Vaxtahækkun gefin skýrt til kynna Samúel Karl Ólason skrifar 19. maí 2026 19:25 Una Jónsdóttir, aðalhagfræðingur Landsbankans. Vísir/Lýður Valberg Búast má við stýrivaxtahækkun um 0,25 prósentustig, samkvæmt aðalhagfræðingi Landsbankans. Hún segir forsvarsmenn Seðlabankans hafa gefið skýrt til kynna við síðustu ákvörðun að herða þyrfti taumhaldið. Það þyrfti að gera þó það gæti kælt hagkerfið. Una Jónsdóttir, aðalhagfræðingur Landsbankans, mætti í kvöldfréttir Sýnar í kvöld og ræddi stöðuna fyrir vaxtaákvörðun Seðlabankans, sem tilkynnt verður í fyrramálið. Hún sagði niðurstöðuna líklega hækkun. „Þá er það einna helst af því að verðbólguvæntingar hafa aukist mjög og það er hérna áhersluatriði hjá þeim að ná niður verðbólgu og sömuleiðis verðbólguvæntingum,“ sagði Una. Daði Már Kristófersson, fjármála- og efnahagsráðherra, sagði við fréttastofu í morgun að vaxtahækkun myndi ekki koma honum á óvart. Sjá einnig: „Ég er ekki vanur að setja á mig spádómshattinn“ Hagfræðideild Landsbankans birti í dag greiningu þar sem fram kemur að einkaneysla hafi dregist verulega saman í síðasta mánuði. Samdrátturinn hafi ekki verið meiri síðan á tímum Covid. „Við erum að sjá það að kortavelta er að dragast talsvert saman sem bendir svona til þess að einkaneyslan sé að hægja verulega á sér, í rauninni meira en við vorum upphaflega að gera ráð fyrir,“ sagði Una. Hún sagði þetta mögulega sýna að Íslendingar væru búnir að búa við talsvert háa vexti um nokkurt skeið og það hefði hægt á hagkerfinu. „Við vorum farin að sjá merki þess til dæmis á vinnumarkaði, atvinnuleysi aukist, fjöldi starfandi dregist saman. Við sjáum að það virðist vera minni eftirspurn eftir vinnuafli og þá er í rauninni ekkert skrýtið að það fari að koma fram í kortaveltutölum sem eru farnar að sýna svona mikinn samdrátt og þetta ætti í rauninni að styðja við peningastefnuna, það er að segja, ef að við sjáum þennan minni eftirspurnarþrýsting birtast í minni verðbólguþrýstingi.“ Una sagði líklegt að áhrif lækkunar virðisaukaskatts á eldsneyti muni sjást á maímælingum á vísitölu neysluverðs, sem birt verður í næstu viku. Við það gæti verðbólga farið undir fimm prósent, sem væri mjög jákvætt. „Þannig að þetta er að skila árangri en svo er það bara hitt að heimsmarkaðsverðshækkanir hafa verið mjög miklar á olíuverði og það svona vegur á móti og er svona aðeins að viðhalda þessum verðbólguþrýstingi þrátt fyrir þessa lækkun á virðisaukaskatti.“ Viðtalið við Unu má sjá í spilaranum hér að neðan. Seðlabankinn Efnahagsmál Verðlag Landsbankinn Mest lesið Afkoma ríkisins neikvæð um 182 milljarða Viðskipti innlent Kreditkortavandi hjá Landsbankanum leystur Neytendur Neytendastofa tæklar bílastæðamálin Viðskipti innlent Loka Te og kaffi á Suðurlandsbraut Viðskipti innlent Ódýrast að tjalda á Vesturlandi Neytendur Kristjana nýr framkvæmdastjóri Saffran Viðskipti innlent Eitt app fyrir ferðamenn til að skemmta sér og forðast hættur Viðskipti innlent Drangar kaupa Brauð & Co Viðskipti innlent Hægt að ráðstafa séreign í október frá og með 1. janúar Viðskipti innlent Nýr 40/40 listi: Yngri stjórnendur hógværir og gamli leiðtogastíllinn að víkja Atvinnulíf Fleiri fréttir Afkoma ríkisins neikvæð um 182 milljarða Neytendastofa tæklar bílastæðamálin Kristjana nýr framkvæmdastjóri Saffran Loka Te og kaffi á Suðurlandsbraut Eitt app fyrir ferðamenn til að skemmta sér og forðast hættur Of snemmt að draga fram heykvíslar Alvarlegt að forstjóri Samkeppniseftirlitsins taki undir með ASÍ og FÍB Fríverslunarsamningur EFTA og Víetnam í höfn Hægt að ráðstafa séreign í október frá og með 1. janúar Samkeppniseftirlitið hugsi yfir verðbreytingum olíufélaganna Drangar kaupa Brauð & Co Gul viðvörun hjá öllum og fjörutíu prósent á rauðu Mango opnar í Kringlunni Landsbankinn annast skráningu Styrkáss Má gefa börnunum sínum peninga? Vinna að því að fella niður kolefnisgjöld á strandsiglingar „Lukkuhjól“ Byko talið villandi fyrir neytendur Nýr framkvæmdastjóri Kalon Áfengisgjaldið tvöfalt hærra en veiðigjaldið en varla rætt Bera sig eftir viðskiptasamböndum Bakkusar „Maður er reiður og sár“ Verðhækkanirnar vonbrigði Guðrún Gígja nýr yfirlögfræðingur hjá Fossum Þórunn og Svali til Íslandsbanka Verðbólga eykst lítillega Ingólfur kaupir Ísbúð Vesturbæjar Vara við aðskotaefni í tei Bryndís frá Danmörku til Ölgerðarinnar Innkalla Land Rover-bíla vegna brunahættu „Þessu verður ekki breytt af Seðlabankanum einum“ Sjá meira
