Útlendingamálin á réttri leið Sigurjón Þórðarson skrifar 28. nóvember 2025 11:48 Ríkisstjórnin hefur lagt fram og boðað nokkur mál sem miða að því að stórbæta útlendingakerfið. Þorbjörg Sigríður Gunnlaugsdóttir dómsmálaráðherra er með fimm frumvörp á þingmálaskrá sem tengjast útlendingamálum. Þá eru fleiri ráðherrar með mál sem einnig tengjast málaflokknum. Þar má nefna frumvarp Eyjólfs Ármannssonar innviðaráðherra um hertar reglur á leigubílamarkaði og Frumvarp Loga Más Einarssonar menningar-, nýsköpunar- og háskólaráðherra um álagningu skólagjalda á háskólanemendur sem hingað koma utan EES-svæðisins. Það er talsvert verk að vinna eftir verkleysi og óstjórn Sjálfstæðisflokksins í útlendingamálum á liðnum árum. Það er öfugsnúið að þeir sem hafa hve hæst um stöðuna í málaflokknum, þvældust fyrir því með málþófi í vor og sumar að frumvarp um afturköllun verndar þeirra sem brjóta stórlega eða ítrekað af sér næði fram að ganga. Það er mikilvæg ákvörðun að koma upp brottfararstöð sem einfaldar utanumhald og framkvæmd brottvísun þeirra sem neita að yfirgefa landið eftir að hafa verið synjað um vernd og dvalarleyfi. Það liggur fyrir að breyta eigi þáttum í löggjöfinni sem snúa almennt að dvalar- og atvinnuleyfum, fjölskyldusameiningum og 18 mánaða sér íslensku reglan verður afnumin og svo mætti lengi telja. Sér íslenska 18 mánaða reglan felur í sér að umsækjendur fá sjálfkrafa útgefið dvalarleyfi ef afgreiðsla mála þeirra tefst um meira en eitt og hálft ár. Hún hefur falið í sér hvata til umsækjenda til að tefja mál með öllum ráðum til að virkja framangreint ákvæði. Þetta hefur kostað ríkissjóð fúlgur fjár. Farsælasta leiðin til úrbóta í flestum málum er að ræða hreinskilnislega um þær áskoranir sem við er að etja. Það er einmitt gert í skýrslunni „Ísland í örum vexti“ sem er afrakstur starfshóps sem dómsmálaráðherra skipaði um útgáfu dvalarleyfa. Þar er meðal annars bent á tuttugu og fimm sér íslenskar reglur í útlendingamálum sem nú stendur til að breyta. Skýrslan hefur verið uppspretta frétta af útlendingamálum frá því hún kom út og er þegar byrjuð að nýtast við að koma skikk á málaflokkinn. Nú hefur til dæmis verið ákveðið að framvegis verði erfðaefni þeirra sem óska eftir að koma til landsins á grundvelli fjölskyldusameiningar rannsakað áður en viðkomandi fær leyfi til að koma til landsins. Landamæraeftirlitið er sem betur fer að eflast og nú berast reglulega fréttir af frávísun brotamanna við landamærin. Stofnanir málaflokksins eins og Útlendingastofnun, lögregla og fleiri fá skýran pólitískan stuðning um að framfylgja lögum, í stað átaka sem ríktu um þau mál í tíð fyrri ríkisstjórnar. Það er jákvætt að hingað komi heiðarlegt fólk sem ætlar að leggja gott af mörkum til samfélagsins og ber virðingu fyrir vestrænum gildum. Glæpamenn sem leggjast á bótakerfið eru hins vegar ekki velkomnir. Við í Flokki fólksins erum ánægð með framvinduna í útlendingamálum. Höfundur er þingmaður Flokks fólksins. