Málið of stórt fyrir þjóðina Hjörtur J. Guðmundsson skrifar 10. janúar 2026 06:45 Málið varðandi bókun 35 við EES-samninginn er of stórt til þess að afstaða almennings hafi áhrif á áform ríkisstjórnarinna um að koma frumvarpi um það í gegnum Alþingi. Þetta var haft eftir Þorgerði Katrínu Gunnarsdóttur, utanríkisráðherra og formanni Viðreisnar, í hádegisfréttum Ríkisútvarpsins 7. janúar síðastliðinn. Þorgerður var þar innt eftir því hvort niðurstöður skoðanakannana, sem sýnt hafa mun fleiri andvíga frumvarpinu en hlynnta, hefðu áhrif í þeim efnum. „Nei, það gerir það ekki því hér er um hrikalega stórt mál að ræða sem tengist því að við þurfum að hafa EES-samninginn virkan. Mér kemur ekkert á óvart að þeir sem eru á móti EES-samningnum, eins og Miðflokkurinn og í rauninni Morgunblaðið líka, að þeir muni draga það fram,“ sagði Þorgerður. Væntanlega afstöðu almennings. Hún breytti engu um áformin. Miðað við nýja könnun Prósents eru 58% andvíg málinu en 42% hlynnt af þeim sem tóku afstöðu með eða á móti. „Við megum ekki sýna neinn veikan blett hvað þetta varðar og við ætlum okkur að klára bókunina á þessu þingi,“ sagði Þorgerður enn fremur. Áður hafa stjórnvöld þó iðulega sagt að málið væri í raun aðeins formsatriði. Frumvarpið felur sem kunnugt er í sér að innleitt regluverk frá Evrópusambandinu í gegnum aðild Íslands að EES-samningnum verði veittur forgangur á alla aðra almenna löggjöf hér á landi af þeirri einu ástæðu að það komi frá sambandinu. Virtir lögspekingar hafa varað við því að þær breytingar, sem frumvarpið kveður á um, færu í bága við fullveldisákvæði stjórnarskrárinnar. Þar á meðal Stefán Már Stefánsson, lagaprófessor emeritus og helzti sérfræðingur landsins í Evrópurétti, Jón Steinar Gunnlaugsson, fyrrverandi hæstaréttardómari, og Markús Sigurbjörnsson, fyrrverandi forseti Hæstaréttar. En ríkisstjórnin lætur ekkert stöðva sig. Þar á meðal hvorki almenning né stjórnarskrá lýðveldisins. Höfundur er sagnfræðingur og alþjóðastjórnmálafræðingur (MA í alþjóðasamskiptum með áherzlu á Evrópufræði og öryggis- og varnarmál). Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Hjörtur J. Guðmundsson Evrópusambandið Bókun 35 EES-samningurinn Mest lesið Virðum jafnræði fólks og gerum það sem er best fyrir samfélagið í heild Gunnar Axel Axelsson Skoðun Sjögren er miklu meira en augn- og munnþurrkur Hrönn Stefánsdóttir Skoðun Trillukarlinn og ESB Sigurjón Þórðarson Skoðun Gerum Ísland betra Finnur Torfi Magnússon Skoðun Verkin tala – en ekki um okkur Nichole Leigh Mosty Skoðun Auðlindastýring, aflandsfjármagn og hið asymmetríska stríð um 29. ágúst Sigurður Sigurðsson Skoðun Krónan er ekki stríðsminjar – hún er megin ástæðan fyrir hagsæld okkar Eggert Guðmundsson Skoðun Tjakkurinn, ljóstíran og tækifærin Dóra Magnúsdóttir Skoðun Hugsjónir og hagsmunir fara saman Jón Steindór Valdimarsson Skoðun Öryggisvottaðir leikvellir: Úlfur í sauðagæru Davíð Már Sigurðsson Skoðun Skoðun Skoðun Af hámarkshraða og pylsum Sunna G. Sigurðardóttir skrifar Skoðun Sjögren er miklu meira en augn- og munnþurrkur Hrönn Stefánsdóttir skrifar Skoðun Verkin tala – en ekki um okkur Nichole Leigh Mosty skrifar Skoðun Auðlindastýring, aflandsfjármagn og hið asymmetríska stríð um 29. ágúst Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Trillukarlinn og ESB Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Gerum Ísland betra Finnur Torfi Magnússon skrifar Skoðun Tjakkurinn, ljóstíran og tækifærin Dóra Magnúsdóttir skrifar Skoðun Virðum jafnræði fólks og gerum það sem er best fyrir samfélagið í heild Gunnar Axel Axelsson skrifar Skoðun Krónan er ekki stríðsminjar – hún er megin ástæðan fyrir hagsæld okkar Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Vísindaferð í Brussel eða umsókn um aðild? Kristinn Karl Brynjarsson skrifar Skoðun Arnarnesvegur og varnaðarorð sem voru hunsuð Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Varanlegar undanþágur? Björn Leví Gunnarsson skrifar Skoðun Öryggisvottaðir leikvellir: Úlfur í sauðagæru Davíð Már Sigurðsson skrifar Skoðun Hver ber áfengið heim að dyrum? Arnar Sigurðsson skrifar