Una Jónsdóttir, aðalhagfræðingur Landsbankans, mætti í kvöldfréttir Sýnar í kvöld og ræddi stöðuna fyrir vaxtaákvörðun Seðlabankans, sem tilkynnt verður í fyrramálið. Hún sagði niðurstöðuna líklega hækkun. „Þá er það einna helst af því að verðbólguvæntingar hafa aukist mjög og það er hérna áhersluatriði hjá þeim að ná niður verðbólgu og sömuleiðis verðbólguvæntingum,“ sagði Una. Daði Már Kristófersson, fjármála- og efnahagsráðherra, sagði við fréttastofu í morgun að vaxtahækkun myndi ekki koma honum á óvart. Sjá einnig: „Ég er ekki vanur að setja á mig spádómshattinn“ Hagfræðideild Landsbankans birti í dag greiningu þar sem fram kemur að einkaneysla hafi dregist verulega saman í síðasta mánuði. Samdrátturinn hafi ekki verið meiri síðan á tímum Covid. „Við erum að sjá það að kortavelta er að dragast talsvert saman sem bendir svona til þess að einkaneyslan sé að hægja verulega á sér, í rauninni meira en við vorum upphaflega að gera ráð fyrir,“ sagði Una. Hún sagði þetta mögulega sýna að Íslendingar væru búnir að búa við talsvert háa vexti um nokkurt skeið og það hefði hægt á hagkerfinu. „Við vorum farin að sjá merki þess til dæmis á vinnumarkaði, atvinnuleysi aukist, fjöldi starfandi dregist saman. Við sjáum að það virðist vera minni eftirspurn eftir vinnuafli og þá er í rauninni ekkert skrýtið að það fari að koma fram í kortaveltutölum sem eru farnar að sýna svona mikinn samdrátt og þetta ætti í rauninni að styðja við peningastefnuna, það er að segja, ef að við sjáum þennan minni eftirspurnarþrýsting birtast í minni verðbólguþrýstingi.“ Una sagði líklegt að áhrif lækkunar virðisaukaskatts á eldsneyti muni sjást á maímælingum á vísitölu neysluverðs, sem birt verður í næstu viku. Við það gæti verðbólga farið undir fimm prósent, sem væri mjög jákvætt. „Þannig að þetta er að skila árangri en svo er það bara hitt að heimsmarkaðsverðshækkanir hafa verið mjög miklar á olíuverði og það svona vegur á móti og er svona aðeins að viðhalda þessum verðbólguþrýstingi þrátt fyrir þessa lækkun á virðisaukaskatti.“ Viðtalið við Unu má sjá í spilaranum hér að neðan.
Seðlabankinn Efnahagsmál Verðlag Landsbankinn Mest lesið Afkoma ríkisins neikvæð um 182 milljarða Viðskipti innlent Kreditkortavandi hjá Landsbankanum leystur Neytendur Neytendastofa tæklar bílastæðamálin Viðskipti innlent Loka Te og kaffi á Suðurlandsbraut Viðskipti innlent Ódýrast að tjalda á Vesturlandi Neytendur Kristjana nýr framkvæmdastjóri Saffran Viðskipti innlent Eitt app fyrir ferðamenn til að skemmta sér og forðast hættur Viðskipti innlent Drangar kaupa Brauð & Co Viðskipti innlent Hægt að ráðstafa séreign í október frá og með 1. janúar Viðskipti innlent Nýr 40/40 listi: Yngri stjórnendur hógværir og gamli leiðtogastíllinn að víkja Atvinnulíf Fleiri fréttir Afkoma ríkisins neikvæð um 182 milljarða Neytendastofa tæklar bílastæðamálin Kristjana nýr framkvæmdastjóri Saffran Loka Te og kaffi á Suðurlandsbraut Eitt app fyrir ferðamenn til að skemmta sér og forðast hættur Of snemmt að draga fram heykvíslar Alvarlegt að forstjóri Samkeppniseftirlitsins taki undir með ASÍ og FÍB Fríverslunarsamningur EFTA og Víetnam í höfn Hægt að ráðstafa séreign í október frá og með 1. janúar Samkeppniseftirlitið hugsi yfir verðbreytingum olíufélaganna Drangar kaupa Brauð & Co Gul viðvörun hjá öllum og fjörutíu prósent á rauðu Mango opnar í Kringlunni Landsbankinn annast skráningu Styrkáss Má gefa börnunum sínum peninga? Vinna að því að fella niður kolefnisgjöld á strandsiglingar „Lukkuhjól“ Byko talið villandi fyrir neytendur Nýr framkvæmdastjóri Kalon Áfengisgjaldið tvöfalt hærra en veiðigjaldið en varla rætt Bera sig eftir viðskiptasamböndum Bakkusar „Maður er reiður og sár“ Verðhækkanirnar vonbrigði Guðrún Gígja nýr yfirlögfræðingur hjá Fossum Þórunn og Svali til Íslandsbanka Verðbólga eykst lítillega Ingólfur kaupir Ísbúð Vesturbæjar Vara við aðskotaefni í tei Bryndís frá Danmörku til Ölgerðarinnar Innkalla Land Rover-bíla vegna brunahættu „Þessu verður ekki breytt af Seðlabankanum einum“ Sjá meira