Hjólakynslóð framtíðar verður til Sara Björg Sigurðardóttir skrifar 8. maí 2026 07:01 Það er gaman að hjóla, frelsandi tilfinning að setjast á hjólið – fá vindinn í fangið. Hægt að stýra hraðanum, fara hægar yfir þegar útsýnið er fagurt – eða stíga brekkuna og fá hjartað til að pumpa hraðar, taka heilsurækt á leiðinni til og frá vinnu. Hjólið færir fólki á öllum aldri gleði, líka börnum – það eflir sjálfstæði til að komast milli staða og ýtir um leið undir sjálfbærni í samgöngum, kynnir fyrir þeim heilbrigðan lífsstíl og opnar á fræðslu um menningu sem tengist hjólreiðum snemma á lífsleiðinni. Framtíðarsýn hjólaborgarinnar Reykjavík til 2040 Í nýsamþykktri hjólreiðaáætlun Reykjavíkur er markmið hjólaborgarinnar tekið til 2040 en stefnan er að Reykjavík verði orðin hjólaborg á heimsmælikvarða árið 2040. Að hjólreiðar verði einn lykil ferðamáti borgarbúa, sérstaklega fyrir styttri ferðir, enda hjólaleiða netið þéttara, samfelldara og vel tengt við almenningssamgöngur. Áætlunin gerir ráð fyrir að lágmarki sex milljarða króna fjárfestingu í hjólreiða innviðum, að hjólastígar lengist úr 46 km í 60 km, og markmið er sett um að 90% borgarbúa búi innan við 150 metrum frá hjólaleið árið 2030. Stefnt er að því að árið 2040 verði 15% allra ferða í borginni farnar á hjóli. Það er metnaðarfullt markmið. Tækifæri til að fjölga hjólandi ferðum í skólann Í ferðavenjukönnun sem borgin gerði síðasta haust kemur fram að hlutfall barna sem nýta fjölbreytta vistvæna ferðamáta á leið í skólann er 73%, 52% fótgangandi, 16% á hjóli eða hlaupahjóli. Til samanburðar fóru einungis 6% grunnskólanemenda í Reykjavík í skólann. Það er aukning um 10 prósentustig á fjórum árum. Þarna liggja tækifæri. Að búa til og hvetja til heilbrigðrar hjólamenningar hjá yngstu kynslóðunum er verðugt verkefni – að búa til nýja hjólakynslóð. Hjólakynslóð framtíðar verður til Í nýju hjólreiðastefnunni er fyrsta markmið að leggja sérstaka áherslu á að hvetja yngri kynslóðina til hjóla en til að þróa hjólamenningu þarf að kynna, fræða og hvetja börn og ungmenni um kosti þess að hjóla á mismunandi aldursstigum. Kannanir sýna að börn sem eiga foreldra sem hjóla eru líklegri til að hjóla sjálf. Könnun meðal skólabarna um ferðavenjur hefur sýnt að hlutdeild hjólreiða í ferðum grunnskólanemenda á yngsta og miðstigi er almennt há, en lækkar hratt á efsta stigi og þegar komið er í framhaldsskóla. Með því að aðstoða, fræða og styðja við börn og ungmenni til að hjóla verða hjólreiðar auðveldur og aðlaðandi kostur fyrir öll. Stolt hjólaborg - í borg fyrir fólk Önnur markmið í áætluninni snúa að enn frekari þéttingu hjólanetsins, sérstaklega austan Elliðaáa, fjölga stígum innan hverfa og tengja þau betur saman þvert á hverfi. Góðir innviðir fjölga þeim sem hjóla og fjölgun hjólandi eykur sýnileika og öryggi. Þannig bætum við hjólamenninguna og fleiri líta til hjólsins sem fyrsta valkosts. Aukin hreyfing íbúa bætir lýðheilsu. Aðgengi þeirra sem hjóla allan ársins kring er lykill að því að velja hjólið umfram aðra fararmáta. Þess vegna er mikilvægt er að tryggja gott aðgengi og þjónustu til að hjólastígarnir séu aðgengilegir allan ársins kring. Að lokum þarf að tryggja góð hjólastæði út um alla borg. Samfylking er stolt af framtíðarsýn fyrir hjólaborgina Reykjavík til 2040, stolt að því hafa leitt uppbyggingu 46 km hjólastíga víðsvegar um borgina síðustu kjörtímabil. Samfylkingin hafði hugrekki til að byggja upp hjólastíga og hvetja fólk til fjölbreyttari ferðamáta, þrátt fyrir harðar gagnrýnisraddir um að enginn myndi hjóla í veðravítinu Reykjavík. Annað hefur komið á daginn, hér er orðin til hjólreiðamenning og ég held að enginn myndi vilja snúa til baka. Við getum verið stolt – og höldum áfram á fullri ferð með því að setja X-við S 16. maí. Höfundur er borgarfulltrúi Samfylkingarinnar, skipar 10. sæti á lista flokksins í kosningunum 16. maí og kom að gerð hjólreiðaáætlunar til 2040 fyrir hjólaborgina Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Sara Björg Sigurðardóttir Reykjavík Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Hvar hefur 400.000 manna þjóð mest áhrif? Baldur Johnsen Skoðun „Viltu koma út að leika?