Framkvæmdir auka losun en aðeins tímabundið Ívar Kristinn Jasonarson skrifar 20. mars 2026 10:00 Loftslagsbókhald Landsvirkjunar sýnir að losun vegna orkuvinnslu fyrirtækisins var 3,1 gramm koldíoxíðsígilda á hverja unna kílówattstund á árinu 2025. Losunin er með því lægsta sem þekkist innan orkugeirans. Meðaltal vegna orkuvinnslu á heimsvísu er í kringum 440 g/kWst og í Evrópu tæp 200 g/kWst. Meðallosun allrar orkuvinnslu á Íslandi er 7,7 g/kWst. Við hjá Landsvirkjun ætlum þó að gera enn betur og stefnum að því að losun vegna orkuvinnslu okkar verði undir 1 g/kWst árið 2050. Í loftslagsbókhaldinu kemur jafnframt fram að óbein losun í virðiskeðju fyrirtækisins hækkaði um tæp 50% milli ára. Þá hækkun má rekja til losunar vegna framkvæmda en á árinu stóðu m.a. yfir framkvæmdir við Vaðölduver og undirbúningsframkvæmdir við Hvammsvirkjun. Sú losun er að mestu vegna framleiðslu byggingarefna sem í mannvirkin fer og eldsneytisnotkunar verktaka á framkvæmdatíma. Nú er hafið stærsta framkvæmdatímabil í sögu orkufyrirtækis þjóðarinnar. Auk fyrrnefndra verkefna standa vonir til að framkvæmdir við stækkun Sigöldustöðvar og virkjun toppþrýstings á Þeistareykjum hefjist á komandi misserum. Viðbúið er því að losun vegna framkvæmda fyrirtækisins muni aukast enn frekar á komandi árum. Stál, steypa og eldsneyti Langstærstur hluti losunar á framkvæmdatíma virkjana er vegna framleiðslu stáls og steypu og eldsneytisnotkunar verktaka. Við leggjum því sérstaka áherslu á að koma í veg fyrir losun vegna þessara þriggja þátta í framkvæmdum okkar. Við gerum það með því að huga að magni byggingarefna á hönnunartíma mannvirkja og beitum fjárhagslegum hvötum til verktaka til að taka losun gróðurhúsaloftegunda inn í ákvörðun um efnisval og orkugjafa vinnuvéla. Búast má við að losun vegna framkvæmdaverkefna í fyrra hefði verið nokkur þúsund tonnum meiri hefði þessara hvata ekki notið við. Þó framkvæmdir nýrra virkjana auki tímabundið losun vegna starfsemi Landsvirkjunar munu þær skila nýrri endurnýjanlegri orku inn á íslenska orkukerfið. Sú orka mun m.a. leysa jarðefnaeldsneyti í vegasamgöngum af hólmi og styðja við vöxt græns iðnaðar. Þannig verða loftslagsáhrif vegna framkvæmdanna jákvæð þegar hreyflarnir byrja að snúast og orkan skilar sér inn á kerfið. Stærsta framlag til loftslagsmála Orkuvinnsla Landsvirkjunar telst umhverfislega sjálfbær atvinnustarfsemi samkvæmt evrópsku flokkunarkerfi um sjálfbærar fjárfestingar. Í því felst að hún er mótvægi við loftslagsbreytingar og veldur ekki umtalsverðum skaða á öðrum umhverfisþáttum. Með öðrum orðum er rekstur Landsvirkjunar hluti af þeirri starfsemi sem talið er að þurfi að vaxa svo við náum að stemma stigu við loftslagsvánni. Við ætlum að halda áfram að minnka losun þar sem við getum, með sérstaka áherslu á losun vegna framkvæmda, um leið og við öflum meiri endurnýjanlegrar orku sem knýr orkuskipti og loftslagsvæna framtíð. Stærsta framlag Landsvirkjunar til loftslagsmála er orkuvinnslan sjálf. Frekari upplýsingar um loftslagsbókhald Landsvirkjunar er að finna hér: Loftslagsbókhald 2025. Höfundur er sérfræðingur á deild loftslags og sjálfbærni hjá Landsvirkjun. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Landsvirkjun Orkumál Mest lesið Hver ber ábyrgð þegar læknar hverfa frá starfsemi sjúkrahúss? Jón Páll Hallgrímsson Skoðun Óvissa og ágreiningur SÁÁ bitnar á notendum þjónustunnar Erla Björg Sigurðardóttir Skoðun Tækni- og hugverkaiðnaður eykur stöðugleika hagkerfisins Erla Tinna Stefánsdóttir,Ingólfur Bender Skoðun NPA er ekki verðlaun fyrir samþykkta hegðun Rúnar Björn Herrera Þorkelsson Skoðun Evrópa Henry Alexander Henrysson Skoðun Umferðartafir á höfuðborgarsvæðinu – Hver er staðan og hvert stefnir? Þórarinn Hjaltason Skoðun Hvern á verkfallið að bíta? Gunnar Ármannsson Skoðun Er afleiðingin orsök? Hjálmtýr Heiðdal Skoðun Samdráttur í losun Íslands – en ekki kerfisbreyting Sigurpáll Ingibergsson Skoðun Uppsagnir í Stjórnarráðinu Hrafnkell Tumi Kolbeinsson Skoðun Skoðun Skoðun Óvissa og ágreiningur SÁÁ bitnar á notendum þjónustunnar Erla Björg Sigurðardóttir skrifar Skoðun Hver ber ábyrgð þegar læknar hverfa frá starfsemi sjúkrahúss? Jón Páll Hallgrímsson skrifar Skoðun Tækni- og hugverkaiðnaður eykur stöðugleika hagkerfisins Erla Tinna Stefánsdóttir,Ingólfur Bender skrifar Skoðun Hvað vita þingmenn um hvalveiðar? Valgerður Árnadóttir skrifar Skoðun Verður Vogi lokað? Rósa Guðbjartsdóttir skrifar Skoðun Hvað eruð þið að gera í ÖBÍ? Elísa Ósk Línadóttir skrifar Skoðun Hvern á verkfallið að bíta? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun NPA er ekki verðlaun fyrir samþykkta hegðun Rúnar Björn Herrera Þorkelsson skrifar Skoðun Samdráttur í losun Íslands – en ekki kerfisbreyting Sigurpáll Ingibergsson skrifar Skoðun Við tryggjum ekki lýðræðið eftir á Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Veit hið opinbera hvað virkar? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Evrópa Henry Alexander Henrysson skrifar Skoðun Skeifan í smjörinu Arnar Sigurðsson skrifar Skoðun Þetta reddast: en hvað ef það reddast ekki? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Umferðartafir á höfuðborgarsvæðinu – Hver er staðan og hvert stefnir? Þórarinn Hjaltason skrifar Skoðun Málshraðasögur 2. hluti — Forsjármál Eva Hauksdóttir skrifar Skoðun Á rafmagnskrossara á göngustíg á hundrað og þaðan inn í eilífðina Davíð Bergmann skrifar Skoðun Er afleiðingin orsök? Hjálmtýr Heiðdal skrifar Skoðun Uppsagnir í Stjórnarráðinu Hrafnkell Tumi Kolbeinsson skrifar Skoðun Sigurganga málaflokka Flokks fólksins Jónína Björk Óskarsdóttir skrifar Skoðun Getureglan og froðan Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Rætin Rót í þrettán ár Ketill Guðmundsson skrifar Skoðun Hvernig lögum við fegurðarskyn okkar að orkuskiptabyltingunni? Páll Jakob Líndal skrifar Skoðun Frítt í strætó í dag Margrét Rós Sigurjónsdóttir skrifar Skoðun Er ekki kominn tími til að endurskoða íslenska kjarasamningamódelið? Þórir Garðarsson skrifar Skoðun Hinn háskalegi hugsunarháttur Sighvatur Björgvinsson skrifar Skoðun Alþjóðadagur friðarmenningar 21. september Gunnar Hersveinn skrifar Skoðun 37% og reikningskúnstir Viðskiptaráðs Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Hvers vegna hrynur námsárangur á Íslandi en ekki á Englandi? Guðrún Sævarsdóttir skrifar Skoðun Heilbrigð skynsemi Einar Bárðarson skrifar Sjá meira
