Látið Ljósleiðarann vera! Guðni Freyr Öfjörð skrifar 29. maí 2026 11:30 Mig langar aðeins að fara yfir hverjar helstu áhætturnar eru ef Ljósleiðarinn verður seldur til einkaaðila (eða fárra útvalda). En af hverju ættum við að hafa áhyggjur? Jú, vegna þess að við slíka sölu skapast hætta á einokun, fákeppni og hærra verði. Hér skulum við átta okkur á því að Ljósleiðarinn var stofnaður sem opinbert innviðafyrirtæki með það markmið að brjóta upp einokun á fjarskiptamarkaði og tryggja neytendum ódýrara og betra internet. Það er gert í gegnum opið kerfi þar sem öll fjarskiptafélög eins og Nova, Vodafone og Hringdu geta selt sína þjónustu. Ef Ljósleiðarinn verður seldur til einkaaðila fylgir því mikil áhætta, þar sem einkafyrirtæki starfa fyrst og fremst með það að markmiði að hámarka hagnað hluthafa. Ef innviðirnir lenda í höndum einkaaðila (eða vina og vandamanna hægrimanna), eða ef stórt fjarskiptafélag eignast hlut, er hætta á að heildsöluverðskrá til fjarskiptafélaga hækki. Það myndi á endanum skila sér í hærra mánaðargjaldi fyrir internet hjá almenningi. Sem opinbert fyrirtæki hefur Ljósleiðarinn það samfélagslega hlutverk að tryggja öllum íbúum og fyrirtækjum á þjónustusvæðinu hágæða tengingu, óháð því hvar þeir búa. Einkafyrirtæki eiga það hins vegar til að forgangsraða fjárfestingum þar sem þéttleikinn er mestur og gróðinn hraðastur, eins og í nýjum hverfum eða hjá stórfyrirtækjum. Minni áhugi gæti orðið á að viðhalda eða endurnýja kerfi í eldri eða fámennari hverfum þar sem kostnaðurinn er hár en hagnaðurinn lítill. Hér sjáum við aðra ástæðu þess að hægri stefnan býr oft til stéttarskiptingu. Við þetta bætist tap á samfélagslegum innviðum og stjórnun. Mikilvægir grunninnviðir eins og vatnsveita, rafmagn og fjarskipti (internet) eiga best heima í opinberri eigu til að tryggja almannahagsmuni. Internetið er í dag jafn nauðsynlegt og rafmagn og vatn og það varðar þjóðaröryggi! Við einkavæðingu missir almenningur (í gegnum kjörna fulltrúa í borgarstjórn) beina stjórn á því hvernig þessum mikilvægu innviðum er stýrt. Ef upp koma krísur eða þörf krefur á skyndiákvörðunum vegna þjóðaröryggis eða almannavarna, getur eignarhald einkaaðila flækt málin verulega. Ég skora á minnihlutan í borgarstjórn að gera allt í sínu valdi til þess að stöðva það að eigur borgarbúa verði einkavæddar. Sagan sýnir okkur að það boðar aldrei gott þegar Sjálfstæðisflokkurinn vill einkavæða eitthvað. Höfundur er Pírati. Greinin hefur verið uppfærð. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Guðni Freyr Öfjörð Mest lesið Er ekki komið gott af því að mæta í sumarfrí eins og sími á 2% rafhlöðu? Ingunn Björk Vilhjálmsdóttir Skoðun Halldór 11.07.2026 Halldór Hlutdrægni RÚV í ESB umræðunni Birgir Finnsson Skoðun Krónuskatturinn á kynslóðirnar: mesti skattur Íslandssögunnar Baldur Pétursson Skoðun Dulinn kostnaður við kreditkortið þitt Dagur B. Eggertsson Skoðun Það er mér í hag að hinsegin fánar séu sýnilegir Daníel Ágúst Gautason Skoðun „Að deila og drottna“ - hugleiðingar miðaldra konu að kvöldlagi Ingibjörg Einarsdóttir Skoðun Minnir á kafla úr bók Franz Kafka Sigurður Páll Jónsson Skoðun Þegar maður gengur gegn eigin gildum Sigurður