Átta milljón dauðsföll á ári Guðlaug B. Guðjónsdóttir skrifar 31. maí 2023 07:00 Síðan 1987 hafa aðildarríki Alþjóða heilbrigðismálastofnunarinnar, WHO, helgað 31. maí baráttunni gegn reykingum og annarri tóbaksnotkun á Alþjóðlega tóbakslausa deginum. Í ár er athyglinni einkum beint að því að ræktarlönd fyrir tóbaksplöntuna ætti frekar að nýta til matvælaframleiðslu og slagorðið er „Við þurfum mat, ekki tóbak“. Í tilefni dagsins er ástæða til að minna á nokkrar staðreyndir um notkun tóbaks. Tóbak leiðir til dauða allt að helmings þeirra sem nota það. Tóbak drepur yfir 8 milljónir manna á ári hverju. Um sjö milljónir þessara dauðsfalla má rekja beint til tóbaksnotkunar en rúmlega milljón dauðsföll eru af völdum óbeinna reykinga fólks sem ekki reykir. Í því skyni að takast á við tóbaksfaraldurinn samþykktu aðildarríki Alþjóða heilbrigðismálastofnunarinnar rammasamning um tóbaksvarnir árið 2003 og nú hafa 182 ríki undirritað samninginn. Að því er varðar krabbamein má minna á að tóbaksnotkun tengist að minnsta kosti tuttugu tegundum krabbameins og er helsta orsök sjúkdómsins sem hægt er að koma í veg fyrir.Tóbak veldur um fjórðungi allra dauðsfalla af völdum krabbameins. Krabbameinsfélag höfuðborgarsvæðisins hefur oft ályktað um mikilvægi þess að halda áfram baráttunni gegn reykingum og annarri tóbaksnotkun, ekki síst meðal ungs fólks, og að stjórnvöld verði að bregðast við nýjum tegundum nikótínvara sem hafa komið inn á markaðinn síðustu árin. Í tilefni af Alþjóðlega tóbakslausa deginum eru landsmenn hvattir til að huga að því hvernig viðhalda má þeim mikla árangri sem náðst hefur í tóbaksvörnum á síðustu áratugum og bregðast við aðsteðjandi vanda af hörku, til heilla fyrir landsmenn, og ekki síst ungu kynslóðina. Höfundur er framkvæmdastjóri Krabbameinsfélags höfuðborgarsvæðisins. Viltu birta grein á Vísi? Sendu okkur póst. Senda grein Áfengi og tóbak Mest lesið Þúsund milljarða högg á ríkissjóð – svartasta sviðsmyndin á Nýjum Landspítala Sigurður Sigurðsson Skoðun Íslenskt rafmagn á alþjóðlegum markaði Tinna Traustadóttir Skoðun Síðustu vígi vísdómsins Sigurður Ingvarsson Skoðun Flugfarþegar í hrakningum Hafsteinn Karlsson Skoðun Beljan og Bertolli Árni Stefán Árnason Skoðun Þunginn af áherslu heilbrigðisyfirvalda á líkamsþyngd Berglind Soffía Blöndal,Vilborg Kolbrún Vilmundardóttir Skoðun Er uppruni orðinn að saknæmi? Jasmina Vajzović Crnac Skoðun Prince Polo, var táknmynd spillingar kommúnismans í Evrópu Júlíus Valsson Skoðun Gagnrýnda kynslóðin og glötuðu kennararnir Álfhildur Leifsdóttir Skoðun Krónunum kastað fyrir aurinn Margrét Ágústa Sigurðardóttir Skoðun Skoðun Skoðun Þúsund milljarða högg á ríkissjóð – svartasta sviðsmyndin á Nýjum Landspítala Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Flugfarþegar í hrakningum Hafsteinn Karlsson skrifar Skoðun Íslenskt rafmagn á alþjóðlegum markaði Tinna Traustadóttir skrifar Skoðun Er uppruni orðinn að saknæmi? Jasmina Vajzović Crnac skrifar Skoðun Framúrskarandi skóli án hugsunar? Perla Hafþórsdóttir skrifar Skoðun Samfélag ótta eða hugrekkis Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Síðustu vígi vísdómsins Sigurður Ingvarsson skrifar Skoðun „Leigupennar“ eða einfaldlega fólk sem vill ræða málið? Daði Freyr Ólafsson skrifar Skoðun Beljan og Bertolli Árni Stefán Árnason skrifar Skoðun Er gott að búa í Kópavogi? Sigurður Kári Harðarson skrifar Skoðun Þunginn af áherslu heilbrigðisyfirvalda á líkamsþyngd Berglind Soffía Blöndal,Vilborg Kolbrún Vilmundardóttir skrifar Skoðun Gagnrýnda kynslóðin og glötuðu kennararnir Álfhildur Leifsdóttir skrifar Skoðun Hrós er ekki bara fyrir byrjendur Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Krónunum kastað fyrir aurinn Margrét Ágústa Sigurðardóttir skrifar Skoðun Alþjóðleg lög eða ráðleggingar? Marko Medic skrifar Skoðun Kveikt í trúverðugleika Samfylkingarinnar – slökkviliðið er sem betur fer á leiðinni Andri Steinn Hilmarsson skrifar Skoðun Skolfið á beinunum? Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Þegar stuðningur skiptir raunverulega máli Einar Sveinbjörn Guðmundsson skrifar Skoðun Ekki enn einn skandal, heldur upphaf breytinga Unnar Þór Sæmundsson skrifar Skoðun Hin eilífa kosningabarátta innan KSÍ Sævar Þór Sveinsson skrifar Skoðun Sannleikur um slökkvistöð í Kópavogi Jónas Már Torfason skrifar Skoðun Söguskýringar Samfylkingarinnar Stefanía K. Ásbjörnsdóttir skrifar Skoðun Nú er tíminn! Ása Valgerður Sigurðardóttir skrifar Skoðun Að standa af sér storminn Gerður Björk Sveinsdóttir skrifar Skoðun Skaðabótalög – breytingar til hagsbóta fyrir neytendur? Tinna Björk Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Fullveldið og 27. greinin Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar Skoðun Prince Polo, var táknmynd spillingar kommúnismans í Evrópu Júlíus Valsson skrifar Skoðun Byggjum framtíð á ís – fyrir börnin okkar og samfélagið allt Anna Maria Hedman skrifar Skoðun Hvað er planið? Hildur Jónsdóttir skrifar Skoðun Ofbeldi er ekki starfslýsing Kolbrún Halldórsdóttir skrifar Sjá meira
Síðan 1987 hafa aðildarríki Alþjóða heilbrigðismálastofnunarinnar, WHO, helgað 31. maí baráttunni gegn reykingum og annarri tóbaksnotkun á Alþjóðlega tóbakslausa deginum. Í ár er athyglinni einkum beint að því að ræktarlönd fyrir tóbaksplöntuna ætti frekar að nýta til matvælaframleiðslu og slagorðið er „Við þurfum mat, ekki tóbak“. Í tilefni dagsins er ástæða til að minna á nokkrar staðreyndir um notkun tóbaks. Tóbak leiðir til dauða allt að helmings þeirra sem nota það. Tóbak drepur yfir 8 milljónir manna á ári hverju. Um sjö milljónir þessara dauðsfalla má rekja beint til tóbaksnotkunar en rúmlega milljón dauðsföll eru af völdum óbeinna reykinga fólks sem ekki reykir. Í því skyni að takast á við tóbaksfaraldurinn samþykktu aðildarríki Alþjóða heilbrigðismálastofnunarinnar rammasamning um tóbaksvarnir árið 2003 og nú hafa 182 ríki undirritað samninginn. Að því er varðar krabbamein má minna á að tóbaksnotkun tengist að minnsta kosti tuttugu tegundum krabbameins og er helsta orsök sjúkdómsins sem hægt er að koma í veg fyrir.Tóbak veldur um fjórðungi allra dauðsfalla af völdum krabbameins. Krabbameinsfélag höfuðborgarsvæðisins hefur oft ályktað um mikilvægi þess að halda áfram baráttunni gegn reykingum og annarri tóbaksnotkun, ekki síst meðal ungs fólks, og að stjórnvöld verði að bregðast við nýjum tegundum nikótínvara sem hafa komið inn á markaðinn síðustu árin. Í tilefni af Alþjóðlega tóbakslausa deginum eru landsmenn hvattir til að huga að því hvernig viðhalda má þeim mikla árangri sem náðst hefur í tóbaksvörnum á síðustu áratugum og bregðast við aðsteðjandi vanda af hörku, til heilla fyrir landsmenn, og ekki síst ungu kynslóðina. Höfundur er framkvæmdastjóri Krabbameinsfélags höfuðborgarsvæðisins.
Þúsund milljarða högg á ríkissjóð – svartasta sviðsmyndin á Nýjum Landspítala Sigurður Sigurðsson Skoðun
Þunginn af áherslu heilbrigðisyfirvalda á líkamsþyngd Berglind Soffía Blöndal,Vilborg Kolbrún Vilmundardóttir Skoðun
Skoðun Þúsund milljarða högg á ríkissjóð – svartasta sviðsmyndin á Nýjum Landspítala Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Þunginn af áherslu heilbrigðisyfirvalda á líkamsþyngd Berglind Soffía Blöndal,Vilborg Kolbrún Vilmundardóttir skrifar
Skoðun Kveikt í trúverðugleika Samfylkingarinnar – slökkviliðið er sem betur fer á leiðinni Andri Steinn Hilmarsson skrifar
Þúsund milljarða högg á ríkissjóð – svartasta sviðsmyndin á Nýjum Landspítala Sigurður Sigurðsson Skoðun
Þunginn af áherslu heilbrigðisyfirvalda á líkamsþyngd Berglind Soffía Blöndal,Vilborg Kolbrún Vilmundardóttir Skoðun