„Þið fáið ekki að skil­greina hvað ís­lenska þjóðin sagði“

„Við þau sem fögnuðu strax niðurstöðunni erlendis –  [Marine] Le Pen, [Nigel] Farage, þingmenn AfD í Þýskalandi og Salvini  á Ítalíu, sem eru reyndar skoðanasystkini ákveðinna stjórnarandstöðuþingmanna hér inni – vil ég segja: Þið fáið ekki að skilgreina hvað íslenska þjóðin sagði né fyrir hvað hún stendur,“ sagði Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir utanríkisráðherra í ræðu á Alþingi í kvöld undir umræðum um stefnuræðu forsætisráðherra.

Vísar ráðherrann til Marine Le Pen, leiðtoga frönsku Þjóðfylkingarinnar, og Nigels Farage, leiðtoga Reform-flokksins í Bretlandi, sem óskuðu Íslendingum til hamingju með niðurstöðu þjóðaratkvæðagreiðslunnar 29. ágúst þar sem þjóðin hafnaði aðildarviðræðum við Evrópusambandið með tæplega 53 prósenta meirihluta. „Til hamingju Ísland með að kjósa að halda sjálfstæði ykkar,“ skrifaði Farage að morgni 30. ágúst.

„Þið fáið ekki að skilgreina hvað íslenska þjóðin sagði né fyrir hvað hún stendur,“ sagði Þorgerður í pontu. „Niðurstaða þjóðaratkvæðagreiðslunnar breytir hvorki gildum okkar Íslendinga né áratuga utanríkisstefnu okkar.“

Ísland standi enn með alþjóðalögum

Hún sagði að Ísland myndi enn standa með alþjóðalögum, friðhelgi landamæra og sjálfsákvörðunarrétti þjóða og áfram beita rödd sinni í þágu jafnréttis og fyrir minnihlutahópa.

„Og afneitun loftslagsbreytinga er ekki á dagskrá,“ bætti hún við.

„Við stöndum „áfram staðfastlega“ með Úkraínu – og „Grænlandi“ að sjálfsögðu, þótt fyrrum pótintátar þessa lands vilji að við liggjum „lágt“. En ekki síst þá stöndum við með okkur sjálfum. Sem sjálfstæð og fullvalda þjóð. Það eru skýr skilaboð til umheimsins,“ sagði hún.

Býst við samstöðu á þingi um EES-samninginn

Ísland væri enn hluti af evrópsku fjölskyldunni en fyrst samningaviðræður við Evrópusambandið væru ekki sú leið sem þjóðin vildi þyrfti Ísland að ná markmiðum sínum með öðrum hætti, meðal annars með því að styrkja stöðu Íslands enn frekar innan Evrópu.

„Og efla enn frekar samstarfið við okkar nánustu vinaríki, meðal annars Noreg, Bretland og Kanada. Geta þessar þjóðir sameinast í hagsmunagæslu, eins og við Evrópusambandið? Svo ræktum við áfram sterk tengsl vestur um haf og sækjum fram í Asíu.“

Hún sagði að EES-samningurinn gegndi lykilhlutverki í því að koma á stöðugleika í íslensku efnahagslífi og auka samkeppnisstöðu Íslands.

„Og það gleður mig að heyra hversu einlæg og djúp ást stjórnarandstöðunnar er nú orðin á samningnum. Ég geri ráð fyrir að þessari miklu þverpólitísku samstöðu fylgi ábyrgð,“ sagði hún en búast má við átökum á þinginu um boðað frumvarp um innleiðingu á bókun 35 úr EES-samningnum.

Spretthópur kortleggi hagsmunagæslu og sóknarfæri Íslands

Þá sagði Þorgerður að efla þyrfti hagsmunagæslu Íslands, opna á nýja markaði og leita nýrra tækifæra. Hún kvaðst hafa ákveðið að skipa spretthóp til að kortleggja hagsmunagæslu Íslendinga og ný viðskiptatækifæri Íslands.

„Ég hef þegar rætt við atvinnulífið vegna þessa og ætlum við að taka höndum saman,“ sagði Þorgerður og tók fram að utanríkisstefna landsins yrði áfram rekin í þágu íslenskra hagsmuna.

Þorgerður sagðist ekki ætla að taka ákvarðanir til heimabrúks sem þrengdu framtíðarvalkosti landsins, hvorki þegar kæmi að viðskiptum né varnar- og öryggismálum í breyttum heimi.

Býst við „breiðum stuðningi við afgerandi auðlindaákvæði í stjórnarskrá“

„Ég fagna því að nú sé að skapast breið samstaða um að náttúruauðlindir Íslands séu sameign þjóðarinnar. Ég býst því ekki við öðru en breiðum stuðningi við afgerandi auðlindaákvæði í stjórnarskrá. Í þágu þjóðar,“ sagði hún.

Þjóðareign þurfi aftur á móti að fylgja gegnsæi og sú sjálfsagða krafa að almenningur viti hverjir fari með réttinn til að nýta sameiginlegar auðlindir okkar og hvert verðmætasköpunin rennur.

„Þess vegna verður einnig varpað skýrara ljósi á eignarhald og tengsl í sjávarútvegi, bæði innlent og erlent, með frumvarpi atvinnuvegaráðherra í vetur,“ sagði Þorgerður,

„Þetta er hlutverk stjórnmálanna eins og ég sé þau: Að treysta markaðnum en gæta þess að hann sé opinn öllum. Að standa með atvinnulífinu en ekki sérhagsmunum. Að vernda eignarrétt en muna ávallt að sameiginlegar auðlindir eru sameign þjóðarinnar. Að einfalda kerfin í stað þess að þenja þau út. Að sjá til þess að samfélagið sé öruggt með öflugri lögreglu og traustu áfallaþoli.“