Börnin geta ekki beðið lengur. Hættum að ræða og byrjum að framkvæma Róbert Ragnarsson skrifar 15. janúar 2026 09:16 Við vitum hvað þarf að gera. Hugmyndirnar liggja fyrir, tillögurnar eru til, fagþekkingin er til staðar. Það sem vantar er pólitískur vilji til að klára málin. Það er einfaldlega óásættanlegt að ár eftir ár ræðum við sama úrræðaleysið í skólakerfinu án þess að gripið sé til raunverulegra aðgerða. Börnin geta ekki beðið lengur. Skóli án aðgreiningar hefur haft gríðarlega jákvæð áhrif. Hann hefur rofið félagslega einangrun barna með fötlun, aukið þátttöku þeirra og bætt lífsgæði margra fjölskyldna. Hugmyndafræðin er mikilvæg og rétt, en hún dugar ekki fyrir öll börn, alltaf. Raunveruleikinn er sá að sum börn þurfa mjög sérhæfða þjónustu sem verður ekki veitt innan almenns skólastarfs, jafnvel þótt viljinn sé fyrir hendi. Umræða um skólaþjónustu á ekki að snúast um „annað hvort eða“, heldur bæði og. Úrræði eiga að ráðast af þörfum barnsins en ekki hugmyndafræðilegri rörsýn eða kreddum. Foreldrar barna með sérþarfir verja ómældum tíma og orku í að berjast fyrir grunnþjónustu. Tíma sem ætti að fara í að styðja börnin sín og vera fjölskylda. Ég hef hitt forsvarskonur biðlisti.is sem hafa skýra sýn á hvernig megi bæta þjónustuna. Við verðum að hlusta á notendur og leyfa fagfólki að útfæra lausnir byggðar á bestu þekkingu og reynslu. Sérskólar Klettaskóli og Brúarskóli eru sprungnir, biðlistar langir og eftirspurn langt umfram framboð. Nemendur koma úr mörgum sveitarfélögum, en ábyrgðin hvílir að mestu á Reykjavíkurborg. Þar þarf að taka af skarið og kalla önnur sveitarfélög að borðinu. Ég hef starfað sem ráðgjafi fyrir Reykjavíkurborg og komið að úrbótatillögum í rekstri sérskólanna. Niðurstaðan er að það þarf að opna annan sérskóla. Að ekki hafi tekist að ná pólitískri samstöðu um slíkt er óásættanlegt þegar börn bíða eftir nauðsynlegri þjónustu. Íslenskubrú Svipaður vandi blasir við í þjónustu við nemendur af erlendum uppruna. Kennarar hafa kallað eftir markvissari úrræðum, meðal annars með innleiðingu svokallaðs brúarnáms, á borð við Íslenskubrú. Í þessum úrræðum fá nemendur markvissan tungumálastuðning samhliða því að taka þátt með sínum bekk í íþróttum og verklegum greinum. Smám saman færast þeir svo inn í almennt nám með stuðningi. Þetta er mannúðleg, fagleg og skynsamleg leið sem gagnast bæði nemendum og kennurum. Slík úrræði eru þekkt víða á Norðurlöndum. Þar sýna rannsóknir jafnframt að þegar nemendur af erlendum uppruna eru spurðir um reynslu sína af brúarnámi eru þeir sammála um að þeir hefðu viljað komast fyrr inn í almennan bekk. Þar ná þeir betri tökum á tungumálinu, þjálfa samskipti og efla menningarlæsi sitt. Við verðum að þora að endurskoða kerfin okkar þegar þau virka ekki nægilega vel. Börn eiga ekki að falla milli kerfa vegna skorts á hugrekki í ákvarðanatöku. Sem leiðtogi Viðreisnar í Reykjavík mun ég beita mér fyrir skýrum og raunhæfum lausnum. Stytta biðlista og fjölga úrræðum í samstarfi sveitarfélaga. Höfundur er stjórnmálafræðingur Msc og frambjóðandi í 1. sæti í prófkjöri Viðreisnar í Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Róbert Ragnarsson Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Stórslys á Suðurlandsbraut Lárus Bl. Sigurðsson Skoðun Rót stjórnlausa bruðlsins hjá ríki og borg Guðröður Atli Jónsson Skoðun Það hefði verið hægt að koma í veg fyrir hækkun skrásetningargjaldsins, Röskva gerði það tvisvar Katla Ólafsdóttir,Vignir Berg Pálsson