Réttindabarátta fatlaðs fólks í 47 ár – Landssamtökin Þroskahjálp Unnur Helga Óttarsdóttir skrifar 16. október 2023 16:00 Samtökin byggja stefnu sína á samningi Sameinuðu þjóðanna um réttindi fatlaðs fólks, Barnasáttmála Sameinuðu þjóðanna og öðrum alþjóðlegum mannréttindasamningum sem íslenska ríkið hefur undirgengist, sem og heimsmarkmiðum SÞ, sem hafa það meginmarkmið að skilja engan eftir. Framsækni, staðfesta, þrautseigja og baráttugleði eru leiðarljós í starfsemi og stefnu samtakanna. Við leggjum mikla áherslu á að fatlað fólk komi sjálft að þeim ákvörðunum sem það varðar og að sjónarmið þess og vilji séu leiðandi í stefnu og baráttu okkar. Hér eru nokkur mikilvæg verkefni og áherslumál samtakanna. Við höfum ítrekað krafist þess að grunn örorku – og endurhæfingarlífeyrisgreiðslur verði hækkaðar til jafns við lágmarkslaun á almennum vinnumarkaði. Við höfum átt mikilvæg samtöl og samstarf við aðila vinnumarkaðarins um atvinnuþátttöku fatlaðs fólks sem og stjórnendur í atvinnulífinu. Ríki og sveitarfélög þurfa að standa sig miklu betur og sýna gott fordæmi. Við höfum lagt áherslu á jöfn tækifæri til náms á öllum skólastigum án aðgreiningar. Við rekum húsbyggingasjóð og byggjum og kaupum íbúðir fyrir fatlað fólk til langtímaleigu á viðráðanlegu verði. Við leggjum mikla áherslu á að bæta þurfi þjónustu við fötluð börn og ungmenni á landinu öllu og ekki síst fötluð börn af erlendum uppruna Við höfum átt samtal við stjórnvöld, þar með talið útlendingayfirvöld, um viðkvæma stöðu fatlaðra umsækjenda um alþjóðlega vernd og fatlaðs flóttafólks og innflytjenda, ekki síst barna og þrýst á um að mál þeirra fái vandaða meðferð og að fullt tillit sé tekið til aðstæðna, þarfa og réttinda þessa afar berskjaldaða hóps. Við höfum lagt okkur fram við að auka aðgengi að upplýsingum á auðskildu máli til að fólk með þroskahömlun og/eða skyldar fatlanir geti nálgast mikilvægar upplýsingar og tekið virkan þátt í samfélaginu til jafns við aðra. Við höfum átt samtöl við fólk í tæknigeiranum og stjórnkerfinu til að fylgja eftir þeirri mikilvægu og sjálfsögðu kröfu að í nútíð og framtíð verði þarfir og hagsmunir fatlaðs fólks miklu betur tryggðir við innleiðingu tæknilausna en verið hefur. Þetta er mjög brýnt og gríðarlega mikilvægt mannréttindamál. Við leggjum mikla áherslu á aðgengi fatlaðs fólks, og sérstaklega fatlaðra barna og ungmenna, að íþrótta- og tómstundarstarfi. Við höfum unnið að mörgum mikilvægum verkefnum sem hafa það að markmiði að efla og bæta samráð við fatlað fólk, m.a. með því að búa til fræðsluefni fyrir starfsfólk sveitarfélaga og fólk með þroskahömlun og skyldar fatlanir um samráð og starfsemi notendaráða sveitarféalga. Nú í haust hófum við, í samstarfi við Átak, félag fólks með þroskahömlun og Fjölmennt, fundaherferðina Sæti við borðið, sem er verkefni til stuðnings og fræðslu fyrir fólk með þroskahömlun og skyldar fatlanir sem hefur áhuga á að sitja í notendaráðum á landsbyggðinni. Það er bráðnauðsynlegt að tryggja raunverulegt og mikið samráð við fatlað fólk á landinu öllu og sérstaklega að tryggja að fatlað fólk með þroskahömlun og skyldar fatlanir fái viðeigandi stuðning og tækifæri til að segja skoðun sína og hafa áhrif. Margt hefur áunnist í réttindamálum fatlaðs