Óttast að stefni í kreppuverðbólgu Kjartan Kjartansson skrifar 10. ágúst 2026 09:45 Verkalýðsforkólfarnir kenna ríkisstjórn, sveitarstjórnum, Seðlabanka og atvinnurekendum um þráláta verðbólgu sem ógnar forsendum kjarasamninga. Vísir/Vilhelm Formenn sex stéttarfélaga vara við því að aukið atvinnuleysi vegna hávaxtastefnu Seðlabankans skapi kreppuverðbólgu sem geti orðið erfitt að vinda ofan af. Þeir hóta því að segja upp kjarasamningum ef stjórnvöld og atvinnurekendur axli ekki ábyrgð á stöðunni. Óttast hefur verið um afdrif kjarasamninga um nokkurt skeið vegna þrálátrar verðbólgu. Formenn stéttarfélaganna sex sem eru í forsvari fyrir um fjörutíu prósent launafólks, slá því föstu í aðsendri grein á Vísi í dag að forsendur samninganna bresti þegar vísitala neysluverðs verður birt 27. ágúst. Þeir segja verkalýðshreyfinguna hafa kallað eftir aðgerðum og viðbrögðum frá bæði stjórnvöldum og fyrirtækjum mánuðum saman en án árangurs. Stærri fyrirtæki hafi ekki staðið við fyrirheit um að halda aftur af verðhækkunum, sveitarfélög hafi hækkað gjaldskrár úr hófi fram og aðgerðaleysi hafi ríkt í húsnæðismálum. „Hávaxtastefna Seðlabankans hefur enn fremur verið sem olía á eld og í stað þess að ná niður verðbólgu veldur hún nú auknu atvinnuleysi, samhliða því að setja allar byrðarnar af erfiðu efnahagsumhverfi á herðar skuldara og leigjenda. Þessi vítahringur er smám saman að skapa kreppuverðbólgu, sem getur verið erfitt að vinda ofan af,“ skrifa verkalýðsforkólfarnir. Axli stjórnvöld og atvinnurekendur enga ábyrgð á stöðunni sé þeim nauðugur einn kostur að segja upp kjarasamningum og fara fram á leiðréttingu launa til þess að halda í við verðbólgu og vexti. „Núgildandi kjarasamningar voru gerðir á grundvelli loforða sem áttu að lækka verðbólgu og vexti. Þau loforð hafa verið þverbrotin og kjarasamningar munu ekki halda á grundvelli sambærilegra loforða. Nú þarf fugl í hendi, ekki í skógi,“ skrifa þau Halla Gunnarsdóttir, formaður VR, Jakob Tryggvason, formaður RSÍ, Andri Reyr Haraldsson, formaður FÍR, Eiður Stefánsson, formaður LÍV, Gunnar Sigurðsson, formaður VM, og Óskar Hafnfjörð Gunnarsson, formaður MATVÍS. Kjaramál Verðlag Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Sveitarstjórnarmál Mest lesið Orðrómar valda ugg og ótta í Mílanó: „Það eru allir frekar hræddir“ Erlent 20,4 milljarðar til Úkraínu og aukinn stuðningur við Palestínu Innlent Vill prófa sjálfkeyrandi bíla í Eyjum Innlent Hafi íhugað að gefast upp síðustu vikur Innlent Ók viljandi á ástralska þingkonu Erlent Inga um ótta kennara: „Staðan er grafalvarleg“ Innlent Eldur kom upp í verslun í Hafnarfirði Innlent Saka Ingu um skæting og helberan dónaskap Innlent Fyrrum Sósíalistar stýra Ungum vinstri grænum Innlent Þúsundir hvetja til úttektar og ríkissaksóknari íhugar áfrýjun Innlent Fleiri fréttir 20,4 milljarðar til Úkraínu og aukinn stuðningur við Palestínu Vill prófa sjálfkeyrandi bíla í Eyjum Sveitarfélagi ekki skylt að smala ágangsfé úr skógræktarlandi Eldur kom upp í verslun í Hafnarfirði Fyrrum Sósíalistar stýra Ungum vinstri grænum „Leiðinlegt þegar svona kemur upp og Ísland.is verður fyrir höggi“ Hafi íhugað að gefast upp síðustu vikur Ísaksskóli eignast Ísaksskóla Inga um ótta kennara: „Staðan er grafalvarleg“ Jarðskjálftinn 5,2 að stærð Saka Ingu um skæting og helberan dónaskap Kraumar enn í Wolt-sendlum Þúsundir hvetja til úttektar og ríkissaksóknari íhugar áfrýjun Tafir á afhendingu á bóluefni við inflúensu Tilboðum hafnað í glæsibrúna en efnt til samkeppnisviðræðna Tíu mánuðir án ákvörðunar um umönnunarbilið Viðreisn heldur starfsfólkinu en Jón fær 1,3 milljónir til þingstarfa BDSM á Íslandi fordæmir sýknudóm í ofbeldismáli Skoða að útvista rekstri Húsdýragarðsins til einkaaðila Undirskriftasöfnun hafin og ríkissakóknari íhugar áfrýjun Maður hnoðaður til lífs í Sundhöllinni Dómsmálaráðherra fær nýjan aðstoðarmann Íbúarnir höfðu betur Inga opnar fyrir niðurstöður í PISA Lækkar eigin laun Ísland.is-svindlið bjóði hættunni heim Í símanum undir stýri og hljóp í burtu Umhverfisvænna að sleppa óþarfa kurteisi Lokar Hótel Kulusuk eftir að flug hætti frá Íslandi Formaður VG fékk táragas í augun: „Þá er eins og fjandinn sé laus“ Sjá meira
