Veður

Verður ís­lenska hita­metið slegið á morgun?

Rafn Ágúst Ragnarsson skrifar
Einar Sveinbjörnsson, veðurfræðingur Vegagerðarinnar, spáir í spilin.
Einar Sveinbjörnsson, veðurfræðingur Vegagerðarinnar, spáir í spilin. Vísir/Vilhelm

Einar Sveinbjörnsson veðurfræðingur telur íslenska hitametið, 30,5 gráður á Teigarhorni góðviðrissumarið 1939, nokkuð öruggt en að aðstæður til að metið verði loksins slegið séu nokkuð ákjósanlegar á Austurlandi og Héraði á morgun.

Einar fer yfir breyturnar og það sem þarf til að metið verði slegið á Facebook. Samkvæmt spákorti Veðurstofunnar rekur 564 dekametra þykktarlínu inn á Austurland frá því seinnipartinn í dag og þar til í fyrramálið. Fyrir þau okkar sem botna ekkert í þessu er þarna mælt þykkt á milli 1000 og 500 hPA flatarins. Á mannamáli þýðir meiri þykkt heitara loft í neðri hluta lofthjúpsins.

Þykktin lofar góðu

Þykkt í kringum 565 dekametra er fátíð yfir landinu, að sögn Einars. Hún hafi verið hérna í hitabylgjunni miklu í ágúst 2004 í tvo til þrjá daga samfellt, og svo aftur 24. og 25. ágúst í eftirminnilegum hlýindum fyrir austan árið 2021. Þá mældust 29,4 stig á Hallormsstað.

Önnur breyta segir Einar að sé hiti í 850 hPA. Sextán stig í þeirri hæð, það sem spáð er á morgun fyrir austan, er með því allra hæsta sem hér hefur sést. Svipað var uppi á teningnum ágústdagana 2021 og um 15 til 16 í hlýindunum 2004.

Sólskin gegnir að auki tvíþættu hlutverki að sögn Einars. Sólin hitar yfirborðið og þar með loftið í lægstu lögum, en hjálpar líka til við blöndun við efri lög og eykur þannig óstöðugleika loftsins. Sólarleysi, þó hlýtt loft sé, gerir það að verkum að hlýjasta loftið í eins til þriggja kílómetra hæð nær ekki til yfirborðs og flýtur yfir og fram hjá. Í dag er skýjað fyrir austan en í fyrramálið léttir til.

Mánuður frá sólstöðum

Tími ársins spilar einnig inn í. Það munar enda um sólarhæðina við sumarsólstöður þegar methitinn 30,5 gráður mældist árið 1939 og svo mánuði síðar eins og nú. Annað sem dregur úr möguleikanum á að metið verði slegið er tími dagsins. Hlýjasta loftið staldrar við yfir nóttina og snemma morguns en úr dregur heldur úr hitagæðum eftir hádegi á morgun. Eins er spáð háskýjabreiðu frá miðjum degi.

„Að framansögðu tel ég og þrátt fyrir allt minna en 50% líkur á að hámarkshiti landsins á viðurkenndum hitamæli á morgun fari yfir 30,5°C. En það gæti hæglega mælst mest 28 til 30°C,“ segir Einar að lokum




Fleiri fréttir

Sjá meira


×