fólks en mjög margt er ógert. Þrátt fyrir miklar breytingar á undanförnum árum og vonir um að gerð landsáætlunar um innleiðingu samnings Sameinuðu þjóðanna um réttindi fatlaðs fólks, sem stjórnvöld vinna nú að undir forystu félags- og vinnumarkaðsráðherra, hafi enn meiri umbætur í för með sér, er ekkert sjálfsagt. Mannréttindi fólks og ekki síst fatlaðs fólks eru brothætt og því miður eru ýmsar blikur á lofti um að aldrei hafi verið mikilvægara en einmitt nú að standa vörð um þann árangur sem náðst hefur í baráttunni og sækja fram – Sókn er besta vörnin! Landsþing Landsamtakanna Þroskahjálpar verður haldið laugardaginn 21. okt. nk á Hotel Reykjavík Grand. Eftir hádegi (kl. 13-16:30) munum við halda málþing um húsnæðismál fatlaðs fólks undir yfirskriftinni Þak yfir höfuðið. Hvetjum við öll sem láta sig þetta mikilvæga réttindamál fatlaðs fólks varða að mæta á málþingið því umræðuefnið er svo sannarlega þarft og mikilvægt. Á afmælisdaginn sendir Þroskahjálp sérstakar þakkir til allra þeirra fjölmörgu einstaklinga sem stutt hafa fjárhagslega við samtökin í gegnum árin með því að kaupa listaverkaalmanak eða með beinum fjárstuðningi. Stuðningur almennings er grundvöllur allra þeirra verkefna sem Þroskahjálp vinnur að. Í tilefni dagsins er hafin forsala á almanakinu okkar inn á heimasíðu samtakanna. Án ykkar væri miklu minna bit í baráttu okkar og því viljum við nota þetta tækifæri til að þakka innilega fyrir okkur. Höfundur er formaður Landssamtakanna Þroskahjálpar. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Málefni fatlaðs fólks Mest lesið Innantómt hjóm við hátíðlegt tækifæri? Guja Sandholt Skoðun „... ekki alltaf sammála um allt“ ? Álfheiður Ingadóttir Skoðun Skattahækkun á baðlón þarf að meta út frá heildaráhrifum Þórir Garðarsson Skoðun Hvað gerðist áður en hjúkrunarheimilið varð lausnin? Rannveig Tenchi Ernudóttir Skoðun Stórútgerðin fær svigrúm, smábátar fá skuldabagga Kjartan Sveinsson Skoðun Mildum höggið Ingibjörg Isaksen Skoðun Veggjöld eru viðurstyggð — refsistefna ríkisstjórnar Einar Steingrímsson Skoðun Mikið uppnám fyrir lítið innihald Hjálmar Bogi Hafliðason Skoðun Mælistika lífsins Sigurður Árni Reynisson Skoðun Halldór 03.10.2026 Halldór Skoðun Skoðun Innantómt hjóm við hátíðlegt tækifæri? Guja Sandholt skrifar Skoðun Mildum höggið Ingibjörg Isaksen skrifar Skoðun Skattahækkun á baðlón þarf að meta út frá heildaráhrifum Þórir Garðarsson skrifar Skoðun Stórútgerðin fær svigrúm, smábátar fá skuldabagga Kjartan Sveinsson skrifar Skoðun Ljótt er ef satt er Bryndís Víglundsdóttir skrifar Skoðun Mælistika lífsins Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun „... ekki alltaf sammála um allt“ ? Álfheiður Ingadóttir skrifar Skoðun Hvað gerðist áður en hjúkrunarheimilið varð lausnin? Rannveig Tenchi Ernudóttir skrifar Skoðun Mikið uppnám fyrir lítið innihald Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Er skynjari á vaktinni í bústaðnum? Ágúst Mogensen skrifar Skoðun Veggjöld eru viðurstyggð — refsistefna ríkisstjórnar Einar Steingrímsson skrifar Skoðun Eru hjúkrunarheimili biðsalur eða heimili? Ragnhildur Þórarinsdóttir skrifar Skoðun VSK á baðlón: Vandinn er ekki skatturinn heldur fyrirvarinn Guðmundur Björnsson skrifar Skoðun Tækifærið í