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Sigurjón Þórðarson Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Mest lesið „Ég kýs að kjósa ekki“ Silja Sóley Birgisdóttir,Sigrún E. Unnsteinsdóttir ,Rósa Guðný Arnardóttir,Jökull Sólberg Auðunsson,Júnía Líf M. Sigurjónsdóttir,Jón Ferdínand Estherarson,Hannes Pétursson,Halldór Ólafsson,Geirdís Hanna Kristjánsdóttir,Birna Gunnlaugsdóttir Skoðun Ég hef borgað í áratugi af húsnæðisláni en skulda samt Sigurður H. Einarsson Skoðun Á nú að hafa af manni fullveldið? Eiríkur Hjálmarsson Skoðun Vöknum, foreldrar, afar og ömmur! Jón Pétur Zimsen Skoðun Sundlaugar Reykjavíkurborgar – afturför og sóðaskapur Sigfús Aðalsteinsson,Hlynur Áskelsson Skoðun Óttinn við nei-ið Gunnar Ármannsson Skoðun Hver er raunmæting íslenskra grunnskólanema? Ragnheiður Stephensen Skoðun Um siðferði og veiði Runólfur Ágústsson Skoðun Eru grunnskólar Kópavogs að gera börnin okkar að skjáfíklum? Einar Jóhannes Guðnason Skoðun Glæpahundurinn Jónatan Ljónshjarta Heimir Eyvindarson Skoðun Skoðun Skoðun Efnahagslegur raunveruleiki: Ísland dregst enn frekar aftur úr smáríkjum innan Evrópusambandsins Kristján Reykjalín Vigfússon skrifar Skoðun Íran og Hormuz-sund Arnór Sigurjónsson skrifar Skoðun Samfélagið treystir á öfluga fráveitu Brynja Ragnarsdóttir skrifar Skoðun Heiðarleiki og raunhæfar lausnir Ragnar Þór Reynisson skrifar Skoðun Sundlaugar Reykjavíkur þurfa málefnalega pólitíska umræðu Brá Guðmundsdóttir,Björn Berg Pálsson,Drífa Magnúsdóttir,Ellen Elísabet Bergsdóttir,Hafliði Páll Guðjónsson,Sigríður Ásdís Þórhallsdóttir,Snorri Örn Arnaldsson,Vala Bjarney Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Að vera rétt tengdur eða bara „íbúi“? Guðrún M. Njálsdóttir skrifar Skoðun Um siðferði og veiði Runólfur Ágústsson skrifar Skoðun Bærinn okkar allra - Af hverju skiptir hann máli? Ester Bíbí Ásgeirsdóttir skrifar Skoðun Samgöngur sem virka fyrir Hafnarfjörð Signý Jóna Tryggvadóttir skrifar Skoðun Þegar lögbundin réttindi skila sér ekki til barna og ungmenna Fjóla María Ágústsdóttir,Þóra Björg Jónsdóttir skrifar Skoðun Að kaupa burt vandann Sigfús Aðalsteinsson skrifar Skoðun Á nú að hafa af manni fullveldið? Eiríkur Hjálmarsson skrifar Skoðun Eru grunnskólar Kópavogs að gera börnin okkar að skjáfíklum? Einar Jóhannes Guðnason skrifar Skoðun ,,En fatlað fólk er svo dýrt!’’ Steinar Bragi Sigurjónsson skrifar Skoðun Óttinn við nei-ið Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Svartfuglavilla í Ráðhúsinu: Þegar flokkssystkinin klappa hvert öðru á bakið á kostnað útsvarsins og hækkaðra gjalda Davíð Bergmann skrifar Skoðun Gervigreind og fullveldi Linda Heimisdóttir,Vilhjálmur Þorsteinsson skrifar Skoðun „Ég kýs að kjósa ekki“ Silja Sóley Birgisdóttir,Sigrún E. Unnsteinsdóttir ,Rósa Guðný Arnardóttir,Jökull Sólberg Auðunsson,Júnía Líf M. Sigurjónsdóttir,Jón Ferdínand Estherarson,Hannes Pétursson,Halldór Ólafsson,Geirdís Hanna Kristjánsdóttir,Birna Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Vöknum, foreldrar, afar og ömmur! Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Glæpahundurinn Jónatan Ljónshjarta Heimir Eyvindarson skrifar Skoðun Ég hef borgað í áratugi af húsnæðisláni en skulda samt Sigurður H. Einarsson skrifar Skoðun Bestum borgina með fólkið í forgrunni Oktavía Hrund Guðrúnar Jóns skrifar Skoðun Velferðin og valkyrjurnar Rósalind Signýjar Kristjánsdóttir skrifar Skoðun Um stafrænt skólaumhverfi barna í Kópavogi Eydís Inga Valsdóttir skrifar Skoðun Upp úr reyknum rísi Fönix hins nýja Landspítala, fullt af nýjum hjúkrunarheimilum og allt verður frábært...eða hvað? Bryndís Logadóttir skrifar Skoðun Fögnum úrbótum án afslátta Jóna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Samfélagsgróðurhús Árný Fjóla Ásmundsdóttir,Berglind Ósk Guttormsdóttir,Halldór Grétar Einarsson,Þorsteinn Hjartarson skrifar Skoðun Hver er raunmæting íslenskra grunnskólanema? Ragnheiður Stephensen skrifar Skoðun Áhrifum fylgir ábyrgð Ása Valdís Árnadóttir skrifar Skoðun Að kljúfa þjóð í herðar niður Ingólfur Sverrisson skrifar Sjá meira
