Leyfum loganum að lifa í Grindavík Vilhjálmur Árnason skrifar 19. mars 2025 10:01 Jarðeldarnir á Reykjanesi hafa skapað miklar áskoranir fyrir íbúa Grindavíkur og þá sem voru þar með fyrirtæki í rekstri. Verkefni stjórnvalda hefur ekki verið einfalt og ráðamenn þurft að taka stórar og jafnvel umdeildar ákvarðanir. Pólitísk samstaða hefur þó ætíð verið um málefni Grindavíkur og Grindvíkinga. Allir stjórnmálaflokkar hafa lýst því yfir að staðið yrði með Grindvíkingum og að bærinn skyldi byggður upp að nýju. Fyrri ríkisstjórn gerði vel með öflugu pólitísku samráði um stærstu málin eins og uppkaup íbúðarhúsnæðis. Kaup Þórkötlu gáfu stærstum hluta íbúa svör um eignir sínar, svör sem gerðu fólki kleift að hjálpa sér sjálf og tryggja fjölskyldu sinni öruggt húsaskjól. Sú mikla óvissa sem ríkt hefur vegna jarðhræringanna hefur eðlilega verið fólki og fyrirtækjum erfið á þeim 16 mánuðum sem nú eru liðnir frá því að Grindavík var rýmd. Fólk hefur síðustu daga og vikur beðið í ofvæni eftir áformum nýrrar ríkisstjórnar. Sérílagi íbúar sem hafa ekki átt tök á að kaupa sér húsnæði utan Grindavíkur á erfiðum markaði suðvesturhornsins og eigendur lítilla og meðalstórra fyrirtækja sem berjast í bökkum við að halda úti rekstri í Grindavík vegna ónothæfs húsnæðis eða skorts á viðskiptavinum. Í gær sýndi ríkisstjórnin loks á spilin, framtíðarplanið var kynnt. Forsætisráðherra sagði að ekki væri kominn tími til að endurreisa Grindavík vegna yfirvofandi hættuástands. Á sama tíma boðaði ráðherra að öll sértæk úrræði fyrir fólkið, sem hefur farið verst út úr jarðhræringunum og stendur í ströngu að leita niðurstöðu í sínum málum, verða felld niður eftir tólf daga. Tilkynnti ráðherrann jafnframt að almenn úrræði skuli nú taka við af þeim sértæku, úrræði sem hvorki íbúar né fyrirtæki vita hvernig eigi að koma til með að gagnast þeim eða hverju þau eiga yfir höfuð að skila. Grindvíkingar kalla eftir því að fá að taka ábyrgð á sér sjálfir. Undirritaður telur því að ríkisstjórnin hefði átt að gefa þeim lengri aðlögunarfrest en sem nemur aðeins tólf heilum dögum áður en sértæku úrræðin falla úr gildi og á sama tíma tækifæri til að aðlagast aðstæðunum í Grindavík. Margir Grindvíkingar vilja enda geta gist heima hjá sér og felst lausnin í því að fá umönnunarsamning við Þórkötlu á húsnæðinu sem þeir neyddust til að selja þegar hættan var sem mest. Grindvíkingar geta enda sjálfir metið hvort þeir vilji flytja heim og þannig séð umsvifin í bænum aukast. Um leið verður frekari grundvöllur fyrir aukna þjónustu og fleiri gestir heimsækja bæinn. Þannig getum við kveikt aftur ljósin í Grindavík. Almannavarnir og stjórnvöld hafa unnið þrekvirki allt frá því gaus fyrst og líf Grindvíkinga breyttist. Nú er kominn tími til að njóta þessarar góðu og öflugu vinnu. Byggðir hafa verið öflugir varnargarðar, vel útfærða rýmingaráætlun er til staðar, jarðskannanir hafa verið framkvæmdar og búið að girða fyrir allar sprungur og holrými. Við erum sífellt minnt á að við búum á Íslandi og um aldir alda höfum við aðlagað okkur að aðstæðum hverju sinni. Ég tel að íbúar Grindavíkur eigi nú að fá að meta það sjálfir hvort það sé ásættanleg áhætta að fara heim