Komin með nóg af umræðu um ESB? Diljá Mist Einarsdóttir skrifar 25. ágúst 2026 14:04 Það er óhætt að segja að samfélagið hafi verið undirlagt af umræðu um Evrópusambandið frá því tillaga utanríkisráðherra um þjóðaratkvæðagreiðslu var samþykkt í maí sl. Er þá sama hvort um fréttamiðlana, hlaðvarpsþætti, heitu pottana eða útilegur er að ræða. Einhverjir hafa gert lítið úr umfangi og hita umræðunnar en flestir hafa upplifað hversu mikið hitamál þetta er í íslensku samfélagi. Í afmælisboði sem ég fékk á dögunum var eitt áréttað; það var bannað að ræða ESB! Aldurshámark á kjósendur? Margt hefur rekið á fjörur okkar í umræðunni. Við höfum fengið innsýn í skyndibita- og mjólkurverð í stöku ESB-ríki og undirrituð lagði m.a.s. sitt af mörkum í fríi á Ítalíu og fór yfir nýjustu hagtölur þaðan. Fyrrum forsetar og forsætisráðherrar, verkalýðsforingjar og listamenn hafa lagt sitt af mörkum. Já-hreyfingin gerðist jafnvel svo fræg (kræf?) að velta vöngum yfir fylgni milli aldurs og skoðana á Evrópusambandinu og benti á að það væri styttra í handanheiminn fyrir hluta kjósenda. Þeir sem leigðu skilti um allt land undir birtingar skilaboða um að 29. ágúst gæti fólk kosið um að „sjá lægri vexti“ eru að segja ósatt. En eftir að hafa rökrætt við kjósendur í fleirtölu um hvort við munum geta samið um fjölda þingmanna á Evrópuþinginu eða 0,08% atkvæðavægi okkar innan ESB er í það minnsta ljóst að markaðsbrella ESB-sinna undir merkjum forvitinna hefur þyrlað upp ryki. Hvað verður rætt í september? Eitt er víst. Þann 29. ágúst verður kosið um hvort áframhald verði á umsókn Íslands um inngöngu í Evrópusambandið; hvort ganga eigi á ný til viðræðna um aðild Íslands í ESB. Ef svarið verður já bíður okkar langt, strangt og kostnaðarsamt ferli með áframhaldandi þrætum á öllum miðlum. Ef svarið verður nei, getum við loksins farið að einbeita okkur að þörfum verkefnum innanlands, ekki síst hárri verðbólgu og háum vöxtum sem henni fylgja. Ef svarið verður nei, getum við varið september og mánuðunum þar á eftir í að ræða allt annað en ESB. Höfundur er þingmaður Sjálfstæðisflokksins og 2. varaformaður utanríkismálanefndar Alþingis Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Diljá Mist Einarsdóttir Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Hvenær verður nóg nóg? Borgar Antonsson (Boggi Tona) Skoðun Tvær þjóðir í sama landi? Þorvaldur Lúðvík Sigurjónsson Skoðun Hafrannsóknastofnun vissi af gloppunni en gerði ekkert Þórólfur Júlían Dagsson Skoðun Hvað hefur presturinn að segja yfir gröfinni? Hilmar Kristinsson Skoðun Hver ber kostnaðinn þegar landinu er lokað? Friðrik Árnason Skoðun Fimm mínútur sem geta skipt sköpum í neyð Birna G. Magnadóttir Skoðun Dýnamík hópeineltis, hóphegðun fína og ófína fólksins Sigríður Svanborgardóttir Skoðun Danski bærinn Akureyri Gunnar Salvarsson Skoðun Ferðaþjónustan gerir Ísland skemmtilegra Ragnhildur Ágústsdóttir Skoðun Er þetta allt sama tóbakið? Ólafur Stephensen Skoðun Skoðun Skoðun Hvað breyttist þegar þjóðin sagði nei? Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Stjórnun gervigreindar og öryggi Marinó G. Njálsson skrifar Skoðun Hafrannsóknastofnun vissi af gloppunni en gerði ekkert Þórólfur Júlían Dagsson skrifar Skoðun Reikningurinn sem svefninn getur ekki borgað Grétar Þór Guðjohnsen skrifar Skoðun Er þetta allt sama tóbakið? Ólafur Stephensen skrifar Skoðun Danski bærinn Akureyri Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Píeta samtökin í 10 ár Hildur Eir Bolladóttir skrifar Skoðun Fimm mínútur sem geta skipt sköpum í neyð Birna G. Magnadóttir skrifar Skoðun Hvenær verður nóg nóg? Borgar Antonsson (Boggi Tona) skrifar Skoðun Hvað merkir íslenskt nei? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Meðaltalið borgar ekki húsaleiguna Finnbjörn A. Hermannsson skrifar Skoðun Geta stofnanir sparað og bætt þjónustuna? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Hver ber kostnaðinn þegar landinu er lokað? Friðrik Árnason skrifar Skoðun Dýnamík hópeineltis, hóphegðun fína og ófína fólksins Sigríður Svanborgardóttir skrifar Skoðun Gervigreindin og ragnarök: Raunveruleg hætta eða mesta svikamylla sögunnar? Hólmfríður Gísladóttir skrifar Skoðun Umferð í Reykjavík og samgönguásar höfuðborgarsvæðisins Elías B Elíasson skrifar Skoðun Dánaraðstoð: Hvar liggja mörk sjálfræðis? Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Ferðaþjónustan gerir Ísland skemmtilegra Ragnhildur Ágústsdóttir skrifar Skoðun Um helmingur lækna á Landspítala í fullu starfi Sigurður Helgi Pálmason skrifar Skoðun Hvað hefur presturinn að segja yfir gröfinni? Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Erum við í hættu? Ólgan kringum gervigreind Marín Jónsdóttir skrifar Skoðun Við þurfum ekki að fórna fjörðum fyrir framtíðina okkar Laura Sólveig Lefort Scheefer skrifar Skoðun Að stíga varlega til jarðar eða ryðja burt hindrunum Þorgerður María Þorbjarnardóttir skrifar Skoðun Það sem ég vildi að foreldrar mínir vissu… Aðalheiður Ásdís Boutaayacht skrifar Skoðun Í sporum kindarinnar Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Þurfum við að óttast gervigreind? Óttar G. Birgisson skrifar Skoðun Skattgreiðendur á TikTok Jens Garðar Helgason skrifar Skoðun Betri borg fyrir börn Bára Birgisdóttir skrifar Skoðun Bókin er betri! Sigþrúður Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Tvær þjóðir í sama landi? Þorvaldur Lúðvík Sigurjónsson skrifar Sjá meira
Það er óhætt að segja að samfélagið hafi verið undirlagt af umræðu um Evrópusambandið frá því tillaga utanríkisráðherra um þjóðaratkvæðagreiðslu var samþykkt í maí sl. Er þá sama hvort um fréttamiðlana, hlaðvarpsþætti, heitu pottana eða útilegur er að ræða. Einhverjir hafa gert lítið úr umfangi og hita umræðunnar en flestir hafa upplifað hversu mikið hitamál þetta er í íslensku samfélagi. Í afmælisboði sem ég fékk á dögunum var eitt áréttað; það var bannað að ræða ESB! Aldurshámark á kjósendur? Margt hefur rekið á fjörur okkar í umræðunni. Við höfum fengið innsýn í skyndibita- og mjólkurverð í stöku ESB-ríki og undirrituð lagði m.a.s. sitt af mörkum í fríi á Ítalíu og fór yfir nýjustu hagtölur þaðan. Fyrrum forsetar og forsætisráðherrar, verkalýðsforingjar og listamenn hafa lagt sitt af mörkum. Já-hreyfingin gerðist jafnvel svo fræg (kræf?) að velta vöngum yfir fylgni milli aldurs og skoðana á Evrópusambandinu og benti á að það væri styttra í handanheiminn fyrir hluta kjósenda. Þeir sem leigðu skilti um allt land undir birtingar skilaboða um að 29. ágúst gæti fólk kosið um að „sjá lægri vexti“ eru að segja ósatt. En eftir að hafa rökrætt við kjósendur í fleirtölu um hvort við munum geta samið um fjölda þingmanna á Evrópuþinginu eða 0,08% atkvæðavægi okkar innan ESB er í það minnsta ljóst að markaðsbrella ESB-sinna undir merkjum forvitinna hefur þyrlað upp ryki. Hvað verður rætt í september? Eitt er víst. Þann 29. ágúst verður kosið um hvort áframhald verði á umsókn Íslands um inngöngu í Evrópusambandið; hvort ganga eigi á ný til viðræðna um aðild Íslands í ESB. Ef svarið verður já bíður okkar langt, strangt og kostnaðarsamt ferli með áframhaldandi þrætum á öllum miðlum. Ef svarið verður nei, getum við loksins farið að einbeita okkur að þörfum verkefnum innanlands, ekki síst hárri verðbólgu og háum vöxtum sem henni fylgja. Ef svarið verður nei, getum við varið september og mánuðunum þar á eftir í að ræða allt annað en ESB. Höfundur er þingmaður Sjálfstæðisflokksins og 2. varaformaður utanríkismálanefndar Alþingis
Skoðun Gervigreindin og ragnarök: Raunveruleg hætta eða mesta svikamylla sögunnar? Hólmfríður Gísladóttir skrifar
Skoðun Við þurfum ekki að fórna fjörðum fyrir framtíðina okkar Laura Sólveig Lefort Scheefer skrifar
Skoðun Að stíga varlega til jarðar eða ryðja burt hindrunum Þorgerður María Þorbjarnardóttir skrifar