Golfvöllur er heilsuauðlind Steinn Baugur Gunnarsson skrifar 11. janúar 2026 15:31 Vísindafólk á sviði heilbrigðisvísinda hefur lengi lagt kapp á að rannsaka hvað raunverulega eflir heilsu og hvernig hægt er að minnka byrði lífsstílstengdra heilsuvandamála og þannig auka líkur á farsælu og löngu lífi. Niðurstöður rannsókna á þessu sviði eru skýrar og alls ekki svo flóknar. Í megin dráttum eru fimm mikilvægustu lífsstílstengdu stoðir heilbrigðs lífs einstaklinga út frá niðurstöðum fyrirliggjandi rannsókna eftirfarandi: Stunda reglubundna hreyfingu alla ævi, helst úti í náttúrunni. Búa við sterk og holl félagstengsl. Glíma við krefjandi og áhugaverð verkefni allt æviskeiðið sem reyna á vitsmunafærni einstaklingsins. Borða hollan og næringarríkan mat. Stunda hollar svefnvenjur. Rannsóknir á sviðinu sýna enn fremur að það eru ekki bara ákvarðanir einstaklinga í samfélögum sem ákvarða heilsubundnar venjur og heilsu einstaklinga heldur er auðvelt aðgengi til heilsusamlegra athafna ekki síður mikilvægt í þessu samhengi. Heilsusamlegustu samfélög heimsins eru þau þar sem aðgengi að heilsusamlegum athöfnum er best. Gott aðgengi heilsutengdra athafna jafngildir hraustu samfélagi. Einstaklingar sem stunda golf fá frábæra hreyfingu úti í náttúrunni. Kylfingar sem stunda íþrótt sína á efri árum fá einnig tækifæri til að glíma við krefjandi og skemmtileg verkefni á golfvellinum fram eftir aldri. Auk þess eru fáir staðir betri til að efla félagstengsl og rækta vinskap en golfvöllurinn, úti í náttúrunni, fjarri snjalltækjum sem stundum taka sér hlutverk tengslaþjófa ef notuð eru í of miklu magni. Fyrir utan þá skemmtun sem fæst með golfiðkun sem væri frábær ein og sér að þá eru þrjár af fimm ofangreindum meginstoðum heilbrigðs lífs óhjákvæmilega ofnar inn í lífsstíl þeirra sem stunda golf reglulega. Það kemur því ekki á óvart að stór samanburðarrannsókn sem unnin var í Svíþjóð af rannsóknarteymi frá Karolinska Institutet leiddi í ljós að kylfingar á aldrinum 40-79 ára höfðu 40% lægri dánartíðni á rannsóknartímabilinu en almenningur sem ekki stundaði golf og máttu kylfingar eiga von á að lifa 5 árum lengur samanborið við þau sem stunduðu ekki íþróttina. Golf er í dag næst fjölmennasta íþrótt sem stunduð er á Íslandi og stefnir hratt í að verða sú fjölmennasta ef aðstaðan leyfir. Alls voru 29.000 íbúa skráðir kylfingar á árinu sem leið og þessi tala væri töluvert hærri ef við værum með fleiri golfbrautir til afnota á höfuðborgarsvæðinu þar sem má segja að golf sé í dag uppselt. Flestir golfklúbbar á höfuðborgarsvæðinu eru með langa biðlista og má sem dæmi nefna að biðlistinn eftir að komast inn í Nesklúbbinn á Seltjarnarnesi er meira en tvöfalt lengri en heildarfjöldi meðlima klúbbsins. Samtals 800 meðlimir eru í klúbbnum og um 2.000 á biðlista eftir að komast í klúbbinn. Margir aðrir golfklúbbar á höfuðborgarsvæðinu eru í svipuðum vanda og fleiri þúsund þyrstra verðandi kylfinga bíða á biðlistum klúbbanna á höfuðborgarsvæðinu eftir að fá að stunda sína heilsurækt þrátt fyrir að allt sé reynt til að koma sem flestum að innan klúbbanna. Aðstöðuleysið er farið að takmarka aðgengi fólks að heilsusamlegum lífsstíl. Á tímum þar sem 2/3 dauðsfalla eru rekin til lífstílstengdra vandamála sem hægt hefði verið að fyrirbyggja eða seinka með hollari lífsstílsvenjum megum við sem samfélag ekki við því að neita fólki sem vill lifa heilbrigðum lífsstíl og efla heilsu sína um aðstöðu til þess Golfvellir