Taka beri orðum bandarískra stjórnvalda um stöðuna í Íran með fyrirvara Eiður Þór Árnason og Telma Tómasson skrifa 5. mars 2026 00:03 Kjartan Orri Þórsson er sérfræðingur í málefnum Írans. Sýn Kjartan Orri Þórsson, sérfræðingur í málefnum Írans, segir stöðuna óljósa í Íran en Bandaríkjamenn grönduðu á miðvikudag freigátu þeirra á hafi úti og segjast ætla enn dýpra inn í landið. Í raun geti stjórnvöld lýst yfir sigri hvenær sem er. Kjartan segir það rétt hjá stjórnvöldum í Bandaríkjunum að þau séu í mun betri hernaðarlegri stöðu en Íranir „en aftur á móti ber kannski að taka orðum frá stjórnvöldum í Washington með ákveðnum fyrirvara og við vitum að þetta er frekar óvinsæl árás meðal Bandaríkjamanna. Þannig að það er nú spurning hvort það beri ekki að hlusta á þessi orð í því ljósi að það sé verið að blása Bandaríkjamönnum ákveðna von í brjóst.“ Margt sé enn óljóst með framhaldið og ekki hafi verið gert út af við íranska herinn. Þá ríki spurningar um það hvert eiginlegt markmið Bandaríkjamanna sé með hernaðaraðgerðunum í Íran. „Við munum hvert markmiðið var hérna í sumar þegar það voru gerðar árásir á Íran líka, þar sem átti að taka út kjarnorkuáætlunina og allt svoleiðis. Það tókst víst þá, en samt er það aftur orðið takmarkið núna,“ sagði Kjartan í kvöldfréttum Sýnar. Hægt að hrósa sigri hvenær sem er Mögulega þurfi að bíða eftir því að sigri verði lýst yfir í færslu á samfélagsmiðlum. „Það sem við höfum séð, öll þessi óljósu markmið og oft hafa bandarískir ráðamenn til dæmis talað hver á móti hverjum öðrum í raun um þessi markmið. Þannig að það er nú hægt að lýsa því bara yfir að þeim hafi verið náð í raun hvenær sem er. Afleiðingarnar fyrir íranskt samfélag hins vegar verða gríðarlegar eftir að þetta er búið að eiga sér stað og svo sem ekki gott að segja hvernig þetta allt saman þróast og hvernig stjórnarfarið í Íran á eftir að koma út úr þessu öllu saman.“ Persaflóaríkin í þröngri stöðu Kjartan segir ekki útilokað að nágrannaríki Írans dragist inn í átökin. Það virðist hafa verið markmið Írana að skjóta á sem flestar bandarískar herstöðvar á svæðinu. „Það hafa nú verið einhver samskipti þarna á milli íranskra ráðamanna og ráðamanna í Persaflóanum þar sem þau hafa fordæmt þetta og Íranar hafa sagst vera nauðbeygðir til að gera þetta svona. Persaflóaríkin eru í mjög þröngri stöðu í raun. Hvort þeir vilji láta blanda sér í þetta, það kannski fer eftir því hvernig þetta þróast og hvenær Bandaríkin ákveða að segja þetta gott, hvort þeir dragist þarna inn í. En náttúrulega á einhverjum tímapunkti ef þetta heldur svona áfram þá má leiða líkur að því að þeir taki þátt í þessu.“ Íranir vilji ekki að NATO dragist inn í átökin Á miðvikudag var greint frá því að loftvarnarkerfi Atlantshafsbandalagsins (NATO) hafi verið virkjað þegar flugskeyti frá Íran fór inn í lofthelgi Tyrklands. Þetta hefur vakið upp spurningar um það hvort NATO-ríkin komi til með að dragast inn í átökin. Kjartan telur ólíklegt að svo verði og bendir á að bæði stjórnvöld í Tyrklandi og Bandaríkjunum hafi gert lítið úr atvikinu. „Þannig að við erum ekki enn þá komin þangað að þessi NATO-grein verði virkjuð og að allir fari þarna inn. Það held ég að gætu aldrei verið hagsmunir íranskra stjórnvalda að draga NATO inn í þessa styrjöld og að þeir muni frekar reyna að halda áfram í því kannski að reyna að sýna hver máttur þeirra er án þess kannski að ganga svo langt að NATO þurfi að dragast inn í þetta. En náttúrulega þegar aðstæðurnar eru orðnar svona þá geta mistök gerst og það er kannski helst þar sem við sjáum að einhverjir svona hlutir gætu farið að þróast.“ Íran Árásir Bandaríkjanna og Ísraels á Íran Bandaríkin Donald Trump Mest lesið Skildu skriðdrekana eftir á víglínunni Erlent „Varð að martröð“ Innlent Labbaði 57 kílómetra heim úr vinnunni: „Af hverju bý ég ekki nær“ Innlent „Þetta er náttúrulega algjörlega fáránlegt“ Innlent Farþegi Norrænu greindist með annað afbrigði hantaveiru Erlent Bandarískur ellilífeyrisþegi býður vegfarendum tugi milljóna Erlent Loftárásir skekja vopnahlé í Líbanon Erlent Maður varð fyrir flugvél á flugbraut og lést Erlent Yfirmaður WHO hughreystir Tenerife-búa Erlent Fólki yfir fimmtugt síður boðið í atvinnuviðtöl Innlent Fleiri fréttir Skildu skriðdrekana eftir á víglínunni Loftárásir skekja vopnahlé í Líbanon Yfirmaður WHO hughreystir Tenerife-búa Maður varð fyrir flugvél á flugbraut og lést Bandarískur ellilífeyrisþegi býður vegfarendum tugi milljóna Einn í lífshættu eftir að bíl var ekið inn í þvögu Myndir af lífinu um borð í hantaveiruskipinu Farage sextánfaldar sætin á sveitarstjórnarstiginu Farþegi Norrænu greindist með annað afbrigði hantaveiru Venstre fá umboð til að mynda ríkisstjórn Þriggja daga vopnahlé í Úkraínu Frederiksen á fund konungs vegna þráteflis Sátu um tóman banka í sex tíma Samföngum Maxwell refsað fyrir að tjá sig Stærsta haldlagning á rafmynt í sögu Svíþjóðar Umsátur í Þýskalandi: Bankarán varð að gíslatöku Segjast aldrei hafa séð Epstein-bréfið meinta áður Ekkert vopnahlé heldur umfangsmiklar árásir í Rússlandi Farage og félagar í Reform margfalda styrk sinn í sveitarstjórnum Englands Trump hefur í hótunum við Evrópusambandið Vopnahléið enn í gildi en alls óvíst um varanlegt samkomulag Skutu hvor á annan: Saka Bandaríkjamenn um að brjóta gegn vopnahléinu Sé ekki það sama og fyrir sex árum með Covid-19 Vopnaður maður sagður hafa ógnað Andrési fyrrverandi prins Handtaka kínverskan meintan njósnara í Noregi Þrjár „brúðir ISIS“ ákærðar fyrir hryðjuverk og þrælahald Kortleggja ferðir tuga sem fóru frá borði eftir að sá fyrsti dó Trump enn með tangarhald á Repúblikanaflokknum Risaflóðbylgja í Alaska talin nærri fimm hundruð metra há Franskur floti á leið til Persaflóa Sjá meira
Kjartan segir það rétt hjá stjórnvöldum í Bandaríkjunum að þau séu í mun betri hernaðarlegri stöðu en Íranir „en aftur á móti ber kannski að taka orðum frá stjórnvöldum í Washington með ákveðnum fyrirvara og við vitum að þetta er frekar óvinsæl árás meðal Bandaríkjamanna. Þannig að það er nú spurning hvort það beri ekki að hlusta á þessi orð í því ljósi að það sé verið að blása Bandaríkjamönnum ákveðna von í brjóst.“ Margt sé enn óljóst með framhaldið og ekki hafi verið gert út af við íranska herinn. Þá ríki spurningar um það hvert eiginlegt markmið Bandaríkjamanna sé með hernaðaraðgerðunum í Íran. „Við munum hvert markmiðið var hérna í sumar þegar það voru gerðar árásir á Íran líka, þar sem átti að taka út kjarnorkuáætlunina og allt svoleiðis. Það tókst víst þá, en samt er það aftur orðið takmarkið núna,“ sagði Kjartan í kvöldfréttum Sýnar. Hægt að hrósa sigri hvenær sem er Mögulega þurfi að bíða eftir því að sigri verði lýst yfir í færslu á samfélagsmiðlum. „Það sem við höfum séð, öll þessi óljósu markmið og oft hafa bandarískir ráðamenn til dæmis talað hver á móti hverjum öðrum í raun um þessi markmið. Þannig að það er nú hægt að lýsa því bara yfir að þeim hafi verið náð í raun hvenær sem er. Afleiðingarnar fyrir íranskt samfélag hins vegar verða gríðarlegar eftir að þetta er búið að eiga sér stað og svo sem ekki gott að segja hvernig þetta allt saman þróast og hvernig stjórnarfarið í Íran á eftir að koma út úr þessu öllu saman.“ Persaflóaríkin í þröngri stöðu Kjartan segir ekki útilokað að nágrannaríki Írans dragist inn í átökin. Það virðist hafa verið markmið Írana að skjóta á sem flestar bandarískar herstöðvar á svæðinu. „Það hafa nú verið einhver samskipti þarna á milli íranskra ráðamanna og ráðamanna í Persaflóanum þar sem þau hafa fordæmt þetta og Íranar hafa sagst vera nauðbeygðir til að gera þetta svona. Persaflóaríkin eru í mjög þröngri stöðu í raun. Hvort þeir vilji láta blanda sér í þetta, það kannski fer eftir því hvernig þetta þróast og hvenær Bandaríkin ákveða að segja þetta gott, hvort þeir dragist þarna inn í. En náttúrulega á einhverjum tímapunkti ef þetta heldur svona áfram þá má leiða líkur að því að þeir taki þátt í þessu.“ Íranir vilji ekki að NATO dragist inn í átökin Á miðvikudag var greint frá því að loftvarnarkerfi Atlantshafsbandalagsins (NATO) hafi verið virkjað þegar flugskeyti frá Íran fór inn í lofthelgi Tyrklands. Þetta hefur vakið upp spurningar um það hvort NATO-ríkin komi til með að dragast inn í átökin. Kjartan telur ólíklegt að svo verði og bendir á að bæði stjórnvöld í Tyrklandi og Bandaríkjunum hafi gert lítið úr atvikinu. „Þannig að við erum ekki enn þá komin þangað að þessi NATO-grein verði virkjuð og að allir fari þarna inn. Það held ég að gætu aldrei verið hagsmunir íranskra stjórnvalda að draga NATO inn í þessa styrjöld og að þeir muni frekar reyna að halda áfram í því kannski að reyna að sýna hver máttur þeirra er án þess kannski að ganga svo langt að NATO þurfi að dragast inn í þetta. En náttúrulega þegar aðstæðurnar eru orðnar svona þá geta mistök gerst og það er kannski helst þar sem við sjáum að einhverjir svona hlutir gætu farið að þróast.“
Íran Árásir Bandaríkjanna og Ísraels á Íran Bandaríkin Donald Trump Mest lesið Skildu skriðdrekana eftir á víglínunni Erlent „Varð að martröð“ Innlent Labbaði 57 kílómetra heim úr vinnunni: „Af hverju bý ég ekki nær“ Innlent „Þetta er náttúrulega algjörlega fáránlegt“ Innlent Farþegi Norrænu greindist með annað afbrigði hantaveiru Erlent Bandarískur ellilífeyrisþegi býður vegfarendum tugi milljóna Erlent Loftárásir skekja vopnahlé í Líbanon Erlent Maður varð fyrir flugvél á flugbraut og lést Erlent Yfirmaður WHO hughreystir Tenerife-búa Erlent Fólki yfir fimmtugt síður boðið í atvinnuviðtöl Innlent Fleiri fréttir Skildu skriðdrekana eftir á víglínunni Loftárásir skekja vopnahlé í Líbanon Yfirmaður WHO hughreystir Tenerife-búa Maður varð fyrir flugvél á flugbraut og lést Bandarískur ellilífeyrisþegi býður vegfarendum tugi milljóna Einn í lífshættu eftir að bíl var ekið inn í þvögu Myndir af lífinu um borð í hantaveiruskipinu Farage sextánfaldar sætin á sveitarstjórnarstiginu Farþegi Norrænu greindist með annað afbrigði hantaveiru Venstre fá umboð til að mynda ríkisstjórn Þriggja daga vopnahlé í Úkraínu Frederiksen á fund konungs vegna þráteflis Sátu um tóman banka í sex tíma Samföngum Maxwell refsað fyrir að tjá sig Stærsta haldlagning á rafmynt í sögu Svíþjóðar Umsátur í Þýskalandi: Bankarán varð að gíslatöku Segjast aldrei hafa séð Epstein-bréfið meinta áður Ekkert vopnahlé heldur umfangsmiklar árásir í Rússlandi Farage og félagar í Reform margfalda styrk sinn í sveitarstjórnum Englands Trump hefur í hótunum við Evrópusambandið Vopnahléið enn í gildi en alls óvíst um varanlegt samkomulag Skutu hvor á annan: Saka Bandaríkjamenn um að brjóta gegn vopnahléinu Sé ekki það sama og fyrir sex árum með Covid-19 Vopnaður maður sagður hafa ógnað Andrési fyrrverandi prins Handtaka kínverskan meintan njósnara í Noregi Þrjár „brúðir ISIS“ ákærðar fyrir hryðjuverk og þrælahald Kortleggja ferðir tuga sem fóru frá borði eftir að sá fyrsti dó Trump enn með tangarhald á Repúblikanaflokknum Risaflóðbylgja í Alaska talin nærri fimm hundruð metra há Franskur floti á leið til Persaflóa Sjá meira