Skildu skrið­drekana eftir á víg­línunni

Rússaher hélt hersýningu á torginu til að minnast sigursins á nasistum í Þýskalandi í seinni heimsstyrjöldinni hinn 9. maí. Þriggja daga vopnahlé, sem stendur nú yfir frá deginum í dag til mánudags, stendur nú yfir milli Úkraínumanna og Bandaríkjamanna, eins og tilkynnt var í gær.

Pútín hefur verið við völd í meira en aldarfjórðung og oft notað sigurdaginn, stærsta hátíðisdag Rússlands sem ekki tengist trú, til að sýna hernaðarmátt landsins og afla stuðnings við innrásarstríðið í Úkraínu, sem er komið á fimmta ár.

Sýningin var þó með breyttu sniði í að sinni, að því er AP og BBC greina frá. Hún var raunar í smærri kantinum þar sem að þetta er sú fyrsta í nærri tvo áratugi sem þungavopn voru ekki til sýnis; engir skriðdrekar og engin flugskeyti, svo eitthvað sé nefnt. 

Spurður út í þetta af fréttamönnum svaraði Pútín því að hersýningin hefði ekki innihaldið þungavopn vegna þess að herinn þyrfti á þeim að halda á vígvellinum í Úkraínu.

Hermenn frá Norður-Kóreu marseruðu með

Pútín hafði boðið nokkrum erlendum leiðtogum á hersýninguna en auk þess tóku norðurkóreskir hermenn þátt í henni enda hafa hermenn frá Norður-Kóreu barist í þágu Rússa á víglínunni í Kúrsk-héraði Úkraínu síðasta árið.

Í ræðu sinni á hersýningunni hrósaði Pútín rússneskum hermönnum sem börðust í Úkraínu og sagði að þeir stæðu frammi fyrir afli sem væri „vopnað og stutt af öllu bandalagi NATO“. Pútín ítrekaði að hermennirnir börðust fyrir „réttlátum málstað“.

„Lykillinn að velgengni er siðferðisstyrkur okkar, hugrekki og hetjulund. Eining okkar og hæfni til að þola allt og sigrast á öllum áskorunum,“ hélt Rússlandsforsetinn áfram er hann ávarpaði rússnesku þjóðina og heiminn.

Stríðinu mun brátt ljúka

Fyrr í vikunni höfðu bæði Rússar og Úkraínumenn tilkynnt um tímabundið vopnahlé en misræmis gætt í dagsetningum og stríðandi fylkingar báðar sakað hvort aðra um brot á vopnahléinu, sem Úkraínumenn höfðu sagt taka gildi 6. maí, en Rússar 8. maí.

Í gær, 8. maí, tilkynnti svo Donald Trump forseti Bandaríkjanna að Rússland og Úkraína hefðu fallist á beiðni sína um vopnahlé og fangaskipti upp á þúsund manns hvort tveggja. Trump sagði að hlé á bardögum gæti verið „upphafið að endalokum“ stríðsins.

Volodimír Selenskí Úkraínuforseti hafði sagt fyrr í vikunni að Rússar óttuðust að drónar gætu „suðað yfir Rauða torginu“ þann 9. maí. Í dag, eftir að vopnahlé tók gildi, gantaðist svo Selenskí einnig með það að Rússum væri nú loksins „heimilt“ að halda sigurdagshátíðina. Talsmenn Kremlar kölluðu þennan brandara kjánalegan.

Samkvæmt frétt AP sagði Pútín fréttamönnum eftir hersýninguna að Trump hefði boðist til að hafa milligöngu um vopnahlé í kjölfar þess að Rússar tilkynntu Bandaríkjunum að þeir myndu gera stórfellda flugskeytaárás á miðborg Kænugarðs ef Úkraínumenn reyndu að trufla hátíðarhöldin í dag.

Hvað framgang stríðsins varðar svaraði Pútín því aðspurður að hann tryði því að átökunum myndi brátt linna. „Ég held að málinu sé að ljúka,“ sagði hann um stríðið.