Skoðun Hótanir? Eða hvað? Unnar Þór Sæmundsson Skoðun Stærsti foss jarðar er á landgrunni Íslands Júlíus Valsson Skoðun Ég vil ekki kosningar um mögulega ESB umsókn í haust Gunnar Ármannsson Skoðun Herferð Heimildarinnar gegn Miðflokknum Breki Atlason Skoðun Kennsluafsláttur framhaldsskólakennara – Er það eitthvað sem má skoða? Guðmundur Grétar Karlsson Skoðun Mannhvelið: þar sem drengir verða karlmenn Skúli Bragi Geirdal Skoðun Sá er vinur sem í raun reynist Borghildur Fjóla Kristjánsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Stóra Hringbrautarmálið Halldór Auðar Svansson skrifar Skoðun Bætum heimaþjónustu aldraðra Margrét Björk Ólafsdóttir skrifar Skoðun Hvað þýða hraðar breytingar í gervigreind fyrir íslenskt viðskiptalíf? Gísli Rafn Ólafsson skrifar Skoðun Stærsti foss jarðar er á landgrunni Íslands Júlíus Valsson skrifar Skoðun Mannhvelið: þar sem drengir verða karlmenn Skúli Bragi Geirdal skrifar Skoðun Læsi er grunnur alls náms, við getum gert betur Björn Guðmundsson skrifar Skoðun Kosning um staðsetningu kláfs á Ísafirði? Ólafur Guðsteinn Kristjánsson skrifar Skoðun Það er ekki allt í góðu í orkumálum í Svíþjóð Gunnar Einarsson skrifar Skoðun Óþarfa „sannleiksleit“ Valdimar Guðjónsson skrifar Skoðun Um Fjarðarheiðargöng og samgönguáætlun Þórhallur Borgarson skrifar Skoðun Það hefði verið hægt að koma í veg fyrir hækkun skrásetningargjaldsins, Röskva gerði það tvisvar Katla Ólafsdóttir,Vignir Berg Pálsson skrifar Skoðun Ísland í eigin skinni Rósa Líf Darradóttir skrifar Skoðun Stórt félag - lítil aðstaða Bjarni Helgason skrifar Skoðun Kennsluafsláttur framhaldsskólakennara – Er það eitthvað sem má skoða? Guðmundur Grétar Karlsson skrifar Skoðun Kópavogur tekur forystu í menningarmálum Soffía Karlsdóttir skrifar Skoðun Hótanir? Eða hvað? Unnar Þór Sæmundsson skrifar Skoðun Svíar lækka matarskatt – Norðmenn ræða – en hvað með Ísland? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Rót stjórnlausa bruðlsins hjá ríki og borg Guðröður Atli Jónsson skrifar Skoðun Sérlausnir – ekki undanþágur Andrés Pétursson skrifar Skoðun Ég vil ekki kosningar um mögulega ESB umsókn í haust Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Fjarnámið byggir brýr Ólína Kjerúlf Þorvarðardóttir skrifar Skoðun Vanmetin lykilfærni stjórnenda Ragnheiður Björgvinsdóttir skrifar Skoðun Hverjum á ég að trúa um ESB? Ólafur Hauksson skrifar Skoðun Reykjavík á að virka – borg sem þjóni fólkinu Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Danir kjósa um hag barna. Ættum við ekki að gera það líka? Elín Anna Baldursdóttir skrifar Skoðun Stórslys á Suðurlandsbraut Lárus Bl. Sigurðsson skrifar Skoðun Má bjóða þér að fara eftir lögum? Hnikarr Bjarmi Franklínsson skrifar Skoðun Af hverju sjáum við oft ekki það sem er beint fyrir framan okkur? Inga María Ólafsdóttir skrifar Skoðun Ofbeldi innan eða í skjóli stofnana – ákall um viðbrögð Drífa Snædal skrifar Skoðun Sá er vinur sem í raun reynist Borghildur Fjóla Kristjánsdóttir skrifar Sjá meira
