Eina sem mun gerast Strax er að Sjálf­stæðis­flokkur ætlar að selja eignirnar ykkar

Ég hef búið í Reykjavík mestan part minnar ævi. Ég hef séð borgina þróast úr því að vera eins konar sveit þar sem gæðum var skammtað og hagsmunir bíla voru alltaf settir ofar mannvænu samfélagi við skipulag í að vera alvöru höfuðborg á heimsmælikvarða, troðfulla af gæðum og þjónandi stjórnsýslu. Þetta gerðist ekki af sjálfu sér.

Þótt miklum vexti fylgi vaxtaverkir og óhjákvæmilega séu einstaka mistök gerð þegar reynt er að hlaupa hratt en vanda sig um leið þá er niðurstaðan sú að Reykjavík dagsins í dag er frábær borg sem hefur batnað stórkostlega á síðustu þremur áratugum og hefur allar forsendur til að halda hratt áfram á þeirri vegferð.

Það er því dapurlegt í aðdraganda borgarstjórnarkosninga að ýmis framboð, sérstaklega á hægri kantinum, láti eins og höfuðborg landsins brenni. Að hér sé rekstur, þjónusta, skipulag og flest annað sem hönd er á festandi í kaldakolum. Að eina leiðin til að lagfæra þetta allt sé að rífa upp sáttmála sem tryggir stærstu fjárfestingu í samgöngum inn á höfuðborgarsvæðið í sögunni, og unnið hefur verið að í öllu skipulagi árum saman.

Afvegaleiðing frá meginmarkmiðinu

Allt þetta gas sem hlaðið er í fyrir kosningar úr hægrinu um nauðsyn þess að vernda bílastæði á Suðurlandsbraut svo hægt sé að sækja ísskápa í raftækjaverslanir á fjölskyldubílnum sem rúma ekki slík tæki eða órökstuddar fullyrðingar um að Reykjavík, best rekna sveitarfélag höfuðborgarsvæðisins á nánast alla mælikvarða, sé korter í gjaldþrot er auðvitað lítið annað en afvegaleiðing. Slykja til að beina sjónum almennings frá þeirri kjarnastefnu sem Sjálfstæðisflokkurinn stendur fyrst og síðast fyrir. Að selja eignirnar ykkar.

Það þarf ekki annað en að lesa þær efnahagstillögur sem Sjálfstæðisflokkurinn á landsvísu kynnti sem nýja kjarnapersónuleika sinn fyrr á þessu ári og fela í sér leiðir til að selja flestar opinberar eignir á niðursettu verði til einkaaðila til að fjármagna skattalækkanir sem lenda aðallega í vösum ríkustu Íslendinganna. Þar á meðal eru fyrirtæki sem starfa á náttúrulegum einokunarmörkuðum.

Mikilvægt skref í þeirri viðleitni er að komast í meirihluta í borgarstjórn eftir komandi helgi. Barlómurinn í málflutningi þeirra snýst meira og minna um að það eigi að reka borgina eins og fyrirtæki. En fyrirtæki eru rekin fyrst og síðast til að hagnast, þau geta valið viðskiptavini sína og hætt óarðbærri starfsemi þegar þeim hentar.

Reykjavíkin sem ég elska er hins vegar samfélag, ekki fyrirtæki. Þar berum við öll ábyrgð hvert á öðru. Borgin velur ekki hverja hún þjónustar, heldur þjónustar hún alla. Hún getur ekki valið sér arðbær verkefni og sleppt öðrum, eins og að byggja skóla eða styðja við viðkvæma hópa.

Þótt það eigi og megi alltaf sýna skilvirkni, kostnaðareftirlit, árangursmælingar og betri stjórnun þá má aldrei reka sveitarfélag þannig að markmiðið sé að hámarka hagnað og skera til þess niður í þjónustu sem þykir óarðbær.

Þetta skilur jafnaðarfólk vel, en hægriflokkar alls ekki.

Sjálfstæðisflokkur vill einkavæða orku

Þetta er ekki bara einhver ályktun. Áform Sjálfstæðisflokksins, komist hann til valda í Reykjavík, eru tiltekin í stefnuskrá flokksins.

