ekki láta „hina sprenglærðu“ skemma fyrir ykkur gleðina. Skál fyrir frelsinu. Ég ætla samt að afþakka boðið. Því miður virðist þetta „eðlilega líf“ sölumannanna krefjast þess að lögum sé kastað fyrir róða. Og það er ekkert eðlilegt við það. Höfundur er tónlistarkennari og gagnrýnandi. Viltu birta grein á Vísi? Sendu okkur póst. Senda grein Áfengi Netverslun með áfengi Jónas Sen Mest lesið Misskilningur: Kaþólska kirkjan fordæmir ekki samkynhneigða Lilja Benatov Hjartar Skoðun Opið bréf frá leikskólastjórnendum í Kópavogi Rakel Ýr Ísaksen Skoðun Enginn misskilningur: Fordómar í sparifötum guðfræðinnar Jónas Sen Skoðun Fjórtán góð ráð gegn krabbameinum Sigurdís Haraldsdóttir,Sigríður Gunnarsdóttir Skoðun Má kirkjan vera ósammála samfélaginu? Hilmar Kristinsson Skoðun Hreðjatak á Nýjum Landspítala, framkvæmdastjórinn viðurkennir kerfisgallann og enginn stöðvar Sigurður Sigurðsson Skoðun Inga Sæland Gunnar Ármannsson Skoðun Sjúkratryggingar Íslands eyðileggja líf fatlaðs barns Thelma Sif Þórarinsdóttir Skoðun Hömlulaus valdníðsla og ofbeldi Matvælastofnunar Árni Stefán Árnason Skoðun Fleiri en þrír hagfræðingar fundnir Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Einhverfum er víst neitað um þjónustu á grundvelli greininga Grímur Atlason skrifar Skoðun Vegið að Kvenréttindafélagi Íslands og kvenréttindabarátta kölluð árás á fjölskylduna Svandís Svavarsdóttir skrifar Skoðun Snillingarnir, samfélagið og meðalmennskan Sigríður Ævarsdóttir skrifar Skoðun Skref afturábak Helgi Tómasson skrifar Skoðun Enginn misskilningur: Fordómar í sparifötum guðfræðinnar Jónas Sen skrifar Skoðun Hreðjatak á Nýjum Landspítala, framkvæmdastjórinn viðurkennir kerfisgallann og enginn stöðvar Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Reykjavík í umferðarteppu – afleiðing rangrar stefnu Þórir Garðarsson skrifar Skoðun Opið bréf frá leikskólastjórnendum í Kópavogi Rakel Ýr Ísaksen skrifar Skoðun Tengsl, tími og traust: Reynslusaga úr móttökubekk í Kaupmannahöfn Jórunn Einarsdóttir skrifar Skoðun Kjósendur eru ekki fífl Elliði Vignisson skrifar Skoðun Inga Sæland Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Sjúkratryggingar Íslands eyðileggja líf fatlaðs barns Thelma Sif Þórarinsdóttir skrifar Skoðun Þekking er lykillinn að lausnum í loftslagsmálum Guðfinna Aðalgeirsdóttir,Hafdís Hanna Ægisdóttir,Halldór Björnsson,Sæunn Stefánsdóttir,Þorvarður Árnason skrifar Skoðun Takk! Steinar Bragi Sigurjónsson skrifar Skoðun Fjórtán góð ráð gegn krabbameinum Sigurdís Haraldsdóttir,Sigríður Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Galíleó-heilkennið og hinn dýrkeypti efi í loftslagsumræðunni Sveinn Atli Gunnarsson skrifar Skoðun Einstakt tækifæri til að læra um fjármál Kristín Lúðvíksdóttir skrifar Skoðun Fleiri en þrír hagfræðingar fundnir Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Einmanaleiki er spegilmynd samfélagsgerðar okkar Rannveig Tenchi Ernudóttir skrifar Skoðun Aðgerðaáætlun um einföldun EES-regluverksins og afnám gullhúðunar Ólafur Stephensen skrifar Skoðun Opni leikskólinn og röng forgangsröðun fjármuna Magnea Gná Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Misskilningur: Kaþólska kirkjan fordæmir ekki samkynhneigða Lilja Benatov Hjartar skrifar Skoðun Má kirkjan vera ósammála samfélaginu? Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Hömlulaus valdníðsla og ofbeldi Matvælastofnunar Árni Stefán Árnason skrifar Skoðun Ofbeldi er ekki í starfslýsingu félagsráðgjafa Thelma Eyfjörð Jónsdóttir skrifar Skoðun Hvað borðar þú mörg naut og kjúklinga á dag? Sigurður Árni Þórðarson skrifar Skoðun Einhverfugreining og hvað svo? Elín Anna Baldursdóttir skrifar Skoðun Iceland and USA Sitting in a Tree Sæþór Benjamín Randalsson skrifar Skoðun Umönnunarbilið og kerfislægar hindranir á íslenskum vinnumarkaði Kolbrún Halldórsdóttir,Sunna Símonardóttir skrifar Skoðun Skál! - Í boði lífeyrissjóðanna Þorsteinn Sæmundsson skrifar Sjá meira
