Hvernig nýtist Matsferill barninu þínu? Þórdís Jóna Sigurðardóttir skrifar 25. febrúar 2026 08:15 Við viljum öll að börnin okkar fái að njóta sín í skólanum - að þau finni styrkleika sína og fái þann stuðning sem þau þurfa, þegar þau þurfa á honum að halda. Sem foreldrar og uppalendur vitum við að ekkert skiptir meira máli en velferð þeirra og framtíð. En til þess að við getum stutt þau rétt, þurfum við að hafa skýra mynd af því hvar þau standa og hvernig þeim miðar áfram. Nú í mars verða lögð fyrir stöðu- og framvindupróf í lesskilningi og stærðfræði í grunnskólum landsins. Þessi próf eru hluti af Matsferli, nýju samræmdu námsmati sem við hjá Miðstöð menntunar og skólaþjónustu höfum þróað. Okkar leiðarljós er alltaf hagsmunir barnanna, að búa til verkfæri sem nýtist í daglegu skólastarfi og styður við raunverulegar framfarir. Tvö meginmarkmið Matsferill hefur tvö meginmarkmið. Annars vegar að tryggja heildstæða og skýra mynd af stöðu hvers barns í námi. Hins vegar að afla upplýsinga um stöðu skólakerfisins í heild. Fyrra markmiðið snýr að barninu sjálfu. Reglulegar mælingar gera okkur kleift að sjá hvort framfarir eigi sér stað, hvort þörf sé á auknum stuðningi eða meiri áskorunum. Þannig getum við gripið fyrr inn í og stutt við nám á réttum tíma. Seinna markmiðið snýr að ábyrgð okkar sem berum ábyrgð á kerfinu. Þegar við höfum traust gögn um stöðuna í heild getum við greint hvar gengur vel og hvar þarf að styrkja innviði, kennslu eða stuðningsúrræði. Sameiginleg ábyrgð felst í því að nýta þessar upplýsingar markvisst til umbóta. Niðurstöður sem nýtast Niðurstöður prófanna eru birtar sem hlutfall réttra svara og sýna skýrt hvernig nemanda gekk á viðkomandi prófi. Auk þess eru þær settar í samhengi við árangur jafnaldra á landsvísu. Niðurstöðunum fylgja líka skýringar og leiðbeiningar sem auðvelda túlkun og styðja við áframhaldandi nám. Þær eru hugsaðar sem verkfæri í höndum kennara og grunnur að samtali milli skóla og heimilis. Markmiðið er að tryggja að rétt úrræði séu veitt réttum nemendum og að kennsla taki mið af stöðu og framvindu hvers og eins. Eðlilegur þáttur í skólastarfinu Prófin fara fram innan kennslutíma og eru hluti af daglegu skólastarfi. Þau endurspegla raunverulega færni nemenda og krefjast ekki sérstakrar undirbúnings, nemendur mæta einfaldlega og gera sitt besta. Niðurstöður verða sendar foreldrum og forsjáraðilum á Mínar síður á Ísland.is í maí. Þar verður einnig hægt að fylgjast með framvindu barnsins yfir tíma. Nánari upplýsingar, sýnispróf og svör við algengum spurningum má finna á vef Miðstöðvar menntunar og skólaþjónustu, mms.is. Skref til framtíðar Matsferill er þróaður í nánu samstarfi við skólasamfélagið og byggir á því sameiginlega markmiði okkar að styðja við daglega kennslu og þarfir hvers og eins barns. Við nýtum okkur alþjóðleg viðmið í námsmati til að tryggja að við séum að nota bestu mögulegu tól til að fylgjast með framvindu í námi. Þetta er langtímaverkefni sem við erum að byggja upp saman sem er til þess fallið að hafa raunveruleg og jákvæð áhrif á námsárangur. Með því að fá skýrari sýn á hvernig börnunum okkar miðar áfram, getum við betur mætt þeim þar sem þau eru stödd hverju sinni. Það er dýrmætt verkefni okkar allra, foreldra, kennara og okkar hjá Miðstöðinni, að tryggja að hvert einasta barn fái raunverulegt tækifæri til að blómstra. Matsferill er eitt af okkar mikilvægu skrefum í þá átt. Höfundur er forstjóri Miðstöðvar menntunar og skólaþjónustu. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Þórdís Jóna Sigurðardóttir Skóla- og menntamál Grunnskólar Mest lesið Það sem Sjálfstæðisflokknum líður verst með Arnar Þór Ingólfsson Skoðun Valdhroki bæjarstjórans í Kópavogi Helga Jónsdóttir Skoðun Til fréttastofu RÚV Þórður Magnússon Skoðun Vindorka á Melrakkasléttu – prófsteinn á forgangsröðun okkar til framtíðar Árdís H. Jónsdóttir Skoðun Nei takk, alls ekki kennari! Simon Cramer Larsen Skoðun Mannréttindaiðnaðurinn Hlédís Maren Guðmundsdóttir Skoðun Landeyjahöfn - Ný leið Bernharð Stefán Bernharðsson Skoðun Farið á bak við þing og þjóð? Erna Bjarnadóttir Skoðun Gæði kennslu: Endurgjöf, vitsmunaleg áskorun og samræður í skólastofunni Anna Kristín Sigurðardóttir,Berglind Gísladóttir,Birna María B. Svanbjörnsdóttir,Guðmundur Engilbertsson,Hermína Gunnþórsdóttir,Jóhann Örn Sigurjónsson,Rúnar Sigþórsson,Sólveig Zophoníasdóttir Skoðun Í framboði til borgarstjórnar með söng innflytjandans í hjarta Tristan Gribbin Skoðun Skoðun Skoðun Húsnæði á ekki að vera happdrætti fyrir ungt fólk Lilja D. Alfreðsdóttir skrifar Skoðun Þegar framtíðin er seld á útsölu Anna Kristín Jensdóttir skrifar Skoðun Þið eruð kosin til að vinna saman, ekki forðast hvort annað Frosti Heimisson skrifar Skoðun Að fljóta sofandi að feigðarósi? Freyja Rut Emilsdóttir skrifar Skoðun Þegar velferð aldraðra verður fasteignaverkefni Védís Einarsdóttir skrifar Skoðun Að eldast utan kerfisins: Þegar búseta ræður þjónustu Rakel Eir Ingimarsdóttir,Marta Karen Vilbergsdóttir,Særún Birta Valsdóttir,Lilja Margrét Óskarsdóttir skrifar Skoðun Banvænt ósamræmi Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Farið á bak við þing og þjóð? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Er Vestfjarðavegur (60) í gegnum Dalina afgangsstærð? skrifar Skoðun Hvítt fyrir börn sem biðja um frið Birna Þórarinsdóttir skrifar Skoðun Farið á bak við þing og þjóð? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Mannréttindaiðnaðurinn Hlédís Maren Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Nei takk, alls ekki kennari! Simon Cramer Larsen skrifar Skoðun Það sem Sjálfstæðisflokknum líður verst með Arnar Þór Ingólfsson skrifar Skoðun Þegar hagnaður einstaklinga vegur þyngra en heilsa þjóðar Dóra Guðrún Guðmundsdóttir,Ösp Árnadóttir,Kjartan Hreinn Njálsson skrifar Skoðun Landeyjahöfn - Ný leið Bernharð Stefán Bernharðsson skrifar Skoðun Vindorka á Melrakkasléttu – prófsteinn á forgangsröðun okkar til framtíðar Árdís H. Jónsdóttir skrifar Skoðun Setjum aukinn kraft í óhagnaðardrifna húsnæðisuppbyggingu í Hafnarfirði Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar Skoðun Hafnarfjörður er heimili okkar allra Jóhanna Erla Guðjónsdóttir skrifar Skoðun Gæði kennslu: Endurgjöf, vitsmunaleg