Óttast hefur verið um afdrif kjarasamninga um nokkurt skeið vegna þrálátrar verðbólgu. Formenn stéttarfélaganna sex sem eru í forsvari fyrir um fjörutíu prósent launafólks, slá því föstu í aðsendri grein á Vísi í dag að forsendur samninganna bresti þegar vísitala neysluverðs verður birt 27. ágúst. Þeir segja verkalýðshreyfinguna hafa kallað eftir aðgerðum og viðbrögðum frá bæði stjórnvöldum og fyrirtækjum mánuðum saman en án árangurs. Stærri fyrirtæki hafi ekki staðið við fyrirheit um að halda aftur af verðhækkunum, sveitarfélög hafi hækkað gjaldskrár úr hófi fram og aðgerðaleysi hafi ríkt í húsnæðismálum. „Hávaxtastefna Seðlabankans hefur enn fremur verið sem olía á eld og í stað þess að ná niður verðbólgu veldur hún nú auknu atvinnuleysi, samhliða því að setja allar byrðarnar af erfiðu efnahagsumhverfi á herðar skuldara og leigjenda. Þessi vítahringur er smám saman að skapa kreppuverðbólgu, sem getur verið erfitt að vinda ofan af,“ skrifa verkalýðsforkólfarnir. Axli stjórnvöld og atvinnurekendur enga ábyrgð á stöðunni sé þeim nauðugur einn kostur að segja upp kjarasamningum og fara fram á leiðréttingu launa til þess að halda í við verðbólgu og vexti. „Núgildandi kjarasamningar voru gerðir á grundvelli loforða sem áttu að lækka verðbólgu og vexti. Þau loforð hafa verið þverbrotin og kjarasamningar munu ekki halda á grundvelli sambærilegra loforða. Nú þarf fugl í hendi, ekki í skógi,“ skrifa þau Halla Gunnarsdóttir, formaður VR, Jakob Tryggvason, formaður RSÍ, Andri Reyr Haraldsson, formaður FÍR, Eiður Stefánsson, formaður LÍV, Gunnar Sigurðsson, formaður VM, og Óskar Hafnfjörð Gunnarsson, formaður MATVÍS.
Kjaramál Verðlag Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Sveitarstjórnarmál Mest lesið Orðrómar valda ugg og ótta í Mílanó: „Það eru allir frekar hræddir“ Erlent 20,4 milljarðar til Úkraínu og aukinn stuðningur við Palestínu Innlent Vill prófa sjálfkeyrandi bíla í Eyjum Innlent Hafi íhugað að gefast upp síðustu vikur Innlent Ók viljandi á ástralska þingkonu Erlent Inga um ótta kennara: „Staðan er grafalvarleg“ Innlent Eldur kom upp í verslun í Hafnarfirði Innlent Saka Ingu um skæting og helberan dónaskap Innlent Fyrrum Sósíalistar stýra Ungum vinstri grænum Innlent Þúsundir hvetja til úttektar og ríkissaksóknari íhugar áfrýjun Innlent Fleiri fréttir 20,4 milljarðar til Úkraínu og aukinn stuðningur við Palestínu Vill prófa sjálfkeyrandi bíla í Eyjum Sveitarfélagi ekki skylt að smala ágangsfé úr skógræktarlandi Eldur kom upp í verslun í Hafnarfirði Fyrrum Sósíalistar stýra Ungum vinstri grænum „Leiðinlegt þegar svona kemur upp og Ísland.is verður fyrir höggi“ Hafi íhugað að gefast upp síðustu vikur Ísaksskóli eignast Ísaksskóla Inga um ótta kennara: „Staðan er grafalvarleg“ Jarðskjálftinn 5,2 að stærð Saka Ingu um skæting og helberan dónaskap Kraumar enn í Wolt-sendlum Þúsundir hvetja til úttektar og ríkissaksóknari íhugar áfrýjun Tafir á afhendingu á bóluefni við inflúensu Tilboðum hafnað í glæsibrúna en efnt til samkeppnisviðræðna Tíu mánuðir án ákvörðunar um umönnunarbilið Viðreisn heldur starfsfólkinu en Jón fær 1,3 milljónir til þingstarfa BDSM á Íslandi fordæmir sýknudóm í ofbeldismáli Skoða að útvista rekstri Húsdýragarðsins til einkaaðila Undirskriftasöfnun hafin og ríkissakóknari íhugar áfrýjun Maður hnoðaður til lífs í Sundhöllinni Dómsmálaráðherra fær nýjan aðstoðarmann Íbúarnir höfðu betur Inga opnar fyrir niðurstöður í PISA Lækkar eigin laun Ísland.is-svindlið bjóði hættunni heim Í símanum undir stýri og hljóp í burtu Umhverfisvænna að sleppa óþarfa kurteisi Lokar Hótel Kulusuk eftir að flug hætti frá Íslandi Formaður VG fékk táragas í augun: „Þá er eins og fjandinn sé laus“ Sjá meira