Stofnun atvinnuveganna Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Áskorun til dómsmálaráðherra, nú ert þú í dauðafæri Þorbjörg Jón Þorvaldur Heiðarsson skrifar Skoðun Heggur sá er hlífa skyldi Rósa Guðbjartsdóttir skrifar Skoðun Sporin í snjónum Arnar Sigurðsson skrifar Skoðun Stórefla þarf kjarnahlutverk ASÍ Arnaldur Grétarsson skrifar Skoðun Fullorðið fatlað fólk á rétt á áframhaldandi ráðgjöf og greiningu Atli Már Haraldsson Zebitz skrifar Skoðun Við í Ölfusi höfum ekki beðið eftir öðrum, við erum leiðandi Grétar Ingi Erlendsson skrifar Skoðun Hvernig get ég fundið ró þegar barnið mitt er í uppnámi? Sigrún Þóra Sveinsdóttir skrifar Skoðun Vill ráðherra veikja lífeyriskerfið? Finnbjörn A Hermannsson skrifar Skoðun Iceland Is Better Off than Switzerland Carl Baudenbacher skrifar Skoðun Nýr meirihluti tók við leikskólakerfi í stórsókn Steinunn Gyðu- og Guðjónsdóttir,Bjarnveig Birta Bjarnadóttir skrifar Skoðun Góð þjónusta kostar, slök þjónusta kostar meira Laufey E. Gissurardóttir skrifar Skoðun Kostnaðurinn við nei Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Hver stal kökunni úr krúsinni? Gunnar Valur Sveinsson skrifar Skoðun Stríð Rússlands gegn utanríkisviðskiptum Úkraínu er stríð gegn fæðuöryggi heimsins Clara Ganslandt skrifar Skoðun Sjónvarpið 60 ára: Þögnin segir líka sögu Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Takk Hörður Jóhann Páll Jóhannsson skrifar Sjá meira
Samtökin byggja stefnu sína á samningi Sameinuðu þjóðanna um réttindi fatlaðs fólks, Barnasáttmála Sameinuðu þjóðanna og öðrum alþjóðlegum mannréttindasamningum sem íslenska ríkið hefur undirgengist, sem og heimsmarkmiðum SÞ, sem hafa það meginmarkmið að skilja engan eftir. Framsækni, staðfesta, þrautseigja og baráttugleði eru leiðarljós í starfsemi og stefnu samtakanna. Við leggjum mikla áherslu á að fatlað fólk komi sjálft að þeim ákvörðunum sem það varðar og að sjónarmið þess og vilji séu leiðandi í stefnu og baráttu okkar. Hér eru nokkur mikilvæg verkefni og áherslumál samtakanna. Við höfum ítrekað krafist þess að grunn örorku – og endurhæfingarlífeyrisgreiðslur verði hækkaðar til jafns við lágmarkslaun á almennum vinnumarkaði. Við höfum átt mikilvæg samtöl og samstarf við aðila vinnumarkaðarins um atvinnuþátttöku fatlaðs fólks sem og stjórnendur í atvinnulífinu. Ríki og sveitarfélög þurfa að standa sig miklu betur og sýna gott fordæmi. Við höfum lagt áherslu á jöfn tækifæri til náms á öllum skólastigum án aðgreiningar. Við rekum húsbyggingasjóð og byggjum og kaupum íbúðir fyrir fatlað fólk til langtímaleigu á viðráðanlegu verði. Við leggjum mikla áherslu á að bæta þurfi þjónustu við fötluð börn og ungmenni á landinu öllu og ekki síst fötluð börn af erlendum uppruna Við höfum átt samtal við stjórnvöld, þar með talið útlendingayfirvöld, um viðkvæma stöðu fatlaðra umsækjenda um alþjóðlega vernd og fatlaðs flóttafólks og innflytjenda, ekki síst barna og þrýst á um að mál þeirra fái vandaða meðferð og að fullt tillit sé tekið til aðstæðna, þarfa og réttinda þessa afar berskjaldaða hóps. Við höfum lagt okkur fram við að auka aðgengi að upplýsingum á auðskildu máli til að fólk með þroskahömlun og/eða skyldar fatlanir geti nálgast mikilvægar upplýsingar og tekið virkan þátt í