Leyndar­dómurinn um MH370 ekki leystur tíu árum eftir hvarfið

Þó er talið með nokkurri vissu að flugvélin, sem hvarf af ratsjám 39 mínútum eftir flugtak, hafi hrapað í Indlandshaf. Smátt brak hefur í fáum tilfellum rekið á land en engin lík eða hlutar úr flugvélinni hafa fundist enn.

Umfangsmikil fjögurra ára leit var gerð á sunnanverðu Indlandshafi en hún skilaði ekki árangri. Ráðamenn í Malasíu sögðu um síðust helgi að mögulega yrði aftur leitað að flugvélinni, eftir að forsvarsmenn bandarísks kafbátafyrirtækis sem reyndu að finna flakið árið 2018 lögðu til að leitað yrði aftur.

Slökkt á staðsetningarbúnaði og breytt um stefnu

Eins og áður segir var verið að fljúga flugvélinni frá Kuala Lumpur til Peking þann 8. mars 2014 og tæpum fjörutíu mínútum eftir flugtak hvarf flugvélin af ratsjám. Skömmu áður en flugvélinni var flogið úr flugumferðarstjórnarsvæði Malasíu óskaði flugstjórinn flugumferðarstjórum í Kuala Lumpur góðrar nætur.

Það var nokkrum mínútum áður en sambandið rofnaði við staðsetningarbúnað flugvélarinnar og flugstjórinn hafði aldrei samband við flugumferðarstjóra í Víetnam, eins og hann átti að gera.

Um borð voru 227 farþegar og þar af fimm ung börn, auk tólf áhafnarmeðlima. Flestir farþegar, eða 153, voru frá Kína. Fimmtíu voru frá Malasíu, sjö frá Indónesíu, sex frá Ástralíu, fimm frá Indlandi, fjórir frá Frakklandi en þar að auki voru farþegar frá Bandaríkjunum, Kanada, Íran, Hollandi, Nýja Sjálandi, Rússlandi, Taívan og Úkraínu um borð.

Hernaðarratsjár sýndu að stefnu flugvélarinnar var breytt til vestur yfir Andaman-haf og að Indlandshafi. Þá hafa gögn úr gervihnöttum sýnt að flugvélinni var flogið í rúmar sex klukkustundir til viðbótar. Mögulega þar til flugvélin varð eldsneytislaus og er talið að hún hafi hrapað í sunnanvert Indlandshafið.

Hér að neðan má sjá sjónvarpsfrétt DW, þar sem meðal annars má sjá kort af flugstefnu MH370.

Eins og fram kemur í samantekt AP fréttaveitunnar hafa margar kenningar um hvarf MH370 litið dagsins ljós. Þar á meðal má nefna kenningar um súrefnisleysi, rafmagnsbilun og jafnvel flugrán. Engin neyðarskilaboð voru þó send út eða einhverjar kröfur. Veður var gott og engar vísbendingar hafa litið dagsins ljós sem benda til bilunar um borð.

Margir hafa beint spjótum sínum að flugstjóra flugvélarinnar. Í gegnum árin hefur því ítrekað verið haldið fram að hann hafi framið sjálfsvíg og í leiðinni myrt 238 aðrar manneskjur. Tony Abbott, fyrrverandi forsætisráðherra Ástralíu, er meðal þeirra sem hafur haldið þessu fram og hefur hann sagt ráðamenn í Malasíu einnig vera þeirrar skoðunnar.

Sjá einnig: Segir nær öruggt að flugmaður Malaysian Air MH370 hafi grandað vélinni af ásettu ráði

Í skýrslu sem yfirvöld í Malasíu birtu árið 2018 kom þó fram að engar vísbendingar hefðu fundist sem bentu til þess að flugstjórinn, sem hét Zaharie Ahmad Shah, beri ábyrgð á hvarfinu.

Engin svör án flaksins

Ólíklegt er að nokkur marktæk svör finnist við leyndardómnum um hvarf MH370 fyrr en flak flugvélarinnar finnst og flugritar hennar. Finnist þeir, gætu rannsakendur hlustað á upptökur úr flugstjórnarklefa flugvélarinnar og nálgast önnur tæknileg gögn um flugferðina.

Mikil áhersla var lögð á að finna flugvélina en yfirvöld í Ástralíu, Malasíu og Kína leiddu leitina. Hún spannaði fjögur ár og var leitað á um 120 þúsund ferkílómetra svæði á botni Indlands með fjarstýrðum kafbátum og sónartækjum.

Indlandshaf er þriðja stærsta haf heimsins. Veður er oft vont á leitarsvæðinu og meðaldýpið er um fjórir kílómetrar, sem gerði leitina gífurlega erfiða.

Einum tímapunkti greindust merki sem talin voru koma frá flugrita flugvélarinnar og einnig fundust flök gamalla skipa á hafsbotninum en engin flugvél.

Í júlí 2015 rak brot úr flugvélinni á land á frönsku eyjunni Reunioneyju í vestanverðu Indlandshafi, austur af Madagaskar, og hafa önnur brot fundist við austurströnd Afríku. Leitinni var formlega hætt árið 2017.

Forsvarsmenn bandarísks fyrirtækis sem heitir Ocean Infinity hófu leit að nýju í janúar 2018. Þeir leituðu norðar en áður hafði verið gert en sú ákvörðun byggði á hafstraumagreiningu og því hvar brak hafði fundist.

Leitin stóð yfir í nokkra mánuði en skilaði ekki árangri.

Ráðamenn í Malasíu hafa sagt að leit muni ekki hefjast aftur, nema trúverðugar vísbendingar um hvar finna megi flakið líti dagsins ljós. Forsvarsmenn Ocean Infinity hafa lagt nýja leit til og er það til skoðunar í Malasíu.

Fjölskyldumeðlimir margra sem hurfu berjast fyrir því að leitað verði áfram að flugvélinni og segja mikilvægt að varpa ljósi á leyndardóminn. Ekki bara fyrir þau, heldur til að koma í veg fyrir að sambærilegt atvik geti átt sér stað aftur.