Hreiðar og Magnús sakfelldir en Sigurður sýknaður í síðasta hrunmálinu

Landsréttur kvað upp dóm sinn í dag. Hreiðar Már og Magnús voru dæmdir til að greiða verjendum sínum málsvarnarlaun, á sjöttu milljón í tilfelli Harðar Felixar Harðarsonar sem gætti hagsmuna Hreiðars Más en á fimmtu milljón í tilfelli Kristínar Edwald, verjanda Magnúsar.

Ríkisstjóður var dæmdur til að greiða Gesti Jónssyni, verjanda Sigurðar, upp á tæplega fjórar milljónir króna. 

Síðasta hrunmálið

Um er að ræða svokallað CLN-mál, síðasta hrunmálið sem rekið er fyrir dómstólum. Nema aðilar óski eftir áfrýjunarleyfi til Hæstaréttar er málaferlum í hrunmálununum svokölluðu lokið. 

Málið hefur velkst um í dómskerfinu í langan tíma. Héraðsdómur kvað fyrst upp dóm í málinu í janúar 2016 og sýknaði alla þrjá.

Í málinu voru þremenningarnir ákærðir fyrir umboðssvik vegna lána sem hljóðuðu upp á 508 milljónir evra, tugi milljarða króna, frá því í ágúst til október 2008.

Lán til vildarviðskiptavina

Lánin fóru til tveggja félaga sem keyptu lánshæfistengd skuldabréf af Deutsche Bank sem tengd voru skuldatryggingaálagi Kaupþings. Taldi ákæruvaldið markmiðið hafa verið að lækka skuldatryggingaálagið. Um var að ræða viðskiptavini í vild hjá bankanum sem þegar skulduðu bankanum háar fjárhæðir. Áhætta þeirra var engin en möguleiki fyrir þá að hagnast verulega á lánunum.

Björn Þorvaldsson saksóknari krafðist sex ára refsingar í málinu. Blaðamaður Ríkisútvarpsins sat málsmeðferðina í Landsrétti og hafði eftir Birni að lánveitingarnar hefðu verið sambærilegar þeim í Al-Thani málinu og markaðsmisnotkunarmáli Kaupþings þar sem þungir dómar féllu.

Refsiramminn í málaflokknum er sex ár. Hreiðar Már, Sigurður og Magnús hafa allir þegar hlotið dóma og er kvótinn fullur í tilfelli þess fyrsta. Sigurður hefur verið dæmdur í fimm ára fangelsi og Magnús fjögurra og hálfs. 

Þar sem Hreiðar Már hefur þegar fyllt kvótann var honum ekki gerð refsing. Má telja að í ljósi fyrri dóma Magnúsar og þess hve langan tíma málið hefur tekið hafi Landsréttur talið að ekki bæri að gera honum refsingu.

Fram og til baka

Eftir sýknudóm í málinu í janúar 2016 áfrýjaði ákæruvaldið málinu til Hæstaréttar. Áður en málið var tekið fyrir hjá þeim dómstól komu fram nýjar upplýsingar varðandi það að Deutsche Bank hefði greitt þrotabúi Kaupþings stóran hlut upphæðarinnar sem lánuð var eða alls 425 milljónir evra.

Hæstiréttur ómerkti dóminn og málsmeðferðina í héraði vegna þessara nýju upplýsinga þar sem ástæður greiðslunnar lágu ekki fyrir. Taldi Hæstiréttur því að rannsaka þyrfti þennan þátt málsins betur.

Málið fór því aftur heim í hérað og tók ákæruvaldið til við að rannsaka málið að nýju. Þegar málið var svo flutt aftur fyrir héraðsdómi vísaði dómurinn málinu frá þar sem hann taldi ákæruvaldið ekki hafa rannsakað sem skyldi þau atriði sem Hæstiréttur hafði sagt að þyrfti að rannsaka betur.

Sýknaðir í héraði

Ákæruvaldið kærði frávísun héraðsdóms til Landsréttar sem úrskurðaði að héraðsdómi bæri að taka málið til efnislegrar meðferðar, meðal annars á grundvelli þess að ákæruvaldið taldi hvorki að samkomulagið um greiðsluna frá Deutsche Bank hefði þýðingu fyrir grundvöll málsins né við mat á því hvort skilyrði umboðssvika væru uppfyllt.

Það var svo í júlí 2019 sem héraðsdómur sýknaði alla þrjá í málinu og dæmdi íslenska ríkið til að greiða málsvarnarlaun verjenda Hreiðars Más, Sigurðar og Magnúsar. Þau námu um fimm milljónum í tilfelli Harðar Felix Harðarsonar sem gætti hagsmuna Hreiðars Más, en tæplega fjögurra milljóna í tilfelli Kristínar Edwald og Gests Jónssonar sem gættu hagsmuna Magnúsar og Sigurðar.

Dómur Landsréttar hefur verið birtur á vef Landsréttar

.