Fjölmenning: bölvun eða blessun? Monika K. Waleszczyńska skrifar 7. maí 2026 07:01 Fjölmenning og fjölmenningarsamfélag eru hugtök sem við heyrum oft, en umræðan um þau er oft neikvæð. Orðin eru notuð sem einhvers konar Grýla í samfélaginu. Fjölmenning er í eðli sínu jákvætt hugtak og vísar til samfélags þar sem fólk frá mismunandi menningarheimum og af ólíku þjóðerni býr ekki aðeins saman heldur deilir einnig menningu, gildum og hefðum. Þetta skapar dýrmæt tengsl milli ólíkra hópa, sem eykur skilning og samkennd og hefur blómstrandi áhrif á samfélagið og atvinnulífið,enda erum við flest með mikla þörf fyrir að tilheyra og vera partur af stærri heild. Auðvitað er þessi þörf mismunandi eftir einstaklingum, t.d. hvaða hópum við viljum tilheyra og hversu sterkt við viljum tengjast hverjum hópi. Áður fyrr var lífsnauðsynlegt að tilheyra hópi til að upplifa öryggi, nærast, huga að afkvæmum og verjast óvinum. Höfnun gat jafnvel haft í för með sér lífshættulegar afleiðingar. Í dag þegar við finnum fyrir höfnun eða við fáum vísbendingu um að við tilheyrum ekki, getur það leitt til óttaviðbragðahjá okkur. Hver hefur ekki hugsað: „Af hverju var ég ekki með?“ eftir að hafa séð myndir af vinum á samfélagsmiðlum? Þrátt fyrir að það sé okkur ekki lífsnauðsynlegt að tilheyra ákveðnum hópi getur höfnun leitt til óþæginda sem er einhvers konar arfleifð frá eldri tímum. Að upplifa höfnun getur þannig stuðlað að myndun margmenningarsamfélags, þar sem mismunandi menningarhópar búa saman, oft án mikillar samveru eða tengsla. Þetta getur leitt til einangrunar hópa og haft neikvæðar afleiðingar fyrir atvinnulífið og samfélagið í heild. Innflytjendur: ógn eða tækifæri? Ég er innflytjendi sem kom til Íslands til að vinna fyrir rúmlega 30 árum. Ég kom því það vantaði fólk í vinnu á Vestfjörðum. Ég er ekki ógn fyrir íslenskt samfélag eða íslenska tungu. Flestir innflytjendur vilja að kynnast landinu en í hversdagsleikanum vantar gjarnan tækifæri til að kynnast Íslendingum og menningu landsins. Innflytjendur eru oft með minna bakland hér á landi en flestir Íslendingar og því er erfiðara fyrir þá að finna tengsl við samfélagið. Á sama tíma vinna margir innflytjendur langa daga í erfiðum störfum með takmörkuðum möguleikum á að kynnast Íslendingum, sem hjálpar ekki mikið við inngildingu. Það hvort innflytjendur eru ógn eða tækifæri er undir okkur komið. Til að hætta að ýta undir margmenningu þurfum við að hætta að skipa og byrja að hvetja og fræða fólk því þótt margt sé vel gert þá getum við alltaf gert betur. Kynnumst fólki! Viðreisn vill hvetja fólk til að læra íslensku. Við viljum byggja fjölbreytt samfélag og auðvelda öllum að aðlagast íslenskri menningu. Með því að virkja einstaklinga með erlendan bakgrunn sköpum við betra samfélag og fleiri tækifæri fyrir komandi kynslóðir innflytjenda og barna þeirra. Nelson Mandela sagði “It alwaysseemsimpossibleuntilit’sdone”, sem á íslensku gæti útlagst sem „Það virðist alltaf ógerlegt – þar til það tekst.“ Hættum að horfa á fjölmenninguna sem ógn og leitum tækifæranna í samskiptum við hvort annað. Höfundur skipar 8. sæti á lista Viðreisnar í Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Reykjavík Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Ég vil ráða mínu sumarfríi Magnea Gná Jóhannsdóttir Skoðun Hverjir fá sætin við borðið? Diljá Mist Einarsdóttir Skoðun Þjóðargersemi Ebba Margrét Magnúsdóttir Skoðun Helförin var bara fugladrit Helgi Gunnlaugsson Skoðun Já til að SJÁ Berglind Guðmundsdóttir Skoðun Sæti við borðið – eða sæti á ganginum? Þorvaldur Ingi Jónsson Skoðun Mannmiðjuvillan og dýradráp Íslendinga Rósa Líf Darradóttir Skoðun Fórnarlambsnaglinn Sigurður Árni Reynisson Skoðun Stóra Stjórnarskrármálið Guðmunda G. Guðmundsdóttir Skoðun Þegar jafnrétti verður blóraböggull Inga Valgerður Henriksen Bergdal Skoðun Skoðun Skoðun Hvalveiðar – þjóðarskömm sem verður að heyra sögunni til Helgi Felixson skrifar Skoðun Þjóðargersemi Ebba Margrét Magnúsdóttir skrifar Skoðun Sæti við borðið – eða sæti á ganginum? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Ég vil ráða mínu sumarfríi Magnea Gná Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Mannmiðjuvillan og dýradráp Íslendinga Rósa Líf Darradóttir skrifar Skoðun Stóra Stjórnarskrármálið Guðmunda G. Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Hverjir fá sætin við borðið? Diljá Mist Einarsdóttir skrifar Skoðun Já til að SJÁ Berglind Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Fórnarlambsnaglinn Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Þegar jafnrétti verður blóraböggull Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar Skoðun Sumarsólstöður: Tími birtu, þakklætis og helgisiða Þuríður Stefánsdóttir skrifar Skoðun Skýr mörk fyrir vindorku, sterkari vernd fyrir náttúruna Ása Berglind Hjálmarsdóttir skrifar Skoðun Hver hugsar þegar þú notar gervigreind — þú eða vélin? Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Mannréttindastofnun og réttindagæsla fatlaðs fólks Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Af hverju ekki að segja Nei … af hverju ætti að segja kannski? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Árásargjarnir lobbíistar vindorkuiðnaðarins Anna Soffia Kristjánsdóttir skrifar Skoðun 19. júní í skugga bakslags: Jafnrétti er ekki sjálfgefið Martha Lilja Olsen skrifar Skoðun Helförin var bara fugladrit Helgi Gunnlaugsson skrifar Skoðun Síðustu móhíkanarnir Viðar Halldórsson skrifar Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir skrifar Skoðun EES fyrir fyrirtækin, ESB fyrir fólkið? Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Hvern vantar enn við borðið? Jana Birta Björnsdóttir,Jónína Rósa Hjartardóttir skrifar Skoðun Áfram gakk Þorbjörg S. Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Hvað þarf að vera til staðar ef dánaraðstoð verður heimiluð? Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Hver borgar þegar samningurinn er svikinn? Hrönn Stefánsdóttir skrifar Skoðun ESB aðild er óskynsamleg frá efnahagslegu sjónarmiði Kristinn Sv. Helgason skrifar Skoðun Er kominn tími á nýtt norrænt leiðtogahlutverk? Haukur Logi Jóhannsson skrifar Skoðun Þegar fyrirmyndirnar horfa í skjáinn Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Hver framleiðir matinn okkar eftir 20 ár? Þórarinn Ingi Pétursson skrifar Skoðun Er dr. Henry Alexander bara til punts? Henry Alexander Henrysson skrifar Sjá meira
Fjölmenning og fjölmenningarsamfélag eru hugtök sem við heyrum oft, en umræðan um þau er oft neikvæð. Orðin eru notuð sem einhvers konar Grýla í samfélaginu. Fjölmenning er í eðli sínu jákvætt hugtak og vísar til samfélags þar sem fólk frá mismunandi menningarheimum og af ólíku þjóðerni býr ekki aðeins saman heldur deilir einnig menningu, gildum og hefðum. Þetta skapar dýrmæt tengsl milli ólíkra hópa, sem eykur skilning og samkennd og hefur blómstrandi áhrif á samfélagið og atvinnulífið,enda erum við flest með mikla þörf fyrir að tilheyra og vera partur af stærri heild. Auðvitað er þessi þörf mismunandi eftir einstaklingum, t.d. hvaða hópum við viljum tilheyra og hversu sterkt við viljum tengjast hverjum hópi. Áður fyrr var lífsnauðsynlegt að tilheyra hópi til að upplifa öryggi, nærast, huga að afkvæmum og verjast óvinum. Höfnun gat jafnvel haft í för með sér lífshættulegar afleiðingar. Í dag þegar við finnum fyrir höfnun eða við fáum vísbendingu um að við tilheyrum ekki, getur það leitt til óttaviðbragðahjá okkur. Hver hefur ekki hugsað: „Af hverju var ég ekki með?“ eftir að hafa séð myndir af vinum á samfélagsmiðlum? Þrátt fyrir að það sé okkur ekki lífsnauðsynlegt að tilheyra ákveðnum hópi getur höfnun leitt til óþæginda sem er einhvers konar arfleifð frá eldri tímum. Að upplifa höfnun getur þannig stuðlað að myndun margmenningarsamfélags, þar sem mismunandi menningarhópar búa saman, oft án mikillar samveru eða tengsla. Þetta getur leitt til einangrunar hópa og haft neikvæðar afleiðingar fyrir atvinnulífið og samfélagið í heild. Innflytjendur: ógn eða tækifæri? Ég er innflytjendi sem kom til Íslands til að vinna fyrir rúmlega 30 árum. Ég kom því það vantaði fólk í vinnu á Vestfjörðum. Ég er ekki ógn fyrir íslenskt samfélag eða íslenska tungu. Flestir innflytjendur vilja að kynnast landinu en í hversdagsleikanum vantar gjarnan tækifæri til að kynnast Íslendingum og menningu landsins. Innflytjendur eru oft með minna bakland hér á landi en flestir Íslendingar og því er erfiðara fyrir þá að finna tengsl við samfélagið. Á sama tíma vinna margir innflytjendur langa daga í erfiðum störfum með takmörkuðum möguleikum á að kynnast Íslendingum, sem hjálpar ekki mikið við inngildingu. Það hvort innflytjendur eru ógn eða tækifæri er undir okkur komið. Til að hætta að ýta undir margmenningu þurfum við að hætta að skipa og byrja að hvetja og fræða fólk því þótt margt sé vel gert þá getum við alltaf gert betur. Kynnumst fólki! Viðreisn vill hvetja fólk til að læra íslensku. Við viljum byggja fjölbreytt samfélag og auðvelda öllum að aðlagast íslenskri menningu. Með því að virkja einstaklinga með erlendan bakgrunn sköpum við betra samfélag og fleiri tækifæri fyrir komandi kynslóðir innflytjenda og barna þeirra. Nelson Mandela sagði “It alwaysseemsimpossibleuntilit’sdone”, sem á íslensku gæti útlagst sem „Það virðist alltaf ógerlegt – þar til það tekst.“ Hættum að horfa á fjölmenninguna sem ógn og leitum tækifæranna í samskiptum við hvort annað. Höfundur skipar 8. sæti á lista Viðreisnar í Reykjavík.
Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir skrifar