Mikið var ég feginn að lesa fréttirnar í vikunni. Loksins steig einhver fram og sagði hlutina eins og þeir eru. Ég á auðvitað við Elías Blöndal Guðjónsson hjá Santé, sem tók af skarið og skammaði „hina sprenglærðu“ Láru G. Sigurðardóttur fyrir að vera með leiðindi. Hún hafði nefnilega dirfst að benda á lýðheilsuvanda. Elías benti réttilega á að þetta væri bara „sjúkdómsvæðing á eðlilegu lífi“. Sem Íslendingur sem þekkir skuggahliðar áfengisneyslu – eins og flestir landsmenn gera jú, því miður – andaði ég léttar. Við héldum nefnilega í einfeldni okkar að alkóhólismi væri sjúkdómur sem rústaði fjölskyldum. En samkvæmt nýjustu greiningu frá Vínskóla lífsins erum við líklega bara fórnarlömb leiðinlegra lækna sem skilja ekki stemninguna. Helvíti á jörðu (nú með 20% afslætti!) Í grein sem ég skrifaði rétt fyrir jól, „Helvíti á jörðu“, lýsti ég því hvernig íslenskt skemmtanahald minnir helst á líkamsræktarþjálfara í maníu. Þar velti ég líka fyrir mér hvernig stæði á því að landið væri fljótandi í áfengisauglýsingum, þrátt fyrir að þær séu – tæknilega séð – bannaðar með lögum. En nú skil ég þetta. Þetta eru ekki lögbrot. Þetta er frelsisbarátta. Þegar áhrifavaldar dæla yfir okkur myndum af freyðivíni og þegar netmiðlar blikka auglýsingum um „léttöl“ (sem er óvart alveg eins og sterka ölið), þá er það bara hluti af hinu „eðlilega lífi“. Að fylgja lögum er svo 2019. Núna snýst þetta um „nýsköpun“ – sem virðist vera nýja orðið yfir að hunsa lög sem manni líkar ekki við. Vondi læknirinn og píslarvottarnir Hugsið ykkur raunir áfengissölumanna. Þeir eru píslarvottar nútímans. Þeir neyðast til að flytja inn gáma af víni, stofna vefverslanir sem þykjast vera í útlöndum en eru í Skeifunni, og brjóta auglýsingalög daglega. Og hvað fá þeir í þakkir? Jú, vísindafólk sem mætir með „gögn“ og „rannsóknir“ sem sýna fram á krabbamein og samfélagslegan skaða. Hvílík ókurteisi. Elías spyr hvers vegna Jón megi ekki fá sér rauðvín í friði. Ég spyr á móti: Hvers vegna má Elías ekki græða á veikleikum fólks í friði? Er það ekki mannréttindabrot að minna sölumann á að varan hans sé, tja, eitur? Sannleikurinn er leiðinlegur í partíi Málið er að Lára og lýðheilsufólkið eru eins og gaurinn sem kveikir ljósin í partíinu klukkan fimm um morguninn. Þau sýna okkur skítugu glösin, æluna á teppinu og timburmennina sem bíða. Sölumennirnir vilja hins vegar halda diskóljósinu gangandi. Þeir vilja selja okkur þá hugmynd að „eðlilegt líf“ sé eilíft föstudagskvöld þar sem lögreglan (og lifrin) skipta ekki máli. Hver sá sem hefur séð afleiðingarnar veit hvor sýnin er sannari. En mikið rosalega er þessi „eðlilega“ sýn sölumannsins fallegri. Hún er svo glansandi. Svo frelsandi. Svo laus við ábyrgð. Það er bara einn galli: Hún er lygi. Og til að halda henni við þarf að brjóta lög daginn út og daginn inn. En hey, ekki láta „hina sprenglærðu“ skemma fyrir ykkur gleðina. Skál fyrir frelsinu. Ég ætla samt að afþakka boðið. Því miður virðist þetta „eðlilega líf“ sölumannanna krefjast þess að lögum sé kastað fyrir róða. Og það er ekkert eðlilegt við það. Höfundur er tónlistarkennari og gagnrýnandi.
Hreðjatak á Nýjum Landspítala, framkvæmdastjórinn viðurkennir kerfisgallann og enginn stöðvar Sigurður Sigurðsson Skoðun
Skoðun Vegið að Kvenréttindafélagi Íslands og kvenréttindabarátta kölluð árás á fjölskylduna Svandís Svavarsdóttir skrifar
Skoðun Hreðjatak á Nýjum Landspítala, framkvæmdastjórinn viðurkennir kerfisgallann og enginn stöðvar Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Tengsl, tími og traust: Reynslusaga úr móttökubekk í Kaupmannahöfn Jórunn Einarsdóttir skrifar
Skoðun Þekking er lykillinn að lausnum í loftslagsmálum Guðfinna Aðalgeirsdóttir,Hafdís Hanna Ægisdóttir,Halldór Björnsson,Sæunn Stefánsdóttir,Þorvarður Árnason skrifar
Skoðun Aðgerðaáætlun um einföldun EES-regluverksins og afnám gullhúðunar Ólafur Stephensen skrifar
Skoðun Umönnunarbilið og kerfislægar hindranir á íslenskum vinnumarkaði Kolbrún Halldórsdóttir,Sunna Símonardóttir skrifar
Hreðjatak á Nýjum Landspítala, framkvæmdastjórinn viðurkennir kerfisgallann og enginn stöðvar Sigurður Sigurðsson Skoðun