Skoðun Hugsjónir og hagsmunir fara saman Jón Steindór Valdimarsson skrifar Skoðun Fótbolti og þjóðarmorð eiga ekki samleið Guðrún Sif Friðriksdóttir skrifar Skoðun Bikarveiðar í búningi atvinnurekstrar Atli Sævar Guðmundsson skrifar Skoðun Þegar harður andstæðingur ESB-aðildar í Noregi skipti um skoðun Elvar Örn Arason skrifar Skoðun Undarleg stefna í umræðunni um ESB Guðmunda G. Guðmundsdóttir skrifar Skoðun MBA: Meðvirkni, bómullar- og aumingjavæðing Davíð Bergmann skrifar Skoðun Börn þurfa meira en stærðfræði Aðalheiður Mjöll Þórarinsdóttir skrifar Skoðun Er málflutningur SJÁ samtakanna marktækur? Birgir Finnsson skrifar Skoðun Gjaldmiðill sem aldrei átti að verða til og þjóðin situr enn uppi með Baldur Pétursson skrifar Skoðun Hvernig náum við til ykkar? Guðrún Jónsdóttir skrifar Skoðun Að leggja rækt við tortryggnina Ingólfur Sverrisson skrifar Skoðun Hvernig gat fæðingarþjónustan orðið útundan í stærstu heilbrigðisframkvæmd Íslandssögunnar? Guðrún I. Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Milli gjörða og gilda býr vonin. Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Áfengi heim að dyrum? Halla Þorvaldsdóttir skrifar Skoðun Barnið vex en Fésbókin ekki Reyn Alpha Magnúsdóttir skrifar Skoðun Eru brotalamir menntakerfisins fyrst að koma upp núna? Þóranna Rósa Ólafsdóttir skrifar Sjá meira
Málið varðandi bókun 35 við EES-samninginn er of stórt til þess að afstaða almennings hafi áhrif á áform ríkisstjórnarinna um að koma frumvarpi um það í gegnum Alþingi. Þetta var haft eftir Þorgerði Katrínu Gunnarsdóttur, utanríkisráðherra og formanni Viðreisnar, í hádegisfréttum Ríkisútvarpsins 7. janúar síðastliðinn. Þorgerður var þar innt eftir því hvort niðurstöður skoðanakannana, sem sýnt hafa mun fleiri andvíga frumvarpinu en hlynnta, hefðu áhrif í þeim efnum. „Nei, það gerir það ekki því hér er um hrikalega stórt mál að ræða sem tengist því að við þurfum að hafa EES-samninginn virkan. Mér kemur ekkert á óvart að þeir sem eru á móti EES-samningnum, eins og Miðflokkurinn og í rauninni Morgunblaðið líka, að þeir muni draga það fram,“ sagði Þorgerður. Væntanlega afstöðu almennings. Hún breytti engu um áformin. Miðað við nýja könnun Prósents eru 58% andvíg málinu en 42% hlynnt af þeim sem tóku afstöðu með eða á móti. „Við megum ekki sýna neinn veikan blett hvað þetta varðar og við ætlum okkur að klára bókunina á þessu þingi,“ sagði Þorgerður enn fremur. Áður hafa stjórnvöld þó iðulega sagt að málið væri í raun aðeins formsatriði. Frumvarpið felur sem kunnugt er í sér að innleitt regluverk frá Evrópusambandinu í gegnum aðild Íslands að EES-samningnum verði veittur forgangur á alla aðra almenna löggjöf hér á landi af þeirri einu ástæðu að það komi frá sambandinu. Virtir lögspekingar hafa varað við því að þær breytingar, sem frumvarpið kveður á um, færu í bága við fullveldisákvæði stjórnarskrárinnar. Þar á meðal Stefán Már Stefánsson, lagaprófessor emeritus og helzti sérfræðingur landsins í Evrópurétti, Jón Steinar Gunnlaugsson, fyrrverandi hæstaréttardómari, og Markús Sigurbjörnsson, fyrrverandi forseti Hæstaréttar. En ríkisstjórnin lætur ekkert stöðva sig. Þar á meðal hvorki almenning né stjórnarskrá lýðveldisins. Höfundur er sagnfræðingur og alþjóðastjórnmálafræðingur (MA í alþjóðasamskiptum með áherzlu á Evrópufræði og öryggis- og varnarmál).
Virðum jafnræði fólks og gerum það sem er best fyrir samfélagið í heild Gunnar Axel Axelsson Skoðun
Skoðun Auðlindastýring, aflandsfjármagn og hið asymmetríska stríð um 29. ágúst Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Virðum jafnræði fólks og gerum það sem er best fyrir samfélagið í heild Gunnar Axel Axelsson skrifar
Skoðun Krónan er ekki stríðsminjar – hún er megin ástæðan fyrir hagsæld okkar Eggert Guðmundsson skrifar
Skoðun Gjaldmiðill sem aldrei átti að verða til og þjóðin situr enn uppi með Baldur Pétursson skrifar
Skoðun Hvernig gat fæðingarþjónustan orðið útundan í stærstu heilbrigðisframkvæmd Íslandssögunnar? Guðrún I. Gunnlaugsdóttir skrifar
Virðum jafnræði fólks og gerum það sem er best fyrir samfélagið í heild Gunnar Axel Axelsson Skoðun