Til unga fólksins Illugi Jökulsson skrifar 28. ágúst 2026 06:16 Hæ, unga fólk. Möguleikarnir eru tveir. Að kanna möguleika á aðild að Evrópusambandinu. Ef um semst og við erum sátt við samninginn, þá fylgir því: Stóraukið fullveldi og aukið sjálfstæði því við fáum sæti við borðið þar sem ákvarðanir eru teknar. Núna tökum við þegjandi og hljóðalaust við ákvörðunum frá Brussel. Við munum vissulega ekki verða allsráðandi í Evrópusambandinu en litlu þjóðirnar þar – Möltumenn, Lúxemborgarar og Kýpurbúar – eru mjög ánægðar með sinn hlut. Þeim finnst völd þeirra og áhrif hafa aukist með inngöngu í ESB, ekki minnkað. Fullveldi þeirra og sjálfstæði hafi styrkst, ekki veikst. Og íslenska verður opinbert mál í Evrópusambandinu. Því fylgir líka aðild að þjóðabandalagi þar sem lífskjör eru einna best í heiminum, mannréttindi hæst skrifuð, umhverfismál þrátt fyrir allt í bestu standi, vinnuumhverfi og réttindi eru hvergi betri, umburðarlyndi og menning á besta stað í heimi. Ójá, svoleiðis er það. Og aðildinni fylgir miklu meiri stöðugleiki í efnahagsmálum, strax og við höfum tekið upp evru, sem við getum gert með hjálp Evrópska seðlabankans. Evrunni fylgja bæði mannsæmandi vextir og möguleiki á miklu manneskjulegra húsnæðiskerfi. Við höfum ekki reynst þess umkomin í áratugi að koma á slíku kerfi. Evran getur hjálpað til þess. Hvernig gengur að semja um sjávarútvegsmál og landbúnað, það kemur í ljós, ef við sækjum um aftur, en satt að segja eru góðar líkur að við getum náð þar góðum og jafnvel mjög góðum samningum. Evrópuþjóðirnar eru nefnilega vinir okkar. Hinn möguleikinn er að halda áfram við óbreytt ástand. Háu vextina og lamandi verðtrygginguna. Það er mjög gott fyrir ríkasta fólkið en verra fyrir aðra. Eins og ykkur, unga fólk. En svo er því miður mjög líklegt að EES-samningurinn - sem allir mæra nú og hefur fært okkur geysileg gæði síðustu áratugi - að hann verði fljótlega úr gildi fallinn. Það viðurkenna allir, líka Norðmenn, þar sem umræða um ESB-aðild er farin af stað. Við skulum ekki gera ekki neitt. Prófum alla vega, förum til Evrópu og semjum. Svo fellum við bara samninginn ef okkur líkar hann ekki. En tökum sénsinn á að prófa. Það kostar ekkert nema svolítinn pening en með okkar ónýtu krónu þá fer annars eins peningur í vitleysu hér á landi. Prófum. Verum ekki hrædd. Höfundur er útvarpsmaður, blaðamaður og rithöfundur. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Illugi Jökulsson Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Einhliða bergmálshellir og heimildir sem hrynja Lilja Benatov Hjartar Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson Skoðun Reykjalundur endurhæfir – Endurhæfum Reykjalund Svana Helen Björnsdóttir Skoðun Fjöldi opinberra starfsmanna - deilt um keisarans skegg Ingvar Freyr Ingvarsson Skoðun Ábyrgðinni má ekki útvista til tækninnar Karen Ósk Nielsen Björnsdóttir Skoðun Aðgerðaáætlunin er til, en hvar stöndum við? Sigurlín Margrét Sigurðardóttir Skoðun Af indíánum og kúrekum Guðrún Jónsdóttir Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir Skoðun Fólkið á bak við öruggt flug Elísabet Heiða Valdemarsdóttir Skoðun Gervigreindin kaupir ekki það sem hún skilur ekki Jens Gunnarsson Skoðun Skoðun Skoðun Einhliða bergmálshellir og heimildir sem hrynja Lilja Benatov Hjartar skrifar Skoðun KEMUR TÓLFAN? Hilmar Jökull Stefánsson skrifar Skoðun Ábyrgðinni má ekki útvista til tækninnar Karen Ósk Nielsen Björnsdóttir skrifar Skoðun Gervigreindin kaupir ekki það sem hún skilur ekki Jens Gunnarsson skrifar Skoðun Fólkið á bak við öruggt flug Elísabet Heiða Valdemarsdóttir skrifar Skoðun Fjöldi opinberra starfsmanna - deilt um keisarans skegg Ingvar Freyr Ingvarsson skrifar Skoðun Stafrænt heilbrigðiskerfið byggt á skilvirkni Hilmar Ingimundarson skrifar Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar Skoðun Reykjalundur endurhæfir – Endurhæfum Reykjalund Svana Helen Björnsdóttir skrifar Skoðun Að ganga út eða ganga inn Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir skrifar Skoðun Aðgerðaáætlunin er til, en hvar stöndum við? Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar Skoðun Af indíánum og kúrekum Guðrún Jónsdóttir skrifar Skoðun Icelandair: Hver á flugfélagið og hver vill kaupa það? Gestur Valgarðsson skrifar Skoðun Áskorun til heilbrigðisráðherra Ásgrímur Grétar Jörundsson skrifar Skoðun Samræðusiðfræði og sálgæsla Ása Lind Finnbogadóttir skrifar Skoðun Þegar landsframleiðsla dugar ekki Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Fáfræði, fordómar og fimm flokkar Hjálmtýs Lilja Benatov Hjartar skrifar Skoðun Þegar sjálfboðaliðar borga með sér Hildur Dís Jónsdóttir skrifar Skoðun Sleggjan fundin Dofri Hermannsson skrifar Skoðun Að vaxa út úr vandanum Runólfur Ágústsson skrifar Skoðun Tuttugu ár frá brottför varnarliðsins – úr áfalli í uppbyggingu Árni Sigfússon skrifar Skoðun Gefið með annarri hendinni og tekið með hinni Sigrún Ólafsdóttir,Zophonías O. Jónsson skrifar Skoðun Hvers vegna liggur svona mikið á? Um breytingar á námsmati í grunnskólum Sædís Ósk Harðardóttir skrifar Skoðun Opið bréf til ríkisstjórnar Íslands - Ákall um aðgerðir vegna þjóðarmorðs Halldóra Haraldsdóttir skrifar Skoðun SÁÁ er stærra en einstaklingarnir Ólafur Hand skrifar Skoðun Festi frystir verð á yfir 600 vörum í baráttunni gegn verðbólgu Ásta S. Fjeldsted,Magnús Kr. Ingason skrifar Skoðun Meistaravík, Akureyri og nýtt öryggishlutverk á norðurslóðum Njáll Trausti Friðbertsson skrifar Skoðun 21% þá – 2% nú Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Við borgum, þeir kosta. Eða hvað? María Rut Ágústsdóttir skrifar Sjá meira
Hæ, unga fólk. Möguleikarnir eru tveir. Að kanna möguleika á aðild að Evrópusambandinu. Ef um semst og við erum sátt við samninginn, þá fylgir því: Stóraukið fullveldi og aukið sjálfstæði því við fáum sæti við borðið þar sem ákvarðanir eru teknar. Núna tökum við þegjandi og hljóðalaust við ákvörðunum frá Brussel. Við munum vissulega ekki verða allsráðandi í Evrópusambandinu en litlu þjóðirnar þar – Möltumenn, Lúxemborgarar og Kýpurbúar – eru mjög ánægðar með sinn hlut. Þeim finnst völd þeirra og áhrif hafa aukist með inngöngu í ESB, ekki minnkað. Fullveldi þeirra og sjálfstæði hafi styrkst, ekki veikst. Og íslenska verður opinbert mál í Evrópusambandinu. Því fylgir líka aðild að þjóðabandalagi þar sem lífskjör eru einna best í heiminum, mannréttindi hæst skrifuð, umhverfismál þrátt fyrir allt í bestu standi, vinnuumhverfi og réttindi eru hvergi betri, umburðarlyndi og menning á besta stað í heimi. Ójá, svoleiðis er það. Og aðildinni fylgir miklu meiri stöðugleiki í efnahagsmálum, strax og við höfum tekið upp evru, sem við getum gert með hjálp Evrópska seðlabankans. Evrunni fylgja bæði mannsæmandi vextir og möguleiki á miklu manneskjulegra húsnæðiskerfi. Við höfum ekki reynst þess umkomin í áratugi að koma á slíku kerfi. Evran getur hjálpað til þess. Hvernig gengur að semja um sjávarútvegsmál og landbúnað, það kemur í ljós, ef við sækjum um aftur, en satt að segja eru góðar líkur að við getum náð þar góðum og jafnvel mjög góðum samningum. Evrópuþjóðirnar eru nefnilega vinir okkar. Hinn möguleikinn er að halda áfram við óbreytt ástand. Háu vextina og lamandi verðtrygginguna. Það er mjög gott fyrir ríkasta fólkið en verra fyrir aðra. Eins og ykkur, unga fólk. En svo er því miður mjög líklegt að EES-samningurinn - sem allir mæra nú og hefur fært okkur geysileg gæði síðustu áratugi - að hann verði fljótlega úr gildi fallinn. Það viðurkenna allir, líka Norðmenn, þar sem umræða um ESB-aðild er farin af stað. Við skulum ekki gera ekki neitt. Prófum alla vega, förum til Evrópu og semjum. Svo fellum við bara samninginn ef okkur líkar hann ekki. En tökum sénsinn á að prófa. Það kostar ekkert nema svolítinn pening en með okkar ónýtu krónu þá fer annars eins peningur í vitleysu hér á landi. Prófum. Verum ekki hrædd. Höfundur er útvarpsmaður, blaðamaður og rithöfundur.
Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar
Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir skrifar
Skoðun Hvers vegna liggur svona mikið á? Um breytingar á námsmati í grunnskólum Sædís Ósk Harðardóttir skrifar
Skoðun Opið bréf til ríkisstjórnar Íslands - Ákall um aðgerðir vegna þjóðarmorðs Halldóra Haraldsdóttir skrifar
Skoðun Festi frystir verð á yfir 600 vörum í baráttunni gegn verðbólgu Ásta S. Fjeldsted,Magnús Kr. Ingason skrifar
Skoðun Meistaravík, Akureyri og nýtt öryggishlutverk á norðurslóðum Njáll Trausti Friðbertsson skrifar