Árni Reynisson Skoðun Kannski erum við að spyrja rangra spurninga Haukur Logi Jóhannsson Skoðun Skoðun Skoðun En stelirðu miklu... Ögmundur Jónasson skrifar Skoðun Menntun fyrir mennsku Fanney Dóróthe Halldórsdóttir skrifar Skoðun Ekki má draga víðtækar ályktanir af veikum gögnum Helga Rósa Másdóttir,Steinunn Þórðadóttir skrifar Skoðun Krónuskatturinn á kynslóðirnar: mesti skattur Íslandssögunnar Baldur Pétursson skrifar Skoðun Það er mér í hag að hinsegin fánar séu sýnilegir Daníel Ágúst Gautason skrifar Skoðun Minnir á kafla úr bók Franz Kafka Sigurður Páll Jónsson skrifar Skoðun Kannski erum við að spyrja rangra spurninga Haukur Logi Jóhannsson skrifar Skoðun „Að deila og drottna“ - hugleiðingar miðaldra konu að kvöldlagi Ingibjörg Einarsdóttir skrifar Skoðun Þegar maður gengur gegn eigin gildum Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Er ekki komið gott af því að mæta í sumarfrí eins og sími á 2% rafhlöðu? Ingunn Björk Vilhjálmsdóttir skrifar Skoðun Hvernig fyrirbyggjum við heimilisleysi eftir meðferð vegna vímuefnaröskunar? Erla Björg Sigurðardóttir skrifar Skoðun Dulinn kostnaður við kreditkortið þitt Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun Hljóðlát endalok íslensku vefumsjónarkerfanna Birgir Hrafn Birgisson skrifar Skoðun Það borgar sig að skoða kostina Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Hvað sér unga fólkið sem ég sé ekki? Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Hlutdrægni RÚV í ESB umræðunni Birgir Finnsson skrifar Skoðun Voru lífeyrisréttindi markvisst tekin af opinberum starfsmönnum og var engin leiðrétting launa? Gunnar Alexander Ólafsson,Sveinn Ólafsson skrifar Skoðun Evrópusambandið og fiskveiðar Finnur Torfi Magnússon. skrifar Skoðun Það er alltaf til byssa. Vertu blómið! Guðmunda G. Guðmundsdóttir skrifar Skoðun „Hagræðingar” í Reykjanesbæ Halldóra Fríða Þorvaldssdóttir,Guðný Birna Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Óttinn sem gerir fólk leiðitamt og þörfin að tilheyra Helga Þórólfsdóttir skrifar Skoðun Tennur og tryggingar Guðjón Sigurbjartsson skrifar Skoðun Iðumálið frá upphafi frá sjónarhóli Stóru-Laxárdeildar Esther Guðjónsdótti skrifar Skoðun Íslenska fánann á ekki að nota til skemmdarverka Ugla Stefanía Kristjönudóttir Jónsdóttir skrifar Skoðun Stóra spurningin um íslenskt fiskeldi Björn Hembre,Daníel Jakobsson,Vidar Aspehaug skrifar Skoðun Bíddu! Erum við ekki að kjósa um það sama? Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Hver stjórnar ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur? Júlíus Valsson skrifar Skoðun Vantar okkur líka lesefni sem börn hafa áhuga á að velja sjálf? Birgir Hrafn Birgisson skrifar Skoðun Verum góð við hvort annað Eva Pandora Baldursdóttir skrifar Skoðun Ég hélt að ég vissi hvað fullveldi væri Hilmar Kristinsson skrifar Sjá meira