og nýta þá innviði, atvinnu og tækifæri sem í boði eru í þessu áður blómlega og vel stæða sveitafélagi. Það er gott fyrir alla, dregur úr þörf á frekari stuðningi og gæti leyst fjárhagsáhyggjur margra. Svo ekki sé minnst á hina andlegu líðan, sem okkur er öllum svo tamt að tala um á tyllidögum. Næstu misseri munu snúast um að halda sterkum loga lifandi í Grindavík með það að markmiði að keyra endurreisnina af stað þegar enn frekar hefur dregið úr óvissunni. Ég hvet núverandi ríkisstjórn eindregið til að standa við stóru orðin, standa með Grindvíkingum með því að gefa þeim skýrari svör og lengri aðlögunartíma og þeim veitt tækifæri til að nýta sitt náttúrlega umhverfi - sitt heimili - til að finna lausn á sínum málum. Höfundur er ritari Sjálfstæðisflokksins og Grindvíkingur. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Vilhjálmur Árnason Grindavík Eldgos á Reykjanesskaga Mest lesið Dýrasta land heims í nafni sjálfstæðisins Inga Valgerður Henrikssen Skoðun Barátta við náttúru og yfirvald Jón Steinar Sæmundsson Skoðun Eru áfengiskaup verndandi þáttur? Dagbjört Harðardóttir Skoðun Já, ég styð aðildarviðræður Ólafur Margeirsson Skoðun Skilgreiningarvald mennskunnar Erna Mist Skoðun Er íslenskan að verða gestur í eigin landi? Petra María Ingvaldsdóttir Skoðun Hvenær ætlar ríkisstjórnin að hætta að ljúga að sjálfri sér – og okkur? Kristinn Karl Brynjarsson Skoðun STEM ævintýrið á Íslandi: Lausn við PISA-vandanum eða táknræn stefnumótun? Maren Davíðsdóttir Skoðun Frá fullveldi til Brussel Erna Bjarnadóttir Skoðun Hugleiðingar um meðferð á beiðni um DNA rannsókn á mannabeinum í grafreit Lára Magnúsardóttir Skoðun Skoðun Skoðun Í upphafi skal endinn skoða Íris Eva Gísladóttir,Ársæll Guðmundsson,Jóhanna Stella Oddsdóttir,Simon Cramer Larsen,Helga Þórðardóttir skrifar Skoðun Skilgreiningarvald mennskunnar Erna Mist skrifar Skoðun Dýrasta land heims í nafni sjálfstæðisins Inga Valgerður Henrikssen skrifar Skoðun Hugleiðingar um meðferð á beiðni um DNA rannsókn á mannabeinum í grafreit Lára Magnúsardóttir skrifar Skoðun Hvenær ætlar ríkisstjórnin að hætta að ljúga að sjálfri sér – og okkur? Kristinn Karl Brynjarsson skrifar Skoðun Ef þetta væri barnið þitt Arnar Kjartansson skrifar Skoðun Eru áfengiskaup verndandi þáttur? Dagbjört Harðardóttir skrifar Skoðun Hvenær er maður þjófur og hvenær er maður ekki þjófur? Einar Helgason skrifar Skoðun Gerðu það sem ég segi, ekki það sem ég geri! Guðni Freyr Öfjörð skrifar Skoðun Frá fullveldi til Brussel Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Fögnum Heimsdegi hafsins 8. júní Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Er íslenskan að verða gestur í eigin landi? Petra María Ingvaldsdóttir skrifar Skoðun Barátta við náttúru og yfirvald Jón Steinar Sæmundsson skrifar Skoðun STEM ævintýrið á Íslandi: Lausn við PISA-vandanum eða táknræn stefnumótun? Maren Davíðsdóttir skrifar Skoðun „Mamma, sjáðu, útlendingur!“ – Hvenær hættir maður að vera útlendingur? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Já, ég styð aðildarviðræður Ólafur Margeirsson skrifar Skoðun Veist þú hvað „foid“ er? Þorsteinn Siglaugsson skrifar Skoðun ETS, ESB og EES – Að fá sæti við borðið Dóra Sif Tynes skrifar Skoðun Hvernig Ráðhúsið var gert að hagsmunaskrifstofu á kostnað almennings Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Fiskurinn, valdið og tilfinningin fyrir fullveldi Karen María Jónsdóttir skrifar Skoðun Afskipti Rússlands og ESB: tvöfalt siðferði í nafni lýðræðis Júlíus Valsson skrifar Skoðun Gervigreind nýtist best með mannlegri þekkingu og reynslu Ásgeir Þorgeirsson skrifar Skoðun Skipti engu nema við göngum í ESB Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Svartkimi samfélagsins: Þegar tveir heimar mætast í yfirheyrsluherberginu Davíð Bergmann skrifar Skoðun Þegar sorg verður valdatæki Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar Skoðun Hvalir éta frá okkur fiskinn? Valgerður Árnadóttir skrifar Skoðun Stígum ölduna saman Víglundur Laxdal skrifar Skoðun Þegar líf er í húfi Jón Gunnar Jónsson skrifar Skoðun Hver á að veita þjónustuna? Sandra B. Franks skrifar Skoðun Getum við lært af Bjarti í Sumarhúsum? Berglind Guðmundsdóttir skrifar Sjá meira
Jarðeldarnir á Reykjanesi hafa skapað miklar áskoranir fyrir íbúa Grindavíkur og þá sem voru þar með fyrirtæki í rekstri. Verkefni stjórnvalda hefur ekki verið einfalt og ráðamenn þurft að taka stórar og jafnvel umdeildar ákvarðanir. Pólitísk samstaða hefur þó ætíð verið um málefni Grindavíkur og Grindvíkinga. Allir stjórnmálaflokkar hafa lýst því yfir að staðið yrði með Grindvíkingum og að bærinn skyldi byggður upp að nýju. Fyrri ríkisstjórn gerði vel með öflugu pólitísku samráði um stærstu málin eins og uppkaup íbúðarhúsnæðis. Kaup Þórkötlu gáfu stærstum hluta íbúa svör um eignir sínar, svör sem gerðu fólki kleift að hjálpa sér sjálf og tryggja fjölskyldu sinni öruggt húsaskjól. Sú mikla óvissa sem ríkt hefur vegna jarðhræringanna hefur eðlilega verið fólki og fyrirtækjum erfið á þeim 16 mánuðum sem nú eru liðnir frá því að Grindavík var rýmd. Fólk hefur síðustu daga og vikur beðið í ofvæni eftir áformum nýrrar ríkisstjórnar. Sérílagi íbúar sem hafa ekki átt tök á að kaupa sér húsnæði utan Grindavíkur á erfiðum markaði suðvesturhornsins og eigendur lítilla og meðalstórra fyrirtækja sem berjast í bökkum við að halda úti rekstri í Grindavík vegna ónothæfs húsnæðis eða skorts á viðskiptavinum. Í gær sýndi ríkisstjórnin loks á spilin, framtíðarplanið var kynnt. Forsætisráðherra sagði að ekki væri kominn tími til að endurreisa Grindavík vegna yfirvofandi hættuástands. Á sama tíma boðaði ráðherra að öll sértæk úrræði fyrir fólkið, sem hefur farið verst út úr jarðhræringunum og stendur í ströngu að leita niðurstöðu í sínum málum, verða felld niður eftir tólf daga. Tilkynnti ráðherrann jafnframt að almenn úrræði skuli nú taka við af þeim sértæku, úrræði sem hvorki íbúar né fyrirtæki vita hvernig eigi að koma til með að gagnast þeim eða hverju þau eiga yfir höfuð að skila. Grindvíkingar kalla eftir því að fá að taka ábyrgð á sér sjálfir. Undirritaður telur því að ríkisstjórnin hefði átt að gefa þeim lengri aðlögunarfrest en sem nemur aðeins tólf heilum dögum áður en sértæku úrræðin falla úr gildi og á sama tíma tækifæri til að aðlagast aðstæðunum í Grindavík. Margir Grindvíkingar vilja enda geta