Mennta­málin eru í al­var­legum vanda

Þingviku Kennarasambandsins er lokið. Mörg hundruð lykilaðilar úr menntakerfinu eyddu þremur dögum saman til stefnumörkunar fyrir næstu fjögur ár. Þingstörfin sjálf voru heldur tíðindalítil en búast má við meira fjöri á næsta þingi enda millibilsástand í mörgum málaflokkum.

Að einu leyti var þingið þó allt annað en lágstemmt. Menntamálaráðherra var boðið að flytja ávarp. Áður en hún lagði af stað sendi hennar hægri hönd ræðuna til RÚV og pantaði frétt um að hún vildi breyta námsmatskerfinu. Þetta er orðinn fastur liður hjá hirð ráðherrans og RÚV virðist þakklátt fyrir þjónustuna.

Á blaði tók ræðan rúmar 14 mínútur í flutningi en ráðherrann var í stuði og tvöfaldaði ræðutímann með margvíslegum útúrdúrum og bollaleggingum. Hún talaði niður til erlendra þjóða, sagðist engan áhuga hafa á skóla án aðgreiningar og hæddist að samtökunum Þroskahjálp – svona ásamt ýmsu öðru sem var þess eðlis að þegar ræðunni lauk þurfti fólkið sem ekki var farið út að áminna hvert annað um að klappa kurteislega.

Það var mjög undarleg stemmning eftir þessa heimsókn. Erlendir gestir komu í pontu og gerðu sitt besta til að láta eins og þeir hefðu ekki orðið vitni af ósköpunum, RÚV henti fréttinni frá spunameistara ráðherra í örbylgjuofninn og lagði svo á borð fyrir lesendur ... og svo hófst fjörið.

Næsta sólarhringinn veltu margir fréttamenn vöngum yfir því hví kennurum væri svona ægilega uppsigað við tölur í stað bókstafa. Á meðan var ekki kjaftur á þinginu að ræða skoðanir ráðherrans á einkunnum.

Áhyggjum kennara voru gerð skil daginn eftir í greinargóðri ályktun sem fjallar um hvernig staða menntamála er að verða mjög hættuleg. Um svipað leyti settu svip á samkomuna þau ótíðindi að farsæll skólameistari suður með sjó hefði fengið nóg af sleifarlagi ráðuneytisins og gengið á dyr. Fólk, sem til þekkti, var í losti og óvíst var um viðbrögð kennara og nemenda í skólanum. Smám saman barst staðfesting um að aðrir skólameistarar upplifðu stöðuna svipað. Það varð því frekar þungskýjað yfir þingfulltrúum. Segja má að farið hafi að rigna yfir Kastljósinu.

Auðvitað voru áhyggjur fólks núna löngu farnar að ná út fyrir þingið. Fólk talaði við baklandið, sumir við fjölmiðla – og þeir sem eru pólitískt virkir ræddu við sitt heimafólk í stjórnmálunum. Að minnsta kosti er öruggt að helstu flokkar á hinu pólitíska sviði fóru að átta sig á að hér væri eitthvað ekki eins og það ætti að vera. Spunameistarar stjórnarandstöðunnar glöddust enda er enginn sá skaði sem stjórnmálamenn á Íslandi eru ekki tilbúnir að leggja á þjóðina ef það skilar flokk þeirra stuðningi. Í baklandi stjórnarflokkana loguðu spjallborð og símalínur meðan ráðið var ráðum sínum.

Viðreisn brást við á svipaðan hátt og þegar ríkisstjórnin stakk Austfirðinga í bakið og bauð kennurum (að vísu allt of seint) til samtals. Það virðist vera meira hugrekki þar innanborðs en til dæmis í Samfylkingunni sem hverfur gjörsamlega í hvert skipti sem stigið er í skítinn. Flokkur fólksins fór aðra leið. Ráðherrann mætti kokhraust í viðtal og sagði að hún væri ekki aðeins elskuleg við kennara heldur elskuðu þeir hana nærri allir – nema nokkrir fýlupokar sem eru á móti árangri barna. Með því kitlar hún enn enn og aftur þau tuttugu prósent landsmanna sem eiga erfitt með að gera upp við sig hvort þeim líkar betur: útlendingaandúð dómsmálaráðherra eða menntahatur barnamálaráðherra.

En þótt Viðreisn hafi tekið á móti kennurum einn stjórnmálaflokka og sýnt þar með háttvísi þá var hinn pólitíski spuni þaðan ekki eins kræsilegur. Niðurstaðan var sú að best væri að stilla málinu þannig upp að um vandamál fárra forystumanna í kennarastétt væri að ræða. Næstum allir kennarar vildu láta Ingu bjarga sér. Skólameistarinn sem ákvað að hætta væri hvort eð er í sjónmáli við grafarbakkann (hann er jafnaldri ráðherrans) – og fýlan út í ráðherra væri pólitískt útspil vegna sveitarstjórnarkosninga úr röðum kennara sem bæru engar ástir til stjórnarflokkanna. Þessi spuni er nú ofinn vítt og breytt um alnetið og kemur einna skýrast fram í skrautlegum slúðurdálki Ólafs Arnarssonar á djévaff þar sem hann þreytist ekki á að mála allt sem kemur ríkisstjórninni sem einhverskonar skilaboð frá Mordor. Þar er kennurum nú líkt við LÍÚ sem sýnir hve mjög í takt við tímann áróðursmeistarinn er. Kannski hann leysi einkunnamálin í næsta pistli með því að sýna fram á með snjöllum rökum að bókstafir séu Betamax en tölur VHS.

Nú siglum við inn í helgina. Ýmsu nær.

Og svo heldur slagurinn áfram.

Höfundur er kennari.