áskorun og samræður í skólastofunni Anna Kristín Sigurðardóttir,Berglind Gísladóttir,Birna María B. Svanbjörnsdóttir,Guðmundur Engilbertsson,Hermína Gunnþórsdóttir,Jóhann Örn Sigurjónsson,Rúnar Sigþórsson,Sólveig Zophoníasdóttir skrifar Skoðun Saman erum við sterkari Sindri S. Kristjánsson skrifar Skoðun Til fréttastofu RÚV Þórður Magnússon skrifar Skoðun Inngilding er daglegt líf Joanna Marcinkowska skrifar Skoðun Í framboði til borgarstjórnar með söng innflytjandans í hjarta Tristan Gribbin skrifar Skoðun Jöfn tækifæri barna eru ekki sjálfgefin, við þurfum að tryggja þau Unnur Ólöf Tómasdóttir skrifar Skoðun Borg sem er skemmtilegri en skjárinn Kristinn Jón Ólafsson skrifar Skoðun Það er ekki víst að þetta reddist Kristinn Árni L. Hróbjartsson,Hafsteinn Hauksson skrifar Skoðun Sóun á almannafé í stað uppbyggingar Guðbjörg Magnúsdóttir skrifar Skoðun Kæmu úr okkar eigin vösum Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Stwórzmy społeczeństwo, w którym nikt nie będzie się czuł niewidzialny. Katarzyna Kubiś skrifar Sjá meira
Við viljum öll að börnin okkar fái að njóta sín í skólanum - að þau finni styrkleika sína og fái þann stuðning sem þau þurfa, þegar þau þurfa á honum að halda. Sem foreldrar og uppalendur vitum við að ekkert skiptir meira máli en velferð þeirra og framtíð. En til þess að við getum stutt þau rétt, þurfum við að hafa skýra mynd af því hvar þau standa og hvernig þeim miðar áfram. Nú í mars verða lögð fyrir stöðu- og framvindupróf í lesskilningi og stærðfræði í grunnskólum landsins. Þessi próf eru hluti af Matsferli, nýju samræmdu námsmati sem við hjá Miðstöð menntunar og skólaþjónustu höfum þróað. Okkar leiðarljós er alltaf hagsmunir barnanna, að búa til verkfæri sem nýtist í daglegu skólastarfi og styður við raunverulegar framfarir. Tvö meginmarkmið Matsferill hefur tvö meginmarkmið. Annars vegar að tryggja heildstæða og skýra mynd af stöðu hvers barns í námi. Hins vegar að afla upplýsinga um stöðu skólakerfisins í heild. Fyrra markmiðið snýr að barninu sjálfu. Reglulegar mælingar gera okkur kleift að sjá hvort framfarir eigi sér stað, hvort þörf sé á auknum stuðningi eða meiri áskorunum. Þannig getum við gripið fyrr inn í og stutt við nám á réttum tíma. Seinna markmiðið snýr að ábyrgð okkar sem berum ábyrgð á kerfinu. Þegar við höfum traust gögn um stöðuna í heild getum við greint hvar gengur vel og hvar þarf að styrkja innviði, kennslu eða stuðningsúrræði. Sameiginleg ábyrgð felst í því að nýta þessar upplýsingar markvisst til umbóta. Niðurstöður sem nýtast Niðurstöður prófanna eru birtar sem hlutfall réttra svara og sýna skýrt hvernig nemanda gekk á viðkomandi prófi. Auk þess eru þær settar í samhengi við árangur jafnaldra á landsvísu. Niðurstöðunum fylgja líka skýringar og leiðbeiningar sem auðvelda túlkun og styðja við áframhaldandi nám. Þær eru hugsaðar sem verkfæri í höndum kennara og grunnur að samtali milli skóla og heimilis. Markmiðið er að tryggja að rétt úrræði séu veitt réttum nemendum og að kennsla taki mið af stöðu og framvindu hvers og eins. Eðlilegur þáttur í skólastarfinu Prófin fara fram innan