Ríkisstjórnin hefur lagt fram og boðað nokkur mál sem miða að því að stórbæta útlendingakerfið. Þorbjörg Sigríður Gunnlaugsdóttir dómsmálaráðherra er með fimm frumvörp á þingmálaskrá sem tengjast útlendingamálum. Þá eru fleiri ráðherrar með mál sem einnig tengjast málaflokknum. Þar má nefna frumvarp Eyjólfs Ármannssonar innviðaráðherra um hertar reglur á leigubílamarkaði og Frumvarp Loga Más Einarssonar menningar-, nýsköpunar- og háskólaráðherra um álagningu skólagjalda á háskólanemendur sem hingað koma utan EES-svæðisins. Það er talsvert verk að vinna eftir verkleysi og óstjórn Sjálfstæðisflokksins í útlendingamálum á liðnum árum. Það er öfugsnúið að þeir sem hafa hve hæst um stöðuna í málaflokknum, þvældust fyrir því með málþófi í vor og sumar að frumvarp um afturköllun verndar þeirra sem brjóta stórlega eða ítrekað af sér næði fram að ganga. Það er mikilvæg ákvörðun að koma upp brottfararstöð sem einfaldar utanumhald og framkvæmd brottvísun þeirra sem neita að yfirgefa landið eftir að hafa verið synjað um vernd og dvalarleyfi. Það liggur fyrir að breyta eigi þáttum í löggjöfinni sem snúa almennt að dvalar- og atvinnuleyfum, fjölskyldusameiningum og 18 mánaða sér íslensku reglan verður afnumin og svo mætti lengi telja. Sér íslenska 18 mánaða reglan felur í sér að umsækjendur fá sjálfkrafa útgefið dvalarleyfi ef afgreiðsla mála þeirra tefst um meira en eitt og hálft ár. Hún hefur falið í sér hvata til umsækjenda til að tefja mál með öllum ráðum til að virkja framangreint ákvæði. Þetta hefur kostað ríkissjóð fúlgur fjár. Farsælasta leiðin til úrbóta í flestum málum er að ræða hreinskilnislega um þær áskoranir sem við er að etja. Það er einmitt gert í skýrslunni „Ísland í örum vexti“ sem er afrakstur starfshóps sem dómsmálaráðherra skipaði um útgáfu dvalarleyfa. Þar er meðal annars bent á tuttugu og fimm sér íslenskar reglur í útlendingamálum sem nú stendur til að breyta. Skýrslan hefur verið uppspretta frétta af útlendingamálum frá því hún kom út og er þegar byrjuð að nýtast við að koma skikk á málaflokkinn. Nú hefur til dæmis verið ákveðið að framvegis verði erfðaefni þeirra sem óska eftir að koma til landsins á grundvelli fjölskyldusameiningar rannsakað áður en viðkomandi fær leyfi til að koma til landsins. Landamæraeftirlitið er sem betur fer að eflast og nú berast reglulega fréttir af frávísun brotamanna við landamærin. Stofnanir málaflokksins eins og Útlendingastofnun, lögregla og fleiri fá skýran pólitískan stuðning um að framfylgja lögum, í stað átaka sem ríktu um þau mál í tíð fyrri ríkisstjórnar. Það er jákvætt að hingað komi heiðarlegt fólk sem ætlar að leggja gott af mörkum til samfélagsins og ber virðingu fyrir vestrænum gildum. Glæpamenn sem leggjast á bótakerfið eru hins vegar ekki velkomnir. Við í Flokki fólksins erum ánægð með framvinduna í útlendingamálum. Höfundur er þingmaður Flokks fólksins.