samfélaginu til jafns við aðra. Við höfum átt samtöl við fólk í tæknigeiranum og stjórnkerfinu til að fylgja eftir þeirri mikilvægu og sjálfsögðu kröfu að í nútíð og framtíð verði þarfir og hagsmunir fatlaðs fólks miklu betur tryggðir við innleiðingu tæknilausna en verið hefur. Þetta er mjög brýnt og gríðarlega mikilvægt mannréttindamál. Við leggjum mikla áherslu á aðgengi fatlaðs fólks, og sérstaklega fatlaðra barna og ungmenna, að íþrótta- og tómstundarstarfi. Við höfum unnið að mörgum mikilvægum verkefnum sem hafa það að markmiði að efla og bæta samráð við fatlað fólk, m.a. með því að búa til fræðsluefni fyrir starfsfólk sveitarfélaga og fólk með þroskahömlun og skyldar fatlanir um samráð og starfsemi notendaráða sveitarféalga. Nú í haust hófum við, í samstarfi við Átak, félag fólks með þroskahömlun og Fjölmennt, fundaherferðina Sæti við borðið, sem er verkefni til stuðnings og fræðslu fyrir fólk með þroskahömlun og skyldar fatlanir sem hefur áhuga á að sitja í notendaráðum á landsbyggðinni. Það er bráðnauðsynlegt að tryggja raunverulegt og mikið samráð við fatlað fólk á landinu öllu og sérstaklega að tryggja að fatlað fólk með þroskahömlun og skyldar fatlanir fái viðeigandi stuðning og tækifæri til að segja skoðun sína og hafa áhrif. Margt hefur áunnist í réttindamálum fatlaðs fólks en mjög margt er ógert. Þrátt fyrir miklar breytingar á undanförnum árum og vonir um að gerð landsáætlunar um innleiðingu samnings Sameinuðu þjóðanna um réttindi fatlaðs fólks, sem stjórnvöld vinna nú að undir forystu félags- og vinnumarkaðsráðherra, hafi enn meiri umbætur í för með sér, er ekkert sjálfsagt. Mannréttindi fólks og ekki síst fatlaðs fólks eru brothætt og því miður eru ýmsar blikur á lofti um að aldrei hafi verið mikilvægara en einmitt nú að standa vörð um þann árangur sem náðst hefur í baráttunni og sækja fram – Sókn er besta vörnin! Landsþing Landsamtakanna Þroskahjálpar verður haldið laugardaginn 21. okt. nk á Hotel Reykjavík Grand. Eftir hádegi (kl. 13-16:30) munum við halda málþing um húsnæðismál fatlaðs fólks undir yfirskriftinni Þak yfir höfuðið. Hvetjum við öll sem láta sig þetta mikilvæga réttindamál fatlaðs fólks varða að mæta á málþingið því umræðuefnið er svo sannarlega þarft og mikilvægt. Á afmælisdaginn sendir Þroskahjálp sérstakar þakkir til allra þeirra fjölmörgu einstaklinga sem stutt hafa fjárhagslega við samtökin í gegnum árin með því að kaupa listaverkaalmanak eða með beinum fjárstuðningi. Stuðningur almennings er grundvöllur allra þeirra verkefna sem Þroskahjálp vinnur að. Í tilefni dagsins er hafin forsala á almanakinu okkar inn á heimasíðu samtakanna. Án ykkar væri miklu minna bit í baráttu okkar og því viljum við nota þetta tækifæri til að þakka innilega fyrir okkur. Höfundur er formaður Landssamtakanna Þroskahjálpar.
Skoðun Áskorun til dómsmálaráðherra, nú ert þú í dauðafæri Þorbjörg Jón Þorvaldur Heiðarsson skrifar
Skoðun Fullorðið fatlað fólk á rétt á áframhaldandi ráðgjöf og greiningu Atli Már Haraldsson Zebitz skrifar
Skoðun Nýr meirihluti tók við leikskólakerfi í stórsókn Steinunn Gyðu- og Guðjónsdóttir,Bjarnveig Birta Bjarnadóttir skrifar
Skoðun Stríð Rússlands gegn utanríkisviðskiptum Úkraínu er stríð gegn fæðuöryggi heimsins Clara Ganslandt skrifar