Börnin geta ekki beðið lengur. Hættum að ræða og byrjum að framkvæma Róbert Ragnarsson skrifar 15. janúar 2026 09:16 Við vitum hvað þarf að gera. Hugmyndirnar liggja fyrir, tillögurnar eru til, fagþekkingin er til staðar. Það sem vantar er pólitískur vilji til að klára málin. Það er einfaldlega óásættanlegt að ár eftir ár ræðum við sama úrræðaleysið í skólakerfinu án þess að gripið sé til raunverulegra aðgerða. Börnin geta ekki beðið lengur. Skóli án aðgreiningar hefur haft gríðarlega jákvæð áhrif. Hann hefur rofið félagslega einangrun barna með fötlun, aukið þátttöku þeirra og bætt lífsgæði margra fjölskyldna. Hugmyndafræðin er mikilvæg og rétt, en hún dugar ekki fyrir öll börn, alltaf. Raunveruleikinn er sá að sum börn þurfa mjög sérhæfða þjónustu sem verður ekki veitt innan almenns skólastarfs, jafnvel þótt viljinn sé fyrir hendi. Umræða um skólaþjónustu á ekki að snúast um „annað hvort eða“, heldur bæði og. Úrræði eiga að ráðast af þörfum barnsins en ekki hugmyndafræðilegri rörsýn eða kreddum. Foreldrar barna með sérþarfir verja ómældum tíma og orku í að berjast fyrir grunnþjónustu. Tíma sem ætti að fara í að styðja börnin sín og vera fjölskylda. Ég hef hitt forsvarskonur biðlisti.is sem hafa skýra sýn á hvernig megi bæta þjónustuna. Við verðum að hlusta á notendur og leyfa fagfólki að útfæra lausnir byggðar á bestu þekkingu og reynslu. Sérskólar Klettaskóli og Brúarskóli eru sprungnir, biðlistar langir og eftirspurn langt umfram framboð. Nemendur koma úr mörgum sveitarfélögum, en ábyrgðin hvílir að mestu á Reykjavíkurborg. Þar þarf að taka af skarið og kalla önnur sveitarfélög að borðinu. Ég hef starfað sem ráðgjafi fyrir Reykjavíkurborg og komið að úrbótatillögum í rekstri sérskólanna. Niðurstaðan er að það þarf að opna annan sérskóla. Að ekki hafi tekist að ná pólitískri samstöðu um slíkt er óásættanlegt þegar börn bíða eftir nauðsynlegri þjónustu. Íslenskubrú Svipaður vandi blasir við í þjónustu við nemendur af erlendum uppruna. Kennarar hafa kallað eftir markvissari úrræðum, meðal annars með innleiðingu svokallaðs brúarnáms, á borð við Íslenskubrú. Í þessum úrræðum fá nemendur markvissan tungumálastuðning samhliða því að taka þátt með sínum bekk í íþróttum og verklegum greinum. Smám saman færast þeir svo inn í almennt nám með stuðningi. Þetta er mannúðleg, fagleg og skynsamleg leið sem gagnast bæði nemendum og kennurum. Slík úrræði eru þekkt víða á Norðurlöndum. Þar sýna rannsóknir jafnframt að þegar nemendur af erlendum uppruna eru spurðir um reynslu sína af brúarnámi eru þeir sammála um að þeir hefðu viljað komast fyrr inn í almennan bekk. Þar ná þeir betri tökum á tungumálinu, þjálfa samskipti og efla menningarlæsi sitt. Við verðum að þora að endurskoða kerfin okkar þegar þau virka ekki nægilega vel. Börn eiga ekki að falla milli kerfa vegna skorts á hugrekki í ákvarðanatöku. Sem leiðtogi Viðreisnar í Reykjavík mun ég beita mér fyrir skýrum og raunhæfum lausnum. Stytta biðlista og fjölga úrræðum í samstarfi sveitarfélaga. Höfundur er stjórnmálafræðingur Msc og frambjóðandi í 1. sæti í prófkjöri Viðreisnar í Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Róbert Ragnarsson Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Einhliða bergmálshellir og heimildir sem hrynja Lilja Benatov Hjartar Skoðun Halldór 26.09.2026 Halldór Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson Skoðun Fjöldi opinberra starfsmanna - deilt um keisarans skegg Ingvar Freyr Ingvarsson Skoðun Fólkið á bak við öruggt flug Elísabet Heiða Valdemarsdóttir Skoðun Hver verndar velferð barna þegar náttúran blandar kynjunum? Jón Þór Ólafsson Skoðun Það er sárt að tapa kosningum Heimir Már Pétursson Skoðun Af indíánum og kúrekum Guðrún Jónsdóttir Skoðun Reykjalundur endurhæfir – Endurhæfum Reykjalund Svana Helen Björnsdóttir Skoðun Ábyrgðinni má ekki útvista til tækninnar Karen Ósk Nielsen Björnsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Það er sárt að tapa kosningum Heimir Már Pétursson skrifar Skoðun Er enn þess virði að leggja á sig langt háskólanám? Gunnar Alexander Ólafsson skrifar Skoðun Engin fjölskylda á að þurfa að standa ein Eydís Ásbjörnsdóttir skrifar Skoðun Þegar reglurnar gilda ekki jafnt Ágúst Karlsson skrifar Skoðun Utanríkisstefna án ábyrgðar? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar Skoðun PISA-skellur en hvað svo? Inga Sæland skrifar Skoðun Hver verndar velferð barna þegar náttúran blandar kynjunum? Jón Þór Ólafsson skrifar Skoðun Einhliða bergmálshellir og heimildir sem hrynja Lilja Benatov Hjartar skrifar Skoðun KEMUR TÓLFAN? Hilmar Jökull Stefánsson skrifar Skoðun Ábyrgðinni má ekki útvista til tækninnar Karen Ósk Nielsen Björnsdóttir skrifar Skoðun Gervigreindin kaupir ekki það sem hún skilur ekki Jens Gunnarsson skrifar Skoðun Fólkið á bak við öruggt flug Elísabet Heiða Valdemarsdóttir skrifar Skoðun Fjöldi opinberra starfsmanna - deilt um keisarans skegg Ingvar Freyr Ingvarsson skrifar Skoðun Stafrænt heilbrigðiskerfið byggt á skilvirkni Hilmar Ingimundarson skrifar Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar Skoðun Reykjalundur endurhæfir – Endurhæfum Reykjalund Svana Helen Björnsdóttir skrifar Skoðun Að ganga út eða ganga inn Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir skrifar Skoðun Aðgerðaáætlunin er til, en hvar stöndum við? Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar Skoðun Af indíánum og kúrekum Guðrún Jónsdóttir skrifar Skoðun Icelandair: Hver á flugfélagið og hver vill kaupa það? Gestur Valgarðsson skrifar Skoðun Áskorun til heilbrigðisráðherra Ásgrímur Grétar Jörundsson skrifar Skoðun Samræðusiðfræði og sálgæsla Ása Lind Finnbogadóttir skrifar Skoðun Þegar landsframleiðsla dugar ekki Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Fáfræði, fordómar og fimm flokkar Hjálmtýs Lilja Benatov Hjartar skrifar Skoðun Þegar sjálfboðaliðar borga með sér Hildur Dís Jónsdóttir skrifar Skoðun Sleggjan fundin Dofri Hermannsson skrifar Skoðun Að vaxa út úr vandanum Runólfur Ágústsson skrifar Skoðun Tuttugu ár frá brottför varnarliðsins – úr áfalli í uppbyggingu Árni Sigfússon skrifar Sjá meira
Við vitum hvað þarf að gera. Hugmyndirnar liggja fyrir, tillögurnar eru til, fagþekkingin er til staðar. Það sem vantar er pólitískur vilji til að klára málin. Það er einfaldlega óásættanlegt að ár eftir ár ræðum við sama úrræðaleysið í skólakerfinu án þess að gripið sé til raunverulegra aðgerða. Börnin geta ekki beðið lengur. Skóli án aðgreiningar hefur haft gríðarlega jákvæð áhrif. Hann hefur rofið félagslega einangrun barna með fötlun, aukið þátttöku þeirra og bætt lífsgæði margra fjölskyldna. Hugmyndafræðin er mikilvæg og rétt, en hún dugar ekki fyrir öll börn, alltaf. Raunveruleikinn er sá að sum börn þurfa mjög sérhæfða þjónustu sem verður ekki veitt innan almenns skólastarfs, jafnvel þótt viljinn sé fyrir hendi. Umræða um skólaþjónustu á ekki að snúast um „annað hvort eða“, heldur bæði og. Úrræði eiga að ráðast af þörfum barnsins en ekki hugmyndafræðilegri rörsýn eða kreddum. Foreldrar barna með sérþarfir verja ómældum tíma og orku í að berjast fyrir grunnþjónustu. Tíma sem ætti að fara í að styðja börnin sín og vera fjölskylda. Ég hef hitt forsvarskonur biðlisti.is sem hafa skýra sýn á hvernig megi bæta þjónustuna. Við verðum að hlusta á notendur og leyfa fagfólki að útfæra lausnir byggðar á bestu þekkingu og reynslu. Sérskólar Klettaskóli og Brúarskóli eru sprungnir, biðlistar langir og eftirspurn langt umfram framboð. Nemendur koma úr mörgum sveitarfélögum, en ábyrgðin hvílir að mestu á Reykjavíkurborg. Þar þarf að taka af skarið og kalla önnur sveitarfélög að borðinu. Ég hef starfað sem ráðgjafi fyrir Reykjavíkurborg og komið að úrbótatillögum í rekstri sérskólanna. Niðurstaðan er að það þarf að opna annan sérskóla. Að ekki hafi tekist að ná pólitískri samstöðu um slíkt er óásættanlegt þegar börn bíða eftir nauðsynlegri þjónustu. Íslenskubrú Svipaður vandi blasir við í þjónustu við nemendur af erlendum uppruna. Kennarar hafa kallað eftir markvissari úrræðum, meðal annars með innleiðingu svokallaðs brúarnáms, á borð við Íslenskubrú. Í þessum úrræðum fá nemendur markvissan tungumálastuðning samhliða því að taka þátt með sínum bekk í íþróttum og verklegum greinum. Smám saman færast þeir svo inn í almennt nám með stuðningi. Þetta er mannúðleg, fagleg og skynsamleg leið sem gagnast bæði nemendum og kennurum. Slík úrræði eru þekkt víða á Norðurlöndum. Þar sýna rannsóknir jafnframt að þegar nemendur af erlendum uppruna eru spurðir um reynslu sína af brúarnámi eru þeir sammála um að þeir hefðu viljað komast fyrr inn í almennan bekk. Þar ná þeir betri tökum á tungumálinu, þjálfa samskipti og efla menningarlæsi sitt. Við verðum að þora að endurskoða kerfin okkar þegar þau virka ekki nægilega vel. Börn eiga ekki að falla milli kerfa vegna skorts á hugrekki í ákvarðanatöku. Sem leiðtogi Viðreisnar í Reykjavík mun ég beita mér fyrir skýrum og raunhæfum lausnum. Stytta biðlista og fjölga úrræðum í samstarfi sveitarfélaga. Höfundur er stjórnmálafræðingur Msc og frambjóðandi í 1. sæti í prófkjöri Viðreisnar í Reykjavík.
Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar
Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar
Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir skrifar