Ferðaþjónustan er ekki endalaus tekjulind fyrir ríkissjóð Björn Ragnarsson skrifar 2. júlí 2026 15:32 Árið sem nú er hálfnað hefur haldið áfram að skapa óvissu í rekstri fyrirtækja. Stríðsástand í Mið-Austurlöndum hefur hækkað eldsneytisverð og haft áhrif á ferðavilja fólks. Hér heima hefur ólga verið í kringum flugfélag okkar landsmanna, verðbólga er í hæstu hæðum, vextir sliga bæði fólk og fyrirtæki en samt heldur ríkisstjórnin áfram að boða skattahækkanir. Óvissan þrengir að rekstri fyrirtækja Ég er í forsvari fyrir eitt af stærri ferðaþjónustufyrirtækjum landsins og er ábyrgur fyrir rekstri þess gagnvart eigendum og starfsfólki. Mín ábyrgð er að rekstur þess gangi upp og að þjónustan sé til fyrirmyndar. Það ástand sem við búum við um þessar mundir gerir það að verkum að við höldum að okkur höndum í vöruþróun, drögum úr umsvifum í rekstri og hættum þjónustu sem ekki er arðbær. Við höfum þurft að fækka starfsfólki, færa störf úr landi og finna leiðir til að hagræða í rekstri þar sem erfitt hefur verið að hækka verð á þjónustu vegna versnandi samkeppnisstöðu Íslands. Skattahækkanir veikja samkeppnisstöðu Íslands Síðustu misseri hafa stjórnvöld hækkað skatta enn frekar á ferðaþjónustuna með hækkun vörugjalda á bíla, upptöku kílómetragjalds sem hækkar verð á bílaleigubílum, hækkun gistináttaskatts og hækkun skatta á farþega skemmtiferðaskipa. Ferðaþjónustan skilar um 200 milljarða skatttekjum til hins opinbera en það virðist ekki duga til og nú boða stjórnvöld bæði náttúru- og innviðagjald á ferðamenn og hækkun virðisaukaskatts á baðlón. Þó að nú sé hápunktur í ferðaþjónustu og ferðamenn flykkist til landsins þá erum við líka að undirbúa okkur fyrir komandi vetur. Við höfum tilkynnt starfsfólki okkar um lokun á rekstrareiningum úti á landi, dregið verður úr framboði og fólki fækkað. Þetta gerum við vegna óvissu í umhverfinu og reynslu af síðasta vetri þar sem við sáum árstíðarsveiflu aukast á ný. Þrátt fyrir að hafa ítrekað farið yfir þessa stöðu með stjórnvöldum þá virðast þau ekki hafa áhuga á að hlusta nema að litlu leyti. Nýlega tilkynntu stjórnvöld löngu tímabært framlag til markaðssetningar á landinu en því miður er svo unnið beinlínis gegn þeirri mikilvægu vinnu með skattahækkunum, og það þegar ferðaþjónustan er þegar búin að bakka langt inn á eigin vallarhelming. Sýnið aðhald í rekstri ríkisins í stað þess að auka álögur á atvinnulíf. Stjórnvöld þurfa að horfast í augu við þessa stöðu. Það er ekki hægt að tala um verðmætasköpun, byggðafestu og öfluga ferðaþjónustu á sama tíma og sífellt er bætt á greinina nýjum gjöldum, nýjum sköttum og aukinni óvissu. Nýr meirihluti tók við í borginni nýverið og hafa þau þegar hafist handa við að spara í rekstri borgarinnar svo að um munar. Það er greinilegt að ríkisstjórnin treystir sér ekki til að ráðast á ríkisbáknið með sama hætti, en slíkt aðhald, agi og ábyrgð er það sem við sem stöndum í fyrirtækjarekstri þurfum að sinna alla daga. Skilaboð okkar sem rekum ferðaþjónustufyrirtæki til ríkisstjórnarinnar eru skýr: Hættið að líta á ferðaþjónustuna sem takmarkalausan tekjustofn og botnlausa auðlind. Hættið að vinna gegn verðmætasköpun í greininni með endalausum skattahækkunum, tryggið fyrirsjáanleika í rekstrarumhverfinu og ráðist sjálf í raunverulegt aðhald í ríkisrekstrinum áður en þið leggið enn meiri byrði á þau fyrirtæki sem skapa störfin og útflutningsverðmætin. Höfundur er forstjóri Icelandia. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Ferðaþjónusta Mest lesið Þegar smiðirnir sjálfir biðja um að hægja á vélinni Sigvaldi Einarsson Skoðun Erlendi ferðamaðurinn - einn besti skattgreiðandi landsins? Þórir Garðarsson Skoðun Hafrannsóknarstofnun á villigötum Gunnlaugur Stefánsson Skoðun Af hverju talarðu ensku við mig þegar ég tala íslensku? Valerio Gargiulo Skoðun Tvær þjóðir í sama landi? Þorvaldur Lúðvík Sigurjónsson Skoðun Börnin eru þrautseig. Kerfið hefur brugðist grunnfærninni Sigurður Sigurðsson Skoðun Viltu vita hvað virkar? Jón Pétur Zimsen Skoðun Skattgreiðendur á TikTok Jens Garðar Helgason Skoðun Bókin er betri! Sigþrúður Gunnarsdóttir Skoðun Betri borg fyrir börn Bára Birgisdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Að stíga varlega til jarðar eða ryðja burt hindrunum Þorgerður María Þorbjarnardóttir skrifar Skoðun Það sem ég vildi að foreldrar mínir vissu… Aðalheiður Ásdís Boutaayacht skrifar Skoðun Í sporum kindarinnar Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Þurfum við að óttast gervigreind? Óttar G. Birgisson skrifar Skoðun Skattgreiðendur á TikTok Jens Garðar Helgason skrifar Skoðun Betri borg fyrir börn Bára Birgisdóttir skrifar Skoðun Bókin er betri! Sigþrúður Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Tvær þjóðir í sama landi? Þorvaldur Lúðvík Sigurjónsson skrifar Skoðun Börnin eru þrautseig. Kerfið hefur brugðist grunnfærninni Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Hafrannsóknarstofnun á villigötum Gunnlaugur Stefánsson skrifar Skoðun Af hverju talarðu ensku við mig þegar ég tala íslensku? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Þegar smiðirnir sjálfir biðja um að hægja á vélinni Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Viltu vita hvað virkar? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Erlendi ferðamaðurinn - einn besti skattgreiðandi landsins? Þórir Garðarsson skrifar Skoðun Hvaða lærdóm má draga af ferðavenjukönnun 2025? Þórarinn Hjaltason skrifar Skoðun Þversögn íslenskra varna Arnór SIgurjónsson skrifar Skoðun Stjórnarformaður RÚV bregður sér í gervi Ragnars Reykás Guðmundur Halldór Björnsson skrifar Skoðun PISA: Þegar allir þurfa létti, hver heldur þá utan um barnið? Helgi S. Karlsson skrifar Skoðun Hver ver æru hins látna? Theódór Skúli Halldórsson skrifar Skoðun DARVO: Sálfélagslegur glundroði Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar Skoðun Menntakerfið pólitískur leikvöllur? Anna Kristín Sigurðardóttir skrifar Skoðun Hvað er til ráða? Davíð Már Sigurðsson skrifar Skoðun Hvað gerir sveitarstjórn Múlaþings nú? Magnús Guðmundsson skrifar Skoðun Hvað þarf að laga á Íslandi – hver ber ábyrgð? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Þegar andstæðingum eru eignuð orð Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Foreldrar, hjálpum börnum að verða lesendur Guðmundur Engilbertsson skrifar Skoðun Minkasynd Framsóknar- og Sjálfstæðisflokks Rósa Líf Darradóttir skrifar Skoðun Síðan hvenær er ég enginn? Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Af bíómiðum og baðlónum María Rut Ágústsdóttir skrifar Skoðun Hvað verður minna þegar ríkið tekur meira? Íris Ósk Gísladóttir skrifar Sjá meira
Árið sem nú er hálfnað hefur haldið áfram að skapa óvissu í rekstri fyrirtækja. Stríðsástand í Mið-Austurlöndum hefur hækkað eldsneytisverð og haft áhrif á ferðavilja fólks. Hér heima hefur ólga verið í kringum flugfélag okkar landsmanna, verðbólga er í hæstu hæðum, vextir sliga bæði fólk og fyrirtæki en samt heldur ríkisstjórnin áfram að boða skattahækkanir. Óvissan þrengir að rekstri fyrirtækja Ég er í forsvari fyrir eitt af stærri ferðaþjónustufyrirtækjum landsins og er ábyrgur fyrir rekstri þess gagnvart eigendum og starfsfólki. Mín ábyrgð er að rekstur þess gangi upp og að þjónustan sé til fyrirmyndar. Það ástand sem við búum við um þessar mundir gerir það að verkum að við höldum að okkur höndum í vöruþróun, drögum úr umsvifum í rekstri og hættum þjónustu sem ekki er arðbær. Við höfum þurft að fækka starfsfólki, færa störf úr landi og finna leiðir til að hagræða í rekstri þar sem erfitt hefur verið að hækka verð á þjónustu vegna versnandi samkeppnisstöðu Íslands. Skattahækkanir veikja samkeppnisstöðu Íslands Síðustu misseri hafa stjórnvöld hækkað skatta enn frekar á ferðaþjónustuna með hækkun vörugjalda á bíla, upptöku kílómetragjalds sem hækkar verð á bílaleigubílum, hækkun gistináttaskatts og hækkun skatta á farþega skemmtiferðaskipa. Ferðaþjónustan skilar um 200 milljarða skatttekjