Milljarðar gætu farið í að flytja ís­lenskt sorp úr landi

Í dag kostar um einn milljarð króna á ári að flytja 40 þúsund tonn af sorpi til Svíþjóðar í brennslu. Taki bann við urðun blandaðs úrgangs gildi árið 2028 gæti þurft að senda um 80 þúsund tonn úr landi á ári og kostnaðurinn hækkað í fimm til sex milljarða króna.

„Okkur finnst þetta ansi stór upphæð og ég held að það sé betur varið í að reyna fjárfesta í innviðum hér á landi og nýta orkuna í eitthvað gáfulegt,“ segir Jón Viggó Gunnarsson, framkvæmdastjóri Sorpu.

Þar er kjarninn í verkefninu: að hætta að greiða sífellt hærri upphæðir fyrir brennslu erlendis og nýta orkuna hér heima í staðinn. Áætlað er að stöðin kosti 25 til 30 milljarða króna og hafa innviðafjárfestar og sjóðir sýnt verkefnu áhuga. Vonir standa til að framkvæmdir geti hafist innan tveggja ára. Horft er til suðvesturlands fyrir staðsetningu stöðvarinnar þar sem mestur úrgangur fellur til.

„Helguvíkur- og Bergvíkssvæðið hefur verið helst þar í skoðun, við höfum líka skoðað Grundartanga eða einhver svæði sem eru í kringum höfuðborgarsvæðið. Þetta getur ekki verið mjög langt frá höfuðborgarsvæðinu,“ segir Jón Viggó.

Gagnrýni á sorpbrennslu hefur lengi snúist um mengun. Jón Viggó segir hins vegar að hér sé verið að horfa til annarrar tækni en margir tengi við slíkar stöðvar og bendir á sambærileg dæmi erlendis.

„Brennslutæknin sem við erum að skoða er búin að vera við lýði í þrjátíu til fjörutíu ár. Það er búið að þróa reykhreinsibúnað sem er mjög góður, menn eru oft að byggja þessar brennslur í íbúakjörnum eins og Amagaer Bakke-brennslan í Kaupmannahöfn. Það eru 2-300 metrar í næstu blokk,“ segir hann.

Hann nefnir einnig fleiri dæmi frá Evrópu, þar á meðal Renergiu í Sviss þar sem úrgangur er brenndur og nýttur til raforku- og hitaframleiðslu. Búast mætti við að hægt væri að fá 50 megawött úr sorpbrennslu hér á landi.

„Þær hafa allar það hlutverk að vera hluti af orkuinnviðum. Þær eru jarðvarmaveiturnar fyrir borgina og hefur gengið mjög vel. Þannig að það er ekki mikið um mengun frá þessu,“ segir Jón Viggó.