“ Hallgrímur Helgason Skoðun Hvernig ákveður þjóð sig? - Samhygð á undanhaldi Davíð Brynjar Sigurjónsson Skoðun Þegar mótrökin verða meðmæli Rögnvaldur Guðmundsson Skoðun Referendum: The Status Quo is Path Dependent Smári McCarthy Skoðun Amma getur ekki eldað. Borgarfulltrúinn getur það. Bæði borga 1.900. Kristín Ólafsdóttir Skoðun Íslensk mjólkurframleiðsla er ekki skiptimynt í Brussel Sigurbjörg Ottesen Skoðun Referendum: What Is Path Dependence? Carl Baudenbacher Skoðun Veikar konur, hið hæga þjóðarmorð og Reykjavíkurmaraþon Viðar Hreinsson Skoðun Spörum milljarða Lárus Blöndal Sigurðsson Skoðun Skoðun Skoðun Hvar hefur 400.000 manna þjóð mest áhrif? Baldur Johnsen skrifar Skoðun Hvernig ákveður þjóð sig? - Samhygð á undanhaldi Davíð Brynjar Sigurjónsson skrifar Skoðun Siðferðiskirtillinn Jón Bragi Gunnlaugsson skrifar Skoðun Spörum milljarða Lárus Blöndal Sigurðsson skrifar Skoðun Drottningaviðtal – þegar ein rödd fær sviðið Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Þegar náttúran verður okkur framandi Guðný Þorsteinsdóttir skrifar Skoðun Þurfum við kreatín og prótín sem bætiefni? Jóhanna Eyrún Torfadóttir,Dögg Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Af hverju aðildarviðræður? Björn Leví Gunnarsson skrifar Skoðun Hvað var afaðlagað? Þorvaldur Logason skrifar Skoðun Fullveldi - ættaróðal eða verkfæri sjálfstæðrar þjóðar? Martha Árnadóttir skrifar Skoðun Referendum: The Status Quo is Path Dependent Smári McCarthy skrifar Skoðun Amma getur ekki eldað. Borgarfulltrúinn getur það. Bæði borga 1.900. Kristín Ólafsdóttir skrifar Skoðun Þegar Ísland verður 600 þúsund manna borgríki – hver á þá að framleiða matinn? Eyjólfur Ingvi Bjarnason skrifar Skoðun Gylliboðin sem ekki standast Ólafur Hannesson skrifar Skoðun Þegar mótrökin verða meðmæli Rögnvaldur Guðmundsson skrifar Skoðun Er ekki alltaf brjálað að gera? Sigríður Indriðadóttir skrifar Skoðun Spliff, Donk & Gengja á Alþingi Benedikt V Warén skrifar Skoðun Bannmenn og bruggarar Arnar Sigurðsson skrifar Skoðun Íslensk mjólkurframleiðsla er ekki skiptimynt í Brussel Sigurbjörg Ottesen skrifar Skoðun Hversdagsleg menning og majónes Logi Einarsson skrifar Skoðun Lærum lýðræði Ingibjörg Rósa Björnsdóttir skrifar Skoðun Referendum: What Is Path Dependence? Carl Baudenbacher skrifar Skoðun Veikar konur, hið hæga þjóðarmorð og Reykjavíkurmaraþon Viðar Hreinsson skrifar Skoðun ESB-aðild eykur áhrif smáríkja. Reynsla Íra er mjög jákvæð Dominic Scott skrifar Skoðun Hvaða Evrópusamband erum við að kjósa um? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Hefur einhver trú á topplistum? Dagbjört Hákonardóttir skrifar Skoðun Seðlabankastjóri og stríðsöxin Halla Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Ísland þarf raunhæfar lausnir — ekki óútskýrðar stærðir og óraunhæfar sviðsmyndir Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun „Viltu koma út að leika?“ Hallgrímur Helgason skrifar Skoðun Vaxtaþrælarnir og hinir Ingólfur Sverrisson skrifar Sjá meira