Loftslagsbókhald Landsvirkjunar sýnir að losun vegna orkuvinnslu fyrirtækisins var 3,1 gramm koldíoxíðsígilda á hverja unna kílówattstund á árinu 2025. Losunin er með því lægsta sem þekkist innan orkugeirans. Meðaltal vegna orkuvinnslu á heimsvísu er í kringum 440 g/kWst og í Evrópu tæp 200 g/kWst. Meðallosun allrar orkuvinnslu á Íslandi er 7,7 g/kWst. Við hjá Landsvirkjun ætlum þó að gera enn betur og stefnum að því að losun vegna orkuvinnslu okkar verði undir 1 g/kWst árið 2050. Í loftslagsbókhaldinu kemur jafnframt fram að óbein losun í virðiskeðju fyrirtækisins hækkaði um tæp 50% milli ára. Þá hækkun má rekja til losunar vegna framkvæmda en á árinu stóðu m.a. yfir framkvæmdir við Vaðölduver og undirbúningsframkvæmdir við Hvammsvirkjun. Sú losun er að mestu vegna framleiðslu byggingarefna sem í mannvirkin fer og eldsneytisnotkunar verktaka á framkvæmdatíma. Nú er hafið stærsta framkvæmdatímabil í sögu orkufyrirtækis þjóðarinnar. Auk fyrrnefndra verkefna standa vonir til að framkvæmdir við stækkun Sigöldustöðvar og virkjun toppþrýstings á Þeistareykjum hefjist á komandi misserum. Viðbúið er því að losun vegna framkvæmda fyrirtækisins muni aukast enn frekar á komandi árum. Stál, steypa og eldsneyti Langstærstur hluti losunar á framkvæmdatíma virkjana er vegna framleiðslu stáls og steypu og eldsneytisnotkunar verktaka. Við leggjum því sérstaka áherslu á að koma í veg fyrir losun vegna þessara þriggja þátta í framkvæmdum okkar. Við gerum það með því að huga að magni byggingarefna á hönnunartíma mannvirkja og beitum fjárhagslegum hvötum til verktaka til að taka losun gróðurhúsaloftegunda inn í ákvörðun um efnisval og orkugjafa vinnuvéla. Búast má við að losun vegna framkvæmdaverkefna í fyrra hefði verið nokkur þúsund tonnum meiri hefði þessara hvata ekki notið við. Þó framkvæmdir nýrra virkjana auki tímabundið losun vegna starfsemi Landsvirkjunar munu þær skila nýrri endurnýjanlegri orku inn á íslenska orkukerfið. Sú orka mun m.a. leysa jarðefnaeldsneyti í vegasamgöngum af hólmi og styðja við vöxt græns iðnaðar. Þannig verða loftslagsáhrif vegna framkvæmdanna jákvæð þegar hreyflarnir byrja að snúast og orkan skilar sér inn á kerfið. Stærsta framlag til loftslagsmála Orkuvinnsla Landsvirkjunar telst umhverfislega sjálfbær atvinnustarfsemi samkvæmt evrópsku flokkunarkerfi um sjálfbærar fjárfestingar. Í því felst að hún er mótvægi við loftslagsbreytingar og veldur ekki umtalsverðum skaða á öðrum umhverfisþáttum. Með öðrum orðum er rekstur Landsvirkjunar hluti af þeirri starfsemi sem talið er að þurfi að vaxa svo við náum að stemma stigu við loftslagsvánni. Við ætlum að halda áfram að minnka losun þar sem við getum, með sérstaka áherslu á losun vegna framkvæmda, um leið og við öflum meiri endurnýjanlegrar orku sem knýr orkuskipti og loftslagsvæna framtíð. Stærsta framlag Landsvirkjunar til loftslagsmála er orkuvinnslan sjálf. Frekari upplýsingar um loftslagsbókhald Landsvirkjunar er að finna hér: Loftslagsbókhald 2025. Höfundur er sérfræðingur á deild loftslags og sjálfbærni hjá Landsvirkjun.
Tækni- og hugverkaiðnaður eykur stöðugleika hagkerfisins Erla Tinna Stefánsdóttir,Ingólfur Bender Skoðun
Skoðun Hver ber ábyrgð þegar læknar hverfa frá starfsemi sjúkrahúss? Jón Páll Hallgrímsson skrifar
Skoðun Tækni- og hugverkaiðnaður eykur stöðugleika hagkerfisins Erla Tinna Stefánsdóttir,Ingólfur Bender skrifar
Skoðun Umferðartafir á höfuðborgarsvæðinu – Hver er staðan og hvert stefnir? Þórarinn Hjaltason skrifar
Skoðun Er ekki kominn tími til að endurskoða íslenska kjarasamningamódelið? Þórir Garðarsson skrifar
Tækni- og hugverkaiðnaður eykur stöðugleika hagkerfisins Erla Tinna Stefánsdóttir,Ingólfur Bender Skoðun