Má ég líka gera upp í evrum? Berglind Guðmundsdóttir skrifar 15. mars 2026 22:30 Umræðan um krónuna og evruna kemur reglulega upp á Íslandi. Soldið svona sagan endalausa. Við höfum talað og rifist um þetta árum saman, en það hefur í raun ekki leitt neitt af sér. Umræðan verður líka fljótt tilfinningaþrungin. Sumir segja krónuna vera stóran hluta af sjálfstæði okkar. Aðrir segja hana veikja heimilin. Svona tala sérfræðingar oft í kross og margir sitja eftir ringlaðir. Ég viðurkenni að ég er ein þeirra. Þetta er augljóslega ekki einfalt mál. En einmitt þess vegna finnst mér mikilvægt að við spyrjum spurninga og skoðum staðreyndir. Spurningin sem ætti að skipta mestu máli hér er einföld: Getur líf almennings á Íslandi orðið fyrirsjáanlegra og stöðugra? Í þessari umræðu er vert er að benda á að mörg stærstu fyrirtæki Íslands gera upp í evrum. Ekki í krónum. Þau taka lán í evrum, gera samninga í evrum og reikna tekjur sínar í evrum. Af hverju? Jú, vegna þess að evran er stöðugri og fyrirsjáanlegri en íslenska krónan. Fyrirtæki sem starfa á mörkuðum erlendis reyna því oft að verja sig gegn gengissveiflum. Almenningur hefur hins vegar ekki þann möguleika og fær launin sín í krónum. Hjúkrunarfræðingurinn. Kennarinn. Venjulegt launafólk. Og þegar krónan veikist hækkar verðið á því sem við þurfum að kaupa. Mat, eldsneyti, lyf. En ég velti því fyrir mér: Ef evran getur skapað meiri stöðugleika fyrir fyrirtæki, gæti hún þá mögulega líka skapað meiri stöðugleika fyrir heimilin? Ég er ekki að halda því fram að evran sé töfralausn. En þetta er samt umræða sem við ættum að geta átt, ekki bara út frá tilfinningum eða stolti. Heldur líka út frá spurningunni sem skiptir flest heimili máli. Hvernig getum við gert lífið fyrirsjáanlegra fyrir almenning? Eða í einföldu máli: Má ég líka gera upp í evrum? Höfundur er hjúkrunarfræðingur sem trúir því að stundum séu einföldu spurningarnar þær mikilvægustu. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um framhald ESB-viðræðna Mest lesið Hræðsluáróður og staðreyndir um orkuauðlindir Jóhann Páll Jóhannsson Skoðun Hagsmunir Reykvíkinga og loðfíllinn í Ráðhúsinu Pétur Marteinsson Skoðun Ný komugjöld í heilbrigðisþjónustu munu stórauka kostnaðarhlut sjúklinga Halldór Rafn Halldórsson Skoðun Þarftu að vita mikið um ESB til að kjósa 29. ágúst? Árný Elínborg Ásgeirsdóttir Skoðun Samningaviðræður um Evrópusambandsaðild, já eða nei? Magnús Tumi Guðmundsson Skoðun Ef Ísland gengur í Evrópusambandið flyt ég til Danmerkur Benedikt Jóhannesson Skoðun Hvaða ákvæði læknasamningsins voru mistök? Steinunn Þórðardóttir Skoðun Stöndum vörð um...hvað? Ingibjörg Rósa Björnsdóttir Skoðun Spánverjar vilja íslenskan sjávarútveg Gunnar Bragi Sveinsson Skoðun Ísland og evran Höskuldur Einarsson Skoðun Skoðun Skoðun Breytt heimsmynd Sigurgeir Jónasson skrifar Skoðun Komin með nóg af umræðu um ESB? Diljá Mist Einarsdóttir skrifar Skoðun Við höfum engu að tapa – þess vegna segi ég já Sindri S. Kristjánsson skrifar Skoðun Nýr samfélagssáttmáli: Lífeyrissjóðir, bankakerfi og afnám verðtryggingar — raunhæf leið til stöðugleika í kjarasamningum og styrkingar lánshæfismats Íslands Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Ísland og evran Höskuldur Einarsson skrifar Skoðun Gosi og gylliboðin Kristín Thoroddsen skrifar Skoðun Ný komugjöld í heilbrigðisþjónustu munu stórauka kostnaðarhlut sjúklinga Halldór Rafn Halldórsson skrifar Skoðun Spánverjar vilja íslenskan sjávarútveg Gunnar Bragi Sveinsson skrifar Skoðun Fólkið eða peningarnir? Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Stöndum vörð um...hvað? Ingibjörg Rósa Björnsdóttir skrifar Skoðun Hvaða ákvæði læknasamningsins voru mistök? Steinunn Þórðardóttir skrifar Skoðun Fullveldi hvað Ólafur Hannesson skrifar Skoðun Nei er ókei Ágúst Valves Jóhannesson skrifar Skoðun Hvað ef? Pétur B. Sveinsson skrifar Skoðun Húsnæðisvextir lækka ekki sjálfkrafa með evru Magnús B. Jóhannesson skrifar Skoðun Mun ESB hjálpa við vegagerð á Íslandi? Jón Þorvaldur Heiðarsson skrifar Skoðun Við erum í partíinu en megum ekki velja lag Árni Páll Jónsson skrifar Skoðun Með öllum mjalla? Steingrímur Jónsson skrifar Skoðun Fyrsti steinninn úr múrnum – af hverju ég segi já Brynhildur Heiðar- og Ómarsdóttir skrifar Skoðun Hræðsluáróður og staðreyndir um orkuauðlindir Jóhann Páll Jóhannsson skrifar Skoðun Til hvers var þá barist? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Skynsamleg röð hlutanna Jón Steindór Valdimarsson skrifar Skoðun Græða fyrirtæki á verðbólgu? Konráð S. Guðjónsson skrifar Skoðun Hvað er það sem við eigum eftir að sjá? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Tækifæri fyrir íslenskan landbúnað í ESB Svavar Halldórsson skrifar Skoðun Hagsmunir Reykvíkinga og loðfíllinn í Ráðhúsinu Pétur Marteinsson skrifar Skoðun Hundruð milljarða ávinningur fyrir fólk og fyrirtæki - þess vegna segi ég já til að sjá Þorbjörg S. Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Því er ekki betur vandað til verka? Fanný Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Hvaða samningsrammi gildir? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Gullasninn Guðjón Þórir Sigfússon skrifar Sjá meira
Umræðan um krónuna og evruna kemur reglulega upp á Íslandi. Soldið svona sagan endalausa. Við höfum talað og rifist um þetta árum saman, en það hefur í raun ekki leitt neitt af sér. Umræðan verður líka fljótt tilfinningaþrungin. Sumir segja krónuna vera stóran hluta af sjálfstæði okkar. Aðrir segja hana veikja heimilin. Svona tala sérfræðingar oft í kross og margir sitja eftir ringlaðir. Ég viðurkenni að ég er ein þeirra. Þetta er augljóslega ekki einfalt mál. En einmitt þess vegna finnst mér mikilvægt að við spyrjum spurninga og skoðum staðreyndir. Spurningin sem ætti að skipta mestu máli hér er einföld: Getur líf almennings á Íslandi orðið fyrirsjáanlegra og stöðugra? Í þessari umræðu er vert er að benda á að mörg stærstu fyrirtæki Íslands gera upp í evrum. Ekki í krónum. Þau taka lán í evrum, gera samninga í evrum og reikna tekjur sínar í evrum. Af hverju? Jú, vegna þess að evran er stöðugri og fyrirsjáanlegri en íslenska krónan. Fyrirtæki sem starfa á mörkuðum erlendis reyna því oft að verja sig gegn gengissveiflum. Almenningur hefur hins vegar ekki þann möguleika og fær launin sín í krónum. Hjúkrunarfræðingurinn. Kennarinn. Venjulegt launafólk. Og þegar krónan veikist hækkar verðið á því sem við þurfum að kaupa. Mat, eldsneyti, lyf. En ég velti því fyrir mér: Ef evran getur skapað meiri stöðugleika fyrir fyrirtæki, gæti hún þá mögulega líka skapað meiri stöðugleika fyrir heimilin? Ég er ekki að halda því fram að evran sé töfralausn. En þetta er samt umræða sem við ættum að geta átt, ekki bara út frá tilfinningum eða stolti. Heldur líka út frá spurningunni sem skiptir flest heimili máli. Hvernig getum við gert lífið fyrirsjáanlegra fyrir almenning? Eða í einföldu máli: Má ég líka gera upp í evrum? Höfundur er hjúkrunarfræðingur sem trúir því að stundum séu einföldu spurningarnar þær mikilvægustu.
Ný komugjöld í heilbrigðisþjónustu munu stórauka kostnaðarhlut sjúklinga Halldór Rafn Halldórsson Skoðun
Skoðun Nýr samfélagssáttmáli: Lífeyrissjóðir, bankakerfi og afnám verðtryggingar — raunhæf leið til stöðugleika í kjarasamningum og styrkingar lánshæfismats Íslands Eggert Guðmundsson skrifar
Skoðun Ný komugjöld í heilbrigðisþjónustu munu stórauka kostnaðarhlut sjúklinga Halldór Rafn Halldórsson skrifar
Skoðun Hundruð milljarða ávinningur fyrir fólk og fyrirtæki - þess vegna segi ég já til að sjá Þorbjörg S. Gunnlaugsdóttir skrifar
Ný komugjöld í heilbrigðisþjónustu munu stórauka kostnaðarhlut sjúklinga Halldór Rafn Halldórsson Skoðun