geta verið heilsuauðlindir fyrir fólk á ólíkum aldri og golfklúbbar landsins eru íþróttafélög sem gegna nú þegar lykilhlutverki þegar kemur að heilsueflingu fyrir fólk á öllum aldri. Í golfi höfum við tækifæri til að sinna okkar íþrótt alla ævi því eini raunverulegi andstæðingur kylfingsins er golfvöllurinn sjálfur. Allir geta því spilað golf saman óháð aldri og getu ef þeir fá andstæðing (golfvöll) til að keppa við. Íþróttahreyfingin þarf stuðning til að bjóða upp á aðstöðu og þarf traust stjórnvalda til að sinna hlutverki sínu sem eitt af sameiningartáknum heilsu á Íslandi. Þetta nær yfir barnastarf, afreksstarf, almenningsstarf og (h)eldrikylfinga starf. Á sama tíma vitum við hversu mikilvægar fyrirmyndir afreksfólkið okkar er og mikilvægt að okkar fremstu kylfingar hafi aðgengi að aðstöðu við hæfi til að þróa færni sína bæði innandyra á veturna og úti á sumrin. Golfsambandið kynnti nýverið metnaðarfullar hugmyndir að bættri aðstöðu fyrir okkar efnilegustu og bestu kylfinga sem klárlega er tímabært að sambandið fái stuðning við að láta verða að veruleika. Golfið er mikilvægur partur af lausninni að heilbrigðara samfélagi á Íslandi og getur spilað enn stærra hlutverk í heilsuvernd á Íslandi á næstu árum ef golfhreyfingin í heild fær aðstöðu og traust til þess að sinna því hlutverki eins og vel og hægt er. Golfið má ekki að sitja eftir hvað aðstöðu varðar til íþróttaiðkunar og golf hefur þá sérstöðu umfram margar aðrar frábærar íþróttir að kylfingar geta skilgreint sig sem ÍÞRÓTTAFÓLK ALLA ÆVI því golfíþróttin er sniðin að öllum óháð aldri. Höfundur er íþróttafræðingur og PGA golfkennari. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Golf Golfvellir Mest lesið Er skólinn að kenna barninu þínu að lesa? Ertu viss? Andri Þorvarðarson Skoðun Hvað metum við mest? Halla Hrund Logadóttir Skoðun MR vinnur gegn markmiðum menntayfirvalda Óttar Kolbeinsson Proppé Skoðun Það er margt sem ég ekki skil Elinóra Inga Sigurðardóttir Skoðun Mannréttindi eiga ekki að vera pólitískt þrætuefni María Mist Þórs Sigursteinsdóttir Skoðun Þjóðinni er að blæða út – og þetta á bara að reddast Vilhelm Jónsson Skoðun Á Ísland að segja sig úr UEFA? Theódór S. Halldórsson Skoðun Hvar eigum við heima? Martha Árnadóttir Skoðun Ástæður þess að ég kýs NEI þann 29. ágúst Sigurður P. Sigmundsson Skoðun Atvinnulífið ætti að vilja sjá samninginn Margrét Guðmundsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Fullveldi þjóðar og fullveldi ríkis Þorsteinn Siglaugsson skrifar Skoðun ,,Taktu lyfin þín“ Ása Lind Finnbogadóttir skrifar Skoðun Hver bauð Baudenbacher? Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Kúvending eða ferð til fjár? Hallgrímur Oddsson skrifar Skoðun Hinsegin fólk á vinnumarkaði – Frá tölum til aðgerða Kolbrún Halldórsdóttir skrifar Skoðun Gervigreindin er heimskur, síljúgandi siðblindingi Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Ein borg, minna kerfi og betri nýting fjármuna Sölvi Breiðfjörð skrifar Skoðun Það er margt sem ég ekki skil Elinóra Inga Sigurðardóttir skrifar Skoðun Er skólinn að kenna barninu þínu að lesa? Ertu viss? Andri Þorvarðarson skrifar Skoðun Hvað metum við mest? Halla Hrund Logadóttir skrifar Skoðun Tæknilausnir og lesblindir Guðmundur S. Johnsen skrifar Skoðun Mannréttindi eiga ekki að vera pólitískt þrætuefni María Mist Þórs Sigursteinsdóttir skrifar Skoðun MR vinnur gegn markmiðum menntayfirvalda Óttar Kolbeinsson Proppé skrifar