kennslutíma og eru hluti af daglegu skólastarfi. Þau endurspegla raunverulega færni nemenda og krefjast ekki sérstakrar undirbúnings, nemendur mæta einfaldlega og gera sitt besta. Niðurstöður verða sendar foreldrum og forsjáraðilum á Mínar síður á Ísland.is í maí. Þar verður einnig hægt að fylgjast með framvindu barnsins yfir tíma. Nánari upplýsingar, sýnispróf og svör við algengum spurningum má finna á vef Miðstöðvar menntunar og skólaþjónustu, mms.is. Skref til framtíðar Matsferill er þróaður í nánu samstarfi við skólasamfélagið og byggir á því sameiginlega markmiði okkar að styðja við daglega kennslu og þarfir hvers og eins barns. Við nýtum okkur alþjóðleg viðmið í námsmati til að tryggja að við séum að nota bestu mögulegu tól til að fylgjast með framvindu í námi. Þetta er langtímaverkefni sem við erum að byggja upp saman sem er til þess fallið að hafa raunveruleg og jákvæð áhrif á námsárangur. Með því að fá skýrari sýn á hvernig börnunum okkar miðar áfram, getum við betur mætt þeim þar sem þau eru stödd hverju sinni. Það er dýrmætt verkefni okkar allra, foreldra, kennara og okkar hjá Miðstöðinni, að tryggja að hvert einasta barn fái raunverulegt tækifæri til að blómstra. Matsferill er eitt af okkar mikilvægu skrefum í þá átt. Höfundur er forstjóri Miðstöðvar menntunar og skólaþjónustu.
Vindorka á Melrakkasléttu – prófsteinn á forgangsröðun okkar til framtíðar Árdís H. Jónsdóttir Skoðun
Gæði kennslu: Endurgjöf, vitsmunaleg áskorun og samræður í skólastofunni Anna Kristín Sigurðardóttir,Berglind Gísladóttir,Birna María B. Svanbjörnsdóttir,Guðmundur Engilbertsson,Hermína Gunnþórsdóttir,Jóhann Örn Sigurjónsson,Rúnar Sigþórsson,Sólveig Zophoníasdóttir Skoðun
Skoðun Að eldast utan kerfisins: Þegar búseta ræður þjónustu Rakel Eir Ingimarsdóttir,Marta Karen Vilbergsdóttir,Særún Birta Valsdóttir,Lilja Margrét Óskarsdóttir skrifar
Skoðun Þegar hagnaður einstaklinga vegur þyngra en heilsa þjóðar Dóra Guðrún Guðmundsdóttir,Ösp Árnadóttir,Kjartan Hreinn Njálsson skrifar
Skoðun Vindorka á Melrakkasléttu – prófsteinn á forgangsröðun okkar til framtíðar Árdís H. Jónsdóttir skrifar
Skoðun Setjum aukinn kraft í óhagnaðardrifna húsnæðisuppbyggingu í Hafnarfirði Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar
Skoðun Gæði kennslu: Endurgjöf, vitsmunaleg áskorun og samræður í skólastofunni Anna Kristín Sigurðardóttir,Berglind Gísladóttir,Birna María B. Svanbjörnsdóttir,Guðmundur Engilbertsson,Hermína Gunnþórsdóttir,Jóhann Örn Sigurjónsson,Rúnar Sigþórsson,Sólveig Zophoníasdóttir skrifar
Skoðun Jöfn tækifæri barna eru ekki sjálfgefin, við þurfum að tryggja þau Unnur Ólöf Tómasdóttir skrifar
Skoðun Stwórzmy społeczeństwo, w którym nikt nie będzie się czuł niewidzialny. Katarzyna Kubiś skrifar
Vindorka á Melrakkasléttu – prófsteinn á forgangsröðun okkar til framtíðar Árdís H. Jónsdóttir Skoðun
Gæði kennslu: Endurgjöf, vitsmunaleg áskorun og samræður í skólastofunni Anna Kristín Sigurðardóttir,Berglind Gísladóttir,Birna María B. Svanbjörnsdóttir,Guðmundur Engilbertsson,Hermína Gunnþórsdóttir,Jóhann Örn Sigurjónsson,Rúnar Sigþórsson,Sólveig Zophoníasdóttir Skoðun