Segir Íslendinga standa á krossgötum þar sem Kanada er víti til varnaðar

Undanfarnar tvær vikur hefur takmörkunum vegna kórónuveirufaraldursins verið mótmælt víðs vegar í Kanada en fjölmenn mótmæli fóru til að mynda fram í Vancouver um síðustu helgi.

Mótmælin hófust upprunalega eftir að vörubílstjórar tóku að mótmæla bólusetningarskyldu við komuna inn í landið en með tímanum hafa fleiri bæst við sem almennt mótmæla hvers kyns takmörkunum sem nú eru í gildi.

Hjúkrunarfræðingurinn Elísabet Herdísar Brynjarsdóttir er í mastersnámi við Háskólann í British Columbia og er þar í bekk með fjölmörgum heilbrigðisstarfsmönnum sem hafa verið uggandi yfir stöðu mála, sérstaklega eftir síðustu helgi.

„Það sem er kannski helst að gerast fyrir bekkjarfélaga mína hérna úti, sem er að koma mér verulega á óvart, er sem sagt að mótmælin hérna við frelsisskerðingum sem fólk er að upplifa vegna Covid eru í auknum mæli að beinast að heilbrigðisstofnunum og heilbrigðisstarfsfólki,“ segir Elísabet.

Sprengjuhótanir og líkamsárásir dropinn sem fyllti mælinn

Nýverið var þeim tilmælum beint til heilbrigðisstarfsmanna að vera ekki í vinnufötum utan stofnanna eða vera með sýnileg nafnskírteini vegna hættu á áreiti frá mótmælendum. Þá hafa yfirvöld fest það í lög að ákveðin svæði í kringum heilbrigðisstofnanir séu vernduð fyrir mótmælum.

„Ástæðan fyrir þessu er líkamsárásir sem að heilbrigðisstarfsmenn hafa orðið fyrir og aðkasti, og nú síðustu helgi voru sprengjuhótanir víða inni á heilbrigðisstofnunum,“ segir Elísabet.

„Þannig að um síðustu helgi þá var dálítið að sjóða upp úr og bekkjarfélagar mínir lýstu því þannig að það kom þeim á óvart að staðan væri orðin svona, þau virtust ekki sjálf átta sig á því að staðan væri orðin svona í mótmælunum,“ segir hún enn fremur.

Elísabet segir stöðuna markvisst hafa farið versnandi í gegnum faraldurinn. Sprengjuhótanirnar um síðustu helgi, sem reyndust þó vera gabb að sögn lögreglu, hafi síðan verið dropinn sem fyllti mælinn að sögn Elísabetar.

„Það var svolítið það sem að setti mig í þá stöðu að fara að hugsa þetta svolítið gagnrýnna og reyna að sjá stóru myndina, hvað er að gerast í samfélaginu okkar sem er að orsaka það að spítalar eru ekki lengur öruggur staður til að fara á til að fá þjónustu í vestrænum ríkjum,“ segir Elísabet.

„Maður veit ekki alveg í stóru myndinni hvað mun gerast og ég vil auðvitað ekki að þetta þróist í einhverja átt þannig það verði meiri öfgar. Þannig maður er að reyna að stíga aðeins til baka og sjá hvað er að stía ölum þessum hópum í sundur og hverjar eru afleiðingarnar af því líka að þessi mótmæli séu að grassera,“ segir hún.

Íslendingar heppnir með sitt frelsi

Á Íslandi hefur verið gripið til ýmissa aðgerða en þó hefur ekki verið sett á bólusetningarskylda. Það hefur vissulega komið til tals að veita bólusettum sérstök réttindi með bólusetningarpössum, líkt og er til að mynda gert í Kanada, en það hefur ekki verið gert, enn sem komið er. 

Elísabet segir mikilvægt að horfa á stóru myndina og segir Íslendinga heppna með það að yfirvöld hafi ekki sett á bólusetningarskyldu.

„Vissulega eru alls konar einstaklingar að upplifa allskonar frelsiskerðingar og ég held að við þurfum klárlega að að líta á þær, eins og bara aðgengi að þjónustu fyrir heimilislausa einstaklinga, fyrir flóttafólk, fyrir hælisleitendur, öryrkja, hvaða hóp sem er,“ segir Elísabet.

„En í stóra samhenginu þá búum við enn þá við það frelsi að velja hvort við fáum bólusetningu eða ekki og það þurfa auðvitað allir að virða þá ákvörðun, sama hvernig það er.“

Elísabet segist enn upplifa mikla óvissu sem heilbrigðisstarfsmaður, bæði í Kanada og á Íslandi, en telur að nú sé tækifærið til að læra af reynslunni eftir sannkallaða fordæmalausa tíma.

„Við erum vissulega á krossgötum og ég held að þetta gæti farið í margar áttir en til þess að þetta fari í átt sem er góð fyrir heildina, þá held ég að við þurfum bara aftur einhvern veginn að reyna að finna samstöðuna á Íslandi til að koma í veg fyrir að þetta þróist í þessa átt. Hérna úti í Kanada þá veit ég ekki hvað maður getur gert en það þarf einhvern veginn að leiða hópinn saman aftur og bara gera þetta saman,“ segir Elísabet.

„Ég held að við séum bara með frábært tækifæri, á Íslandi sérstaklega, til að taka ákvörðun um að fara ekki í þessa átt og halda áfram í góða átt.“