Það er gaman að hjóla, frelsandi tilfinning að setjast á hjólið – fá vindinn í fangið. Hægt að stýra hraðanum, fara hægar yfir þegar útsýnið er fagurt – eða stíga brekkuna og fá hjartað til að pumpa hraðar, taka heilsurækt á leiðinni til og frá vinnu. Hjólið færir fólki á öllum aldri gleði, líka börnum – það eflir sjálfstæði til að komast milli staða og ýtir um leið undir sjálfbærni í samgöngum, kynnir fyrir þeim heilbrigðan lífsstíl og opnar á fræðslu um menningu sem tengist hjólreiðum snemma á lífsleiðinni. Framtíðarsýn hjólaborgarinnar Reykjavík til 2040 Í nýsamþykktri hjólreiðaáætlun Reykjavíkur er markmið hjólaborgarinnar tekið til 2040 en stefnan er að Reykjavík verði orðin hjólaborg á heimsmælikvarða árið 2040. Að hjólreiðar verði einn lykil ferðamáti borgarbúa, sérstaklega fyrir styttri ferðir, enda hjólaleiða netið þéttara, samfelldara og vel tengt við almenningssamgöngur. Áætlunin gerir ráð fyrir að lágmarki sex milljarða króna fjárfestingu í hjólreiða innviðum, að hjólastígar lengist úr 46 km í 60 km, og markmið er sett um að 90% borgarbúa búi innan við 150 metrum frá hjólaleið árið 2030. Stefnt er að því að árið 2040 verði 15% allra ferða í borginni farnar á hjóli. Það er metnaðarfullt markmið. Tækifæri til að fjölga hjólandi ferðum í skólann Í ferðavenjukönnun sem borgin gerði síðasta haust kemur fram að hlutfall barna sem nýta fjölbreytta vistvæna ferðamáta á leið í skólann er 73%, 52% fótgangandi, 16% á hjóli eða hlaupahjóli. Til samanburðar fóru einungis 6% grunnskólanemenda í Reykjavík í skólann. Það er aukning um 10 prósentustig á fjórum árum. Þarna liggja tækifæri. Að búa til og hvetja til heilbrigðrar hjólamenningar hjá yngstu kynslóðunum er verðugt verkefni – að búa til nýja hjólakynslóð. Hjólakynslóð framtíðar verður til Í nýju hjólreiðastefnunni er fyrsta markmið að leggja sérstaka áherslu á að hvetja yngri kynslóðina til hjóla en til að þróa hjólamenningu þarf að kynna, fræða og hvetja börn og ungmenni um kosti þess að hjóla á mismunandi aldursstigum. Kannanir sýna að börn sem eiga foreldra sem hjóla eru líklegri til að hjóla sjálf. Könnun meðal skólabarna um ferðavenjur hefur sýnt að hlutdeild hjólreiða í ferðum grunnskólanemenda á yngsta og miðstigi er almennt há, en lækkar hratt á efsta stigi og þegar komið er í framhaldsskóla. Með því að aðstoða, fræða og styðja við börn og ungmenni til að hjóla verða hjólreiðar auðveldur og aðlaðandi kostur fyrir öll. Stolt hjólaborg - í borg fyrir fólk Önnur markmið í áætluninni snúa að enn frekari þéttingu hjólanetsins, sérstaklega austan Elliðaáa, fjölga stígum innan hverfa og tengja þau betur saman þvert á hverfi. Góðir innviðir fjölga þeim sem hjóla og fjölgun hjólandi eykur sýnileika og öryggi. Þannig bætum við hjólamenninguna og fleiri líta til hjólsins sem fyrsta valkosts. Aukin hreyfing íbúa bætir lýðheilsu. Aðgengi þeirra sem hjóla allan ársins kring er lykill að því að velja hjólið umfram aðra fararmáta. Þess vegna er mikilvægt er að tryggja gott aðgengi og þjónustu til að hjólastígarnir séu aðgengilegir allan ársins kring. Að lokum þarf að tryggja góð hjólastæði út um alla borg. Samfylking er stolt af framtíðarsýn fyrir hjólaborgina Reykjavík til 2040, stolt að því hafa leitt uppbyggingu 46 km hjólastíga víðsvegar um borgina síðustu kjörtímabil. Samfylkingin hafði hugrekki til að byggja upp hjólastíga og hvetja fólk til fjölbreyttari ferðamáta, þrátt fyrir harðar gagnrýnisraddir um að enginn myndi hjóla í veðravítinu Reykjavík. Annað hefur komið á daginn, hér er orðin til hjólreiðamenning og ég held að enginn myndi vilja snúa til baka. Við getum verið stolt – og höldum áfram á fullri ferð með því að setja X-við S 16. maí. Höfundur er borgarfulltrúi Samfylkingarinnar, skipar 10. sæti á lista flokksins í kosningunum 16. maí og kom að gerð hjólreiðaáætlunar til 2040 fyrir hjólaborgina Reykjavík.
Skoðun Þurfum við kreatín og prótín sem bætiefni? Jóhanna Eyrún Torfadóttir,Dögg Guðmundsdóttir skrifar
Skoðun Amma getur ekki eldað. Borgarfulltrúinn getur það. Bæði borga 1.900. Kristín Ólafsdóttir skrifar
Skoðun Þegar Ísland verður 600 þúsund manna borgríki – hver á þá að framleiða matinn? Eyjólfur Ingvi Bjarnason skrifar
Skoðun Ísland þarf raunhæfar lausnir — ekki óútskýrðar stærðir og óraunhæfar sviðsmyndir Eggert Guðmundsson skrifar