„Ég kýs að kjósa ekki“ Silja Sóley Birgisdóttir,Sigrún E. Unnsteinsdóttir ,Rósa Guðný Arnardóttir,Jökull Sólberg Auðunsson,Júnía Líf M. Sigurjónsdóttir,Jón Ferdínand Estherarson,Hannes Pétursson,Halldór Ólafsson,Geirdís Hanna Kristjánsdóttir,Birna Gunnlaugsdóttir Skoðun
Sundlaugar Reykjavíkurborgar – afturför og sóðaskapur Sigfús Aðalsteinsson,Hlynur Áskelsson Skoðun
Skoðun Efnahagslegur raunveruleiki: Ísland dregst enn frekar aftur úr smáríkjum innan Evrópusambandsins Kristján Reykjalín Vigfússon skrifar
Skoðun Sundlaugar Reykjavíkur þurfa málefnalega pólitíska umræðu Brá Guðmundsdóttir,Björn Berg Pálsson,Drífa Magnúsdóttir,Ellen Elísabet Bergsdóttir,Hafliði Páll Guðjónsson,Sigríður Ásdís Þórhallsdóttir,Snorri Örn Arnaldsson,Vala Bjarney Gunnarsdóttir skrifar
Skoðun Þegar lögbundin réttindi skila sér ekki til barna og ungmenna Fjóla María Ágústsdóttir,Þóra Björg Jónsdóttir skrifar
Skoðun Eru grunnskólar Kópavogs að gera börnin okkar að skjáfíklum? Einar Jóhannes Guðnason skrifar
Skoðun Svartfuglavilla í Ráðhúsinu: Þegar flokkssystkinin klappa hvert öðru á bakið á kostnað útsvarsins og hækkaðra gjalda Davíð Bergmann skrifar
Skoðun „Ég kýs að kjósa ekki“ Silja Sóley Birgisdóttir,Sigrún E. Unnsteinsdóttir ,Rósa Guðný Arnardóttir,Jökull Sólberg Auðunsson,Júnía Líf M. Sigurjónsdóttir,Jón Ferdínand Estherarson,Hannes Pétursson,Halldór Ólafsson,Geirdís Hanna Kristjánsdóttir,Birna Gunnlaugsdóttir skrifar
Skoðun Upp úr reyknum rísi Fönix hins nýja Landspítala, fullt af nýjum hjúkrunarheimilum og allt verður frábært...eða hvað? Bryndís Logadóttir skrifar
Skoðun Samfélagsgróðurhús Árný Fjóla Ásmundsdóttir,Berglind Ósk Guttormsdóttir,Halldór Grétar Einarsson,Þorsteinn Hjartarson skrifar
„Ég kýs að kjósa ekki“ Silja Sóley Birgisdóttir,Sigrún E. Unnsteinsdóttir ,Rósa Guðný Arnardóttir,Jökull Sólberg Auðunsson,Júnía Líf M. Sigurjónsdóttir,Jón Ferdínand Estherarson,Hannes Pétursson,Halldór Ólafsson,Geirdís Hanna Kristjánsdóttir,Birna Gunnlaugsdóttir Skoðun
Sundlaugar Reykjavíkurborgar – afturför og sóðaskapur Sigfús Aðalsteinsson,Hlynur Áskelsson Skoðun