Skoðun Réttmæt kjörskrárvinnsla Haukur Arnþórsson skrifar Skoðun Látum ekki sumarið koma okkur aftur á óvart í Kópavogi Eydís Inga Valsdóttir skrifar Skoðun Á Ísland að segja sig úr UEFA? Theódór S. Halldórsson skrifar Skoðun Hvar eigum við heima? Martha Árnadóttir skrifar Skoðun Já er uppgjöf og Nei er ekki nóg Ágústa Árnadóttir skrifar Skoðun Hversu lengi eigum við að bíða? Kristín María Birgisdóttir skrifar Skoðun Akkeri og trygging fyrir Ísland Gunnar Örn Gunnarsson skrifar Skoðun Afborgunarlaus lán eru ekki neyðarúrræði – svar við dritdreifingu Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Hörmuleg húsnæðisstaða ungs fólks á Íslandi Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Mannréttindi eru ekki gjöf stjórnvalda Jón Þorsteinn Sigurðsson skrifar Skoðun Heilsuspillandi aðbúnaður fanga er dýrt stjórnunarlegt fúsk Sævar Þór Jónsson skrifar Skoðun 29. ágúst ‒ Fullveldið endurheimt? Jean-Rémi Chareyre skrifar Skoðun Fyrsta jáið skiptir máli Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Atvinnulífið ætti að vilja sjá samninginn Margrét Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Upplýsingaóreiðan sem enginn virðist ætla að uppræta – opin spurning til Þorgerðar Hnikarr Bjarmi Franklínsson skrifar Skoðun Einkunnir sem ekki er hægt að treysta og foreldrar sem eiga að bera ábyrgð Sigvaldi Egill Lárusson skrifar Skoðun Endalok einkalífsins: Hið alsjáandi auga Finnur Ágúst Ingimundarson skrifar Sjá meira
Vísindafólk á sviði heilbrigðisvísinda hefur lengi lagt kapp á að rannsaka hvað raunverulega eflir heilsu og hvernig hægt er að minnka byrði lífsstílstengdra heilsuvandamála og þannig auka líkur á farsælu og löngu lífi. Niðurstöður rannsókna á þessu sviði eru skýrar og alls ekki svo flóknar. Í megin dráttum eru fimm mikilvægustu lífsstílstengdu stoðir heilbrigðs lífs einstaklinga út frá niðurstöðum fyrirliggjandi rannsókna eftirfarandi: Stunda reglubundna hreyfingu alla ævi, helst úti í náttúrunni. Búa við sterk og holl félagstengsl. Glíma við krefjandi og áhugaverð verkefni allt æviskeiðið sem reyna á vitsmunafærni einstaklingsins. Borða hollan og næringarríkan mat. Stunda hollar svefnvenjur. Rannsóknir á sviðinu sýna enn fremur að það eru ekki bara ákvarðanir einstaklinga í samfélögum sem ákvarða heilsubundnar venjur og heilsu einstaklinga heldur er auðvelt aðgengi til heilsusamlegra athafna ekki síður mikilvægt í þessu samhengi. Heilsusamlegustu samfélög heimsins eru þau þar sem aðgengi að heilsusamlegum athöfnum er best. Gott aðgengi heilsutengdra athafna jafngildir hraustu samfélagi. Einstaklingar sem stunda golf fá frábæra hreyfingu úti í náttúrunni. Kylfingar sem stunda íþrótt sína á efri árum fá einnig tækifæri til að glíma við krefjandi og skemmtileg verkefni á golfvellinum fram eftir aldri. Auk þess eru fáir staðir betri til að efla félagstengsl og rækta vinskap en golfvöllurinn, úti í náttúrunni, fjarri snjalltækjum sem stundum taka sér hlutverk tengslaþjófa ef notuð eru í of miklu magni. Fyrir utan þá skemmtun sem fæst með golfiðkun sem væri frábær ein og sér að þá eru þrjár af fimm ofangreindum meginstoðum heilbrigðs lífs óhjákvæmilega ofnar inn í lífsstíl þeirra sem stunda golf reglulega. Það kemur því ekki á óvart að stór samanburðarrannsókn sem unnin var í Svíþjóð af rannsóknarteymi frá Karolinska Institutet leiddi í ljós að kylfingar á aldrinum 40-79 ára höfðu 40% lægri dánartíðni á rannsóknartímabilinu en almenningur sem ekki