Aðgerðarleysi er ákvörðun, hún bitnar á börnunum Kristín Kolbrún Waage Kolbeinsdóttir skrifar 5. febrúar 2026 08:32 Yfirlýsing yfir 60 leikskólastjóra Reykjavíkurborgar, sem birtist í gær, er þung og alvarleg áminning til borgaryfirvalda. Hún er ekki skrifuð í fljótfærni né í uppnámi heldur skrifuð af fagfólki sem hefur um árabil borið ábyrgð á einu mikilvægasta verkefni samfélagsins: velferð og menntun ungra barna. Þegar slíkur hópur lýsir yfir vaxandi efasemdum um hvort borgin ætli sér yfir höfuð að axla ábyrgð, þá ber að hlusta. Leikskólastjórar benda á það sem margir hafa lengi séð, að skortur sé á raunverulegum skilningi á nauðsyn þess að bæta starfsumhverfi í leikskólum borgarinnar. Þau orða það skýrt: „Okkur verður sífellt ljósara að skortur er á raunverulegum skilningi á nauðsyn þess að bæta starfsumhverfi í leikskólum Reykjavíkurborgar. Þær umbætur eru óaðskiljanleg forsenda þess að tryggja börnum faglegt, vandað og ekki síður öruggt námsumhverfi.“ Þetta er kjarni málsins. Starfsaðstæður leikskólastarfsfólks eru ekki sérhagsmunamál starfsstéttar heldur bein forsenda fyrir öryggi, stöðugleika og gæðum í leikskólastarfi. Starfi sem er bein forsenda þess að samfélagið okkar fúnkeri. Þegar aðgerðir dragast og lausnir eru sífellt settar í nefndir, greiningar og framtíðaráform, bitnar það fyrst og fremst á börnunum. Það sem gerir stöðuna enn alvarlegri er að þetta er ekki óleysanlegt vandamál. Leikskólastjórar benda sjálfir á að þau hafi horft upp á hæft og reynslumikið fagfólk yfirgefa Reykjavík til annarra sveitarfélaga, sveitarfélaga sem hafa brugðist hraðar við og af meiri festu við sömu áskoranir. Þetta sýnir að vandinn snýst ekki um að „ekki sé hægt að gera neitt“. Hann snýst um pólitíska forgangsröðun. Borgaryfirvöld hafa dregið lappirnar, meðal annars af ótta við að raska jafnréttissjónarmiðum eða gera breytingar sem kalla á raunverulegt fjármagn og pólitískt þor. En jafnrétti næst ekki með aðgerðaleysi. Það næst með því að bæta raunverulegar aðstæður í þeim störfum sem samfélagið byggir á, störfum sem eru að stórum hluta unnin af konum. Reykjavíkurborg getur ekki unað við að vera eftirá í þessum málum. Hún getur ekki sætt sig við að missa fagfólk vegna þess að hún þorir ekki að taka skref sem aðrir hafa þegar stigið. Og hún getur ekki talað um metnað í menntamálum á sama tíma og hún bregst leikskólastarfinu, fyrsta skólastigi barnanna. Nú er komið að borgaryfirvöldum að standa í lappirnar. Að sýna í verki, ekki aðeins í orði, að börn og starfsfólk leikskóla séu sett í forgang. Yfirlýsing leikskólastjóra er ekki árás, hún er ákall um ábyrgð. Það ákall ber að taka alvarlega, og það strax. Höfundur er uppeldisfræðingur og býður sig fram á lista Miðflokksins. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Kristín Kolbrún Waage Kolbeinsdóttir Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Leikskólar Mest lesið „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir Skoðun Helförin var bara fugladrit Helgi Gunnlaugsson Skoðun Af hverju ekki að segja Nei … af hverju ætti að segja kannski? Gunnar Ármannsson Skoðun Er dr. Henry Alexander bara til punts? Henry Alexander Henrysson Skoðun Síðustu móhíkanarnir Viðar Halldórsson Skoðun Árásargjarnir lobbíistar vindorkuiðnaðarins Anna Soffia Kristjánsdóttir Skoðun EES fyrir fyrirtækin, ESB fyrir fólkið? Yngvi Ómar Sigrúnarson Skoðun Hvern vantar enn við borðið? Jana Birta Björnsdóttir,Jónína Rósa Hjartardóttir Skoðun Hver hugsar þegar þú notar gervigreind — þú eða vélin? Halldór Jörgen Olesen Skoðun Hvað þarf að vera til staðar ef dánaraðstoð verður heimiluð? Ingrid Kuhlman Skoðun Skoðun Skoðun Sumarsólstöður: Tími birtu, þakklætis og helgisiða Þuríður Stefánsdóttir skrifar Skoðun Skýr mörk fyrir vindorku, sterkari vernd fyrir náttúruna Ása Berglind Hjálmarsdóttir skrifar Skoðun Hver hugsar þegar þú notar gervigreind — þú eða vélin? Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Mannréttindastofnun og réttindagæsla fatlaðs fólks Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Af hverju ekki að segja Nei … af hverju ætti að segja kannski? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Árásargjarnir lobbíistar vindorkuiðnaðarins Anna Soffia Kristjánsdóttir skrifar Skoðun 19. júní í skugga bakslags: Jafnrétti er ekki sjálfgefið Martha Lilja Olsen skrifar Skoðun Helförin var bara fugladrit Helgi Gunnlaugsson skrifar Skoðun Síðustu móhíkanarnir Viðar Halldórsson skrifar Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir skrifar Skoðun EES fyrir fyrirtækin, ESB fyrir fólkið? Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Hvern vantar enn við borðið? Jana Birta Björnsdóttir,Jónína Rósa Hjartardóttir skrifar Skoðun Áfram gakk Þorbjörg S. Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Hvað þarf að vera til staðar ef dánaraðstoð verður heimiluð? Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Hver borgar þegar samningurinn er svikinn? Hrönn Stefánsdóttir skrifar Skoðun ESB aðild er óskynsamleg frá efnahagslegu sjónarmiði Kristinn Sv. Helgason skrifar Skoðun Er kominn tími á nýtt norrænt leiðtogahlutverk? Haukur Logi Jóhannsson skrifar Skoðun Þegar fyrirmyndirnar horfa í skjáinn Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Hver framleiðir matinn okkar eftir 20 ár? Þórarinn Ingi Pétursson skrifar Skoðun Er dr. Henry Alexander bara til punts? Henry Alexander Henrysson skrifar Skoðun Gervigreind er að breyta því hvað það þýðir að vera góður stjórnandi Gísli Rafn Ólafsson skrifar Skoðun Af hverju borgum við evrópsk metverð fyrir grænmeti sem endist í tvo daga? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Mikilvægur áfangi fyrir Norðurland og landið allt Heimir Örn Árnason skrifar Skoðun Stjórnsýsluframkvæmd við vörslusviptingu búfjár, meðalhóf eða flýtilausn? Sævar Þór Jónsson skrifar Skoðun Frelsi ungra Íslendinga til framtíðar Hjörvar Sigurðsson skrifar Skoðun Evrópa í áfalli, skilin eftir í gervigreindarkapphlaupinu. Verður Ísland líka utangátta? Björgmundur Örn Guðmundsson skrifar Skoðun Til hamingju með Þjóðarhöll! Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun Hugleiðing í tilefni að þjóðhátíðardegi Íslands: Grundvöllur sjálfstæðisins var barátta þeirra fátæku fyrir betra samfélagi Ágúst Valves Jóhannesson skrifar Skoðun Hvernig verjum við sjálfstæði Íslands til framtíðar? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Staðreyndir og fræðsla um flugmannsstarfið Matthías Arngrímsson skrifar Sjá meira
Yfirlýsing yfir 60 leikskólastjóra Reykjavíkurborgar, sem birtist í gær, er þung og alvarleg áminning til borgaryfirvalda. Hún er ekki skrifuð í fljótfærni né í uppnámi heldur skrifuð af fagfólki sem hefur um árabil borið ábyrgð á einu mikilvægasta verkefni samfélagsins: velferð og menntun ungra barna. Þegar slíkur hópur lýsir yfir vaxandi efasemdum um hvort borgin ætli sér yfir höfuð að axla ábyrgð, þá ber að hlusta. Leikskólastjórar benda á það sem margir hafa lengi séð, að skortur sé á raunverulegum skilningi á nauðsyn þess að bæta starfsumhverfi í leikskólum borgarinnar. Þau orða það skýrt: „Okkur verður sífellt ljósara að skortur er á raunverulegum skilningi á nauðsyn þess að bæta starfsumhverfi í leikskólum Reykjavíkurborgar. Þær umbætur eru óaðskiljanleg forsenda þess að tryggja börnum faglegt, vandað og ekki síður öruggt námsumhverfi.“ Þetta er kjarni málsins. Starfsaðstæður leikskólastarfsfólks eru ekki sérhagsmunamál starfsstéttar heldur bein forsenda fyrir öryggi, stöðugleika og gæðum í leikskólastarfi. Starfi sem er bein forsenda þess að samfélagið okkar fúnkeri. Þegar aðgerðir dragast og lausnir eru sífellt settar í nefndir, greiningar og framtíðaráform, bitnar það fyrst og fremst á börnunum. Það sem gerir stöðuna enn alvarlegri er að þetta er ekki óleysanlegt vandamál. Leikskólastjórar benda sjálfir á að þau hafi horft upp á hæft og reynslumikið fagfólk yfirgefa Reykjavík til annarra sveitarfélaga, sveitarfélaga sem hafa brugðist hraðar við og af meiri festu við sömu áskoranir. Þetta sýnir að vandinn snýst ekki um að „ekki sé hægt að gera neitt“. Hann snýst um pólitíska forgangsröðun. Borgaryfirvöld hafa dregið lappirnar, meðal annars af ótta við að raska jafnréttissjónarmiðum eða gera breytingar sem kalla á raunverulegt fjármagn og pólitískt þor. En jafnrétti næst ekki með aðgerðaleysi. Það næst með því að bæta raunverulegar aðstæður í þeim störfum sem samfélagið byggir á, störfum sem eru að stórum hluta unnin af konum. Reykjavíkurborg getur ekki unað við að vera eftirá í þessum málum. Hún getur ekki sætt sig við að missa fagfólk vegna þess að hún þorir ekki að taka skref sem aðrir hafa þegar stigið. Og hún getur ekki talað um metnað í menntamálum á sama tíma og hún bregst leikskólastarfinu, fyrsta skólastigi barnanna. Nú er komið að borgaryfirvöldum að standa í lappirnar. Að sýna í verki, ekki aðeins í orði, að börn og starfsfólk leikskóla séu sett í forgang. Yfirlýsing leikskólastjóra er ekki árás, hún er ákall um ábyrgð. Það ákall ber að taka alvarlega, og það strax. Höfundur er uppeldisfræðingur og býður sig fram á lista Miðflokksins.
Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir skrifar
Skoðun Gervigreind er að breyta því hvað það þýðir að vera góður stjórnandi Gísli Rafn Ólafsson skrifar
Skoðun Af hverju borgum við evrópsk metverð fyrir grænmeti sem endist í tvo daga? Valerio Gargiulo skrifar
Skoðun Stjórnsýsluframkvæmd við vörslusviptingu búfjár, meðalhóf eða flýtilausn? Sævar Þór Jónsson skrifar
Skoðun Evrópa í áfalli, skilin eftir í gervigreindarkapphlaupinu. Verður Ísland líka utangátta? Björgmundur Örn Guðmundsson skrifar
Skoðun Hugleiðing í tilefni að þjóðhátíðardegi Íslands: Grundvöllur sjálfstæðisins var barátta þeirra fátæku fyrir betra samfélagi Ágúst Valves Jóhannesson skrifar