Evrópu­ríki leggja refsiað­gerðir á „skugga­flota“ Rússa

Aðgerðapakki sem Evrópusambandið samþykkti gegn Rússlandi í dag er sá sautjándi. Auk skipanna úr skuggaflotanum felast refsiaðgerðirnar í frystingu eigna og ferðabönnum á nokkra rússneska embættismenn og fjölda rússneskra fyrirtækja.

Úkraínskir embættismenn fullyrða að Rússar noti um fimm hundruð gömul skip með duldu eignarhaldi til þess að komast hjá viðskiptaþvingunum vestrænna ríkja og halda áfram að fá tekjur af olíusölu.

„Frekari refsiaðgerðir gegn Rússlandi eru í smíðum. Því lengur sem Rússland heldur stríðsrekstri áfram, því harðari verða viðbrögð okkar,“ skrifaði Kaja Kallas, utanríkismálastjóri ESB á samfélagsmiðla.

Johann Wadephul, utanríkisráðherra nýrrar ríkisstjórnar Þýskalands, sagði að krafan á hendur Rússum væri skýr: óskilyrt vopnahlé strax.

„Við fögnum því að Úkraína sé enn tilbúin til þess. Við veitum því athygli með vonbrigðum að Rússland hafi enn ekki tekið þetta mikilvæga skref, og við verðum að bregðast við því,“ sagði Wadephul í dag.

Bresk stjórnvöld tilkynntu einnig um frekari refsiaðgerðir gegn skuggaflotanum sem eiga einnig að trufla vopnasendingar til Rússlands, að sögn AP-fréttastofunnar.

Fátt nýtt í símtali leiðtoganna

Mikið hafði verið gert úr mikilvægi símtals Vladímírs Pútín og Bandaríkjaforseta fyrir friðarviðræður í Úkraínu í gær, sérstaklega af hálfu þeirra beggja. Fátt sem hönd var á festandi kom þó út úr samtali leiðtoganna. Bandaríski forsetinn sagði að Pútín hefði lofað því að Rússar væru tilbúnir að „vinna með“ Úkraínu að „minnisblaði“ með drögum að ramma utan um „mögulegar friðarviðræður í framtíðinni“.

Volodýmýr Selenskíj, forseti Úkraínu, brást við á samfélagsmiðlinum Telegram með því að fullyrða að augljóst væri að Rússar reyndu nú að kaupa sér tíma til þess að halda stríðinu og hernáminu á Úkraínu áfram.

„Við vinnum með bandamönnum okkar að því að setja þrýsting á Rússa til þess að þeir hegði sér á annan hátt,“ sagði úkraínski forsetinn sem mætti til beinna friðarviðræðna við Rússa í Tyrklandi í síðustu viku þar sem Pútín lét ekki sjá sig.

Slegnir yfir lotningunni fyrir Pútín

Selenskíj og leiðtogar fjögurra Evrópuríkja auk fulltrúa Evrópusambandsins ræddu saman við bandaríska forsetann í síma beint eftir símtal hans við Pútín í gær. Evrópsku leiðtogarnir eru sagðir hafa verið slegnir yfir því hversu mikla lotningu bandaríski forsetinn hefði borið fyrir Pútín í símtalinu. 

Bandaríski vefmiðillinn Axios segir að bandaríski forsetinn hafi sagt Selenskíj og félögum að Pútín hefði samþykkt að hefja beinar viðræður um vopnahlé strax. Hann hafi ekki brugðist beint við þegar Selenskíj og fleiri bentu honum á að viðræðurnar hefðu verið hugmynd hans sjálfs og að fyrsta umferð þeirra hefði þegar farið fram í Istanbúl í síðustu viku.

Giorgia Meloni, forsætisráðherra Ítalíu, og Friedrich Merz, kanslari Þýskalands, eru sögð hafa þrýst á bandaríska forsetann hvers vegna væri ekki hægt að knýja á um vopnahlé fyrir friðarviðræður og hvaða tilslakanir Pútín hefði verið tilbúinn að ræða.

Bandaríski forsetinn sagði leiðtogunum að væri ekki hrifinn af því að leggja frekari refsiaðgerðir á Rússland og ítrekaði þá skoðun sína að Pútín vildi semja um frið.

„Við höfum raunverulega ekki séð, þið vitið, þrýsting á Rússland í þessum viðræðum,“ sagði Kallas utanríkismálastjóri ESB við blaðamenn eftir símtölin í gær.