Mig langar aðeins að fara yfir hverjar helstu áhætturnar eru ef Ljósleiðarinn verður seldur til einkaaðila (eða fárra útvalda). En af hverju ættum við að hafa áhyggjur? Jú, vegna þess að við slíka sölu skapast hætta á einokun, fákeppni og hærra verði. Hér skulum við átta okkur á því að Ljósleiðarinn var stofnaður sem opinbert innviðafyrirtæki með það markmið að brjóta upp einokun á fjarskiptamarkaði og tryggja neytendum ódýrara og betra internet. Það er gert í gegnum opið kerfi þar sem öll fjarskiptafélög eins og Nova, Vodafone og Hringdu geta selt sína þjónustu. Ef Ljósleiðarinn verður seldur til einkaaðila fylgir því mikil áhætta, þar sem einkafyrirtæki starfa fyrst og fremst með það að markmiði að hámarka hagnað hluthafa. Ef innviðirnir lenda í höndum einkaaðila (eða vina og vandamanna hægrimanna), eða ef stórt fjarskiptafélag eignast hlut, er hætta á að heildsöluverðskrá til fjarskiptafélaga hækki. Það myndi á endanum skila sér í hærra mánaðargjaldi fyrir internet hjá almenningi. Sem opinbert fyrirtæki hefur Ljósleiðarinn það samfélagslega hlutverk að tryggja öllum íbúum og fyrirtækjum á þjónustusvæðinu hágæða tengingu, óháð því hvar þeir búa. Einkafyrirtæki eiga það hins vegar til að forgangsraða fjárfestingum þar sem þéttleikinn er mestur og gróðinn hraðastur, eins og í nýjum hverfum eða hjá stórfyrirtækjum. Minni áhugi gæti orðið á að viðhalda eða endurnýja kerfi í eldri eða fámennari hverfum þar sem kostnaðurinn er hár en hagnaðurinn lítill. Hér sjáum við aðra ástæðu þess að hægri stefnan býr oft til stéttarskiptingu. Við þetta bætist tap á samfélagslegum innviðum og stjórnun. Mikilvægir grunninnviðir eins og vatnsveita, rafmagn og fjarskipti (internet) eiga best heima í opinberri eigu til að tryggja almannahagsmuni. Internetið er í dag jafn nauðsynlegt og rafmagn og vatn og það varðar þjóðaröryggi! Við einkavæðingu missir almenningur (í gegnum kjörna fulltrúa í borgarstjórn) beina stjórn á því hvernig þessum mikilvægu innviðum er stýrt. Ef upp koma krísur eða þörf krefur á skyndiákvörðunum vegna þjóðaröryggis eða almannavarna, getur eignarhald einkaaðila flækt málin verulega. Ég skora á minnihlutan í borgarstjórn að gera allt í sínu valdi til þess að stöðva það að eigur borgarbúa verði einkavæddar. Sagan sýnir okkur að það boðar aldrei gott þegar Sjálfstæðisflokkurinn vill einkavæða eitthvað. Höfundur er Pírati. Greinin hefur verið uppfærð.
Er ekki komið gott af því að mæta í sumarfrí eins og sími á 2% rafhlöðu? Ingunn Björk Vilhjálmsdóttir Skoðun
Skoðun Ekki má draga víðtækar ályktanir af veikum gögnum Helga Rósa Másdóttir,Steinunn Þórðadóttir skrifar
Skoðun „Að deila og drottna“ - hugleiðingar miðaldra konu að kvöldlagi Ingibjörg Einarsdóttir skrifar
Skoðun Er ekki komið gott af því að mæta í sumarfrí eins og sími á 2% rafhlöðu? Ingunn Björk Vilhjálmsdóttir skrifar
Skoðun Hvernig fyrirbyggjum við heimilisleysi eftir meðferð vegna vímuefnaröskunar? Erla Björg Sigurðardóttir skrifar
Skoðun Voru lífeyrisréttindi markvisst tekin af opinberum starfsmönnum og var engin leiðrétting launa? Gunnar Alexander Ólafsson,Sveinn Ólafsson skrifar
Skoðun „Hagræðingar” í Reykjanesbæ Halldóra Fríða Þorvaldssdóttir,Guðný Birna Guðmundsdóttir skrifar
Skoðun Íslenska fánann á ekki að nota til skemmdarverka Ugla Stefanía Kristjönudóttir Jónsdóttir skrifar
Skoðun Vantar okkur líka lesefni sem börn hafa áhuga á að velja sjálf? Birgir Hrafn Birgisson skrifar
Er ekki komið gott af því að mæta í sumarfrí eins og sími á 2% rafhlöðu? Ingunn Björk Vilhjálmsdóttir Skoðun