Hann ætlar að selja mikilvæg fyrirtæki úr samstæðu Orkuveitu Reykjavíkur og vert er að minna á að á landsvísu hefur Sjálfstæðisflokkurinn boðað að selja stóra hluti í Rarik og Landsneti. Formaður flokksins sagði fyrir örfáum árum að hún teldi rétt að íslenska ríkið myndi selja 30-40 prósenta hlut í Landsvirkjun. Það er sama Landsvirkjun og Sjálfstæðisflokkurinn hafði forgöngu um að selja úr eignasafni borgarinnar á tombóluverði síðast þegar flokkurinn stýrði Reykjavík. Áhrifafólk í hægrinu hefur auk þess verið skýrt með þá skoðun sína að tímabært sé að einkavæða veitufyrirtæki borgarbúa.

Það er alveg skýrt að Sjálfstæðisflokkurinn hefur mestan áhuga á að breyta mikilvægustu innviðafyrirtækjum okkar í einkarekin gróðafyrirtæki með þeim afleiðingum að verð mun hækka, hagnaður fer til fárra einkaaðila í stað þess að fara í samfélagslega uppbyggingu og yfirráð yfir nauðsynlegri fjárfestingu og hvert orka er seld fer frá fulltrúum almennings til fulltrúa sérhagsmuna.

Fáir þurfa að fá að græða á öllu

Þetta er ekki einungis bundið við orku. Sjálfstæðisflokkurinn vill koma stærri hluta heilbrigðisþjónustu, menntakerfi og samgöngukerfum í hendur hagnaðardrifinna einkaaðila og láta þá um að sinna þessari þjónustu að viðbættri arðsemiskröfu.

Komist hann til valda í Reykjavík eftir komandi kosningar þá ætlar hann að leggja niður almenna íbúðarkerfið og selja mörg þúsund félagslegar íbúðir sem veita lágtekjufólki og viðkvæmum hópum þak yfir höfuðið, án þess að nokkuð komi í staðinn. Sjálfstæðisflokkurinn vill búa til markaðsvöru úr félagslegu öryggisneti.

Flokkurinn vill selja bílastæðahús borgarinnar, sem kosta í dag einn þriðja eða einn fjórða af því sem kostar að leggja í slík hús í einkaeigu, til aðila sem vilja græða á útleigu bílastæða. Alls er um að ræða 1.144 bílastæði sem Sjálfstæðisflokkurinn vill selja.

Svo vill flokkurinn auðvitað selja Malbikunarstöðina Höfða sem sér um flestar malbikunarframkvæmdir í Reykjavík, tryggir borginni besta mögulega verð og tryggir virka samkeppni á þeim markaði.

Pólitík hinna fáu á kostnað allra hinna

Það er ágætt að borgarbúar átti sig á þessu öllu saman áður en þeir ganga til kosninga á laugardag. Það eina sem mun gerast strax, komist Sjálfstæðisflokkur til valda, er að samfélagslegum gæðum sem eru að virka fyrir okkur verður breytt í markaðsvöru til að þjóna hugmyndafræðilegum kreddum og sérhagsmunum á kostnað lífsgæða borgarbúa.

Þetta er pólitík hinna fáu á kostnað allra hinna, klædd í búning einhvers annars rétt á meðan atkvæðunum er smalað.

Reykjavík er frábær. Þótt það sé alltaf eitthvað sem megi betur fara og að það megi alltaf takast á um hvernig forgangsraða eigi verkefnum þá eigum við hana saman og hún getur virkað fyrir okkur öll. Sá máttur hverfur ef hægrinu er hleypt óbeisluðu að valdinu til að selja öll helstu verðmætin okkar.

Til þess að koma í veg fyrir það þarf sterkan jafnaðarflokk. Samfylkingin hefur sýnt það í verki að hún kann að fara með fjöreggin og stenst ásókn einkaaðila í þau. Þið getið sjálf sýnt skoðun ykkar á þessu með því að setja X við S á laugardag.

Höfundur er íbúi í Reykjavík og framkvæmdastjóri þingflokks Samfylkingarinnar.