Við vitum hvað þarf að gera. Hugmyndirnar liggja fyrir, tillögurnar eru til, fagþekkingin er til staðar. Það sem vantar er pólitískur vilji til að klára málin. Það er einfaldlega óásættanlegt að ár eftir ár ræðum við sama úrræðaleysið í skólakerfinu án þess að gripið sé til raunverulegra aðgerða. Börnin geta ekki beðið lengur. Skóli án aðgreiningar hefur haft gríðarlega jákvæð áhrif. Hann hefur rofið félagslega einangrun barna með fötlun, aukið þátttöku þeirra og bætt lífsgæði margra fjölskyldna. Hugmyndafræðin er mikilvæg og rétt, en hún dugar ekki fyrir öll börn, alltaf. Raunveruleikinn er sá að sum börn þurfa mjög sérhæfða þjónustu sem verður ekki veitt innan almenns skólastarfs, jafnvel þótt viljinn sé fyrir hendi. Umræða um skólaþjónustu á ekki að snúast um „annað hvort eða“, heldur bæði og. Úrræði eiga að ráðast af þörfum barnsins en ekki hugmyndafræðilegri rörsýn eða kreddum. Foreldrar barna með sérþarfir verja ómældum tíma og orku í að berjast fyrir grunnþjónustu. Tíma sem ætti að fara í að styðja börnin sín og vera fjölskylda. Ég hef hitt forsvarskonur biðlisti.is sem hafa skýra sýn á hvernig megi bæta þjónustuna. Við verðum að hlusta á notendur og leyfa fagfólki að útfæra lausnir byggðar á bestu þekkingu og reynslu. Sérskólar Klettaskóli og Brúarskóli eru sprungnir, biðlistar langir og eftirspurn langt umfram framboð. Nemendur koma úr mörgum sveitarfélögum, en ábyrgðin hvílir að mestu á Reykjavíkurborg. Þar þarf að taka af skarið og kalla önnur sveitarfélög að borðinu. Ég hef starfað sem ráðgjafi fyrir Reykjavíkurborg og komið að úrbótatillögum í rekstri sérskólanna. Niðurstaðan er að það þarf að opna annan sérskóla. Að ekki hafi tekist að ná pólitískri samstöðu um slíkt er óásættanlegt þegar börn bíða eftir nauðsynlegri þjónustu. Íslenskubrú Svipaður vandi blasir við í þjónustu við nemendur af erlendum uppruna. Kennarar hafa kallað eftir markvissari úrræðum, meðal annars með innleiðingu svokallaðs brúarnáms, á borð við Íslenskubrú. Í þessum úrræðum fá nemendur markvissan tungumálastuðning samhliða því að taka þátt með sínum bekk í íþróttum og verklegum greinum. Smám saman færast þeir svo inn í almennt nám með stuðningi. Þetta er mannúðleg, fagleg og skynsamleg leið sem gagnast bæði nemendum og kennurum. Slík úrræði eru þekkt víða á Norðurlöndum. Þar sýna rannsóknir jafnframt að þegar nemendur af erlendum uppruna eru spurðir um reynslu sína af brúarnámi eru þeir sammála um að þeir hefðu viljað komast fyrr inn í almennan bekk. Þar ná þeir betri tökum á tungumálinu, þjálfa samskipti og efla menningarlæsi sitt. Við verðum að þora að endurskoða kerfin okkar þegar þau virka ekki nægilega vel. Börn eiga ekki að falla milli kerfa vegna skorts á hugrekki í ákvarðanatöku. Sem leiðtogi Viðreisnar í Reykjavík mun ég beita mér fyrir skýrum og raunhæfum lausnum. Stytta biðlista og fjölga úrræðum í samstarfi sveitarfélaga. Höfundur er stjórnmálafræðingur Msc og frambjóðandi í 1. sæti í prófkjöri Viðreisnar í Reykjavík.
Það hefði verið hægt að koma í veg fyrir hækkun skrásetningargjaldsins, Röskva gerði það tvisvar Katla Ólafsdóttir,Vignir Berg Pálsson Skoðun
Kennsluafsláttur framhaldsskólakennara – Er það eitthvað sem má skoða? Guðmundur Grétar Karlsson Skoðun
Skoðun Hvað þýða hraðar breytingar í gervigreind fyrir íslenskt viðskiptalíf? Gísli Rafn Ólafsson skrifar
Skoðun Það hefði verið hægt að koma í veg fyrir hækkun skrásetningargjaldsins, Röskva gerði það tvisvar Katla Ólafsdóttir,Vignir Berg Pálsson skrifar
Skoðun Kennsluafsláttur framhaldsskólakennara – Er það eitthvað sem má skoða? Guðmundur Grétar Karlsson skrifar
Skoðun Af hverju sjáum við oft ekki það sem er beint fyrir framan okkur? Inga María Ólafsdóttir skrifar
Það hefði verið hægt að koma í veg fyrir hækkun skrásetningargjaldsins, Röskva gerði það tvisvar Katla Ólafsdóttir,Vignir Berg Pálsson Skoðun
Kennsluafsláttur framhaldsskólakennara – Er það eitthvað sem má skoða? Guðmundur Grétar Karlsson Skoðun