stundaði golf og máttu kylfingar eiga von á að lifa 5 árum lengur samanborið við þau sem stunduðu ekki íþróttina. Golf er í dag næst fjölmennasta íþrótt sem stunduð er á Íslandi og stefnir hratt í að verða sú fjölmennasta ef aðstaðan leyfir. Alls voru 29.000 íbúa skráðir kylfingar á árinu sem leið og þessi tala væri töluvert hærri ef við værum með fleiri golfbrautir til afnota á höfuðborgarsvæðinu þar sem má segja að golf sé í dag uppselt. Flestir golfklúbbar á höfuðborgarsvæðinu eru með langa biðlista og má sem dæmi nefna að biðlistinn eftir að komast inn í Nesklúbbinn á Seltjarnarnesi er meira en tvöfalt lengri en heildarfjöldi meðlima klúbbsins. Samtals 800 meðlimir eru í klúbbnum og um 2.000 á biðlista eftir að komast í klúbbinn. Margir aðrir golfklúbbar á höfuðborgarsvæðinu eru í svipuðum vanda og fleiri þúsund þyrstra verðandi kylfinga bíða á biðlistum klúbbanna á höfuðborgarsvæðinu eftir að fá að stunda sína heilsurækt þrátt fyrir að allt sé reynt til að koma sem flestum að innan klúbbanna. Aðstöðuleysið er farið að takmarka aðgengi fólks að heilsusamlegum lífsstíl. Á tímum þar sem 2/3 dauðsfalla eru rekin til lífstílstengdra vandamála sem hægt hefði verið að fyrirbyggja eða seinka með hollari lífsstílsvenjum megum við sem samfélag ekki við því að neita fólki sem vill lifa heilbrigðum lífsstíl og efla heilsu sína um aðstöðu til þess Golfvellir geta verið heilsuauðlindir fyrir fólk á ólíkum aldri og golfklúbbar landsins eru íþróttafélög sem gegna nú þegar lykilhlutverki þegar kemur að heilsueflingu fyrir fólk á öllum aldri. Í golfi höfum við tækifæri til að sinna okkar íþrótt alla ævi því eini raunverulegi andstæðingur kylfingsins er golfvöllurinn sjálfur. Allir geta því spilað golf saman óháð aldri og getu ef þeir fá andstæðing (golfvöll) til að keppa við. Íþróttahreyfingin þarf stuðning til að bjóða upp á aðstöðu og þarf traust stjórnvalda til að sinna hlutverki sínu sem eitt af sameiningartáknum heilsu á Íslandi. Þetta nær yfir barnastarf, afreksstarf, almenningsstarf og (h)eldrikylfinga starf. Á sama tíma vitum við hversu mikilvægar fyrirmyndir afreksfólkið okkar er og mikilvægt að okkar fremstu kylfingar hafi aðgengi að aðstöðu við hæfi til að þróa færni sína bæði innandyra á veturna og úti á sumrin. Golfsambandið kynnti nýverið metnaðarfullar hugmyndir að bættri aðstöðu fyrir okkar efnilegustu og bestu kylfinga sem klárlega er tímabært að sambandið fái stuðning við að láta verða að veruleika. Golfið er mikilvægur partur af lausninni að heilbrigðara samfélagi á Íslandi og getur spilað enn stærra hlutverk í heilsuvernd á Íslandi á næstu árum ef golfhreyfingin í heild fær aðstöðu og traust til þess að sinna því hlutverki eins og vel og hægt er. Golfið má ekki að sitja eftir hvað aðstöðu varðar til íþróttaiðkunar og golf hefur þá sérstöðu umfram margar aðrar frábærar íþróttir að kylfingar geta skilgreint sig sem ÍÞRÓTTAFÓLK ALLA ÆVI því golfíþróttin er sniðin að öllum óháð aldri. Höfundur er íþróttafræðingur og PGA golfkennari.
Skoðun Mannréttindi eiga ekki að vera pólitískt þrætuefni María Mist Þórs Sigursteinsdóttir skrifar
Skoðun Afborgunarlaus lán eru ekki neyðarúrræði – svar við dritdreifingu Halldór Jörgen Olesen skrifar
Skoðun Upplýsingaóreiðan sem enginn virðist ætla að uppræta – opin spurning til Þorgerðar Hnikarr Bjarmi Franklínsson skrifar
Skoðun Einkunnir sem ekki er hægt að treysta og foreldrar sem eiga að bera ábyrgð Sigvaldi Egill Lárusson skrifar