gist heima hjá sér og felst lausnin í því að fá umönnunarsamning við Þórkötlu á húsnæðinu sem þeir neyddust til að selja þegar hættan var sem mest. Grindvíkingar geta enda sjálfir metið hvort þeir vilji flytja heim og þannig séð umsvifin í bænum aukast. Um leið verður frekari grundvöllur fyrir aukna þjónustu og fleiri gestir heimsækja bæinn. Þannig getum við kveikt aftur ljósin í Grindavík. Almannavarnir og stjórnvöld hafa unnið þrekvirki allt frá því gaus fyrst og líf Grindvíkinga breyttist. Nú er kominn tími til að njóta þessarar góðu og öflugu vinnu. Byggðir hafa verið öflugir varnargarðar, vel útfærða rýmingaráætlun er til staðar, jarðskannanir hafa verið framkvæmdar og búið að girða fyrir allar sprungur og holrými. Við erum sífellt minnt á að við búum á Íslandi og um aldir alda höfum við aðlagað okkur að aðstæðum hverju sinni. Ég tel að íbúar Grindavíkur eigi nú að fá að meta það sjálfir hvort það sé ásættanleg áhætta að fara heim og nýta þá innviði, atvinnu og tækifæri sem í boði eru í þessu áður blómlega og vel stæða sveitafélagi. Það er gott fyrir alla, dregur úr þörf á frekari stuðningi og gæti leyst fjárhagsáhyggjur margra. Svo ekki sé minnst á hina andlegu líðan, sem okkur er öllum svo tamt að tala um á tyllidögum. Næstu misseri munu snúast um að halda sterkum loga lifandi í Grindavík með það að markmiði að keyra endurreisnina af stað þegar enn frekar hefur dregið úr óvissunni. Ég hvet núverandi ríkisstjórn eindregið til að standa við stóru orðin, standa með Grindvíkingum með því að gefa þeim skýrari svör og lengri aðlögunartíma og þeim veitt tækifæri til að nýta sitt náttúrlega umhverfi - sitt heimili - til að finna lausn á sínum málum. Höfundur er ritari Sjálfstæðisflokksins og Grindvíkingur.
Hvenær ætlar ríkisstjórnin að hætta að ljúga að sjálfri sér – og okkur? Kristinn Karl Brynjarsson Skoðun
STEM ævintýrið á Íslandi: Lausn við PISA-vandanum eða táknræn stefnumótun? Maren Davíðsdóttir Skoðun
Hugleiðingar um meðferð á beiðni um DNA rannsókn á mannabeinum í grafreit Lára Magnúsardóttir Skoðun
Skoðun Í upphafi skal endinn skoða Íris Eva Gísladóttir,Ársæll Guðmundsson,Jóhanna Stella Oddsdóttir,Simon Cramer Larsen,Helga Þórðardóttir skrifar
Skoðun Hugleiðingar um meðferð á beiðni um DNA rannsókn á mannabeinum í grafreit Lára Magnúsardóttir skrifar
Skoðun Hvenær ætlar ríkisstjórnin að hætta að ljúga að sjálfri sér – og okkur? Kristinn Karl Brynjarsson skrifar
Skoðun STEM ævintýrið á Íslandi: Lausn við PISA-vandanum eða táknræn stefnumótun? Maren Davíðsdóttir skrifar
Skoðun „Mamma, sjáðu, útlendingur!“ – Hvenær hættir maður að vera útlendingur? Valerio Gargiulo skrifar
Skoðun Hvernig Ráðhúsið var gert að hagsmunaskrifstofu á kostnað almennings Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Svartkimi samfélagsins: Þegar tveir heimar mætast í yfirheyrsluherberginu Davíð Bergmann skrifar
Hvenær ætlar ríkisstjórnin að hætta að ljúga að sjálfri sér – og okkur? Kristinn Karl Brynjarsson Skoðun
STEM ævintýrið á Íslandi: Lausn við PISA-vandanum eða táknræn stefnumótun? Maren Davíðsdóttir Skoðun
Hugleiðingar um meðferð á beiðni um DNA rannsókn á mannabeinum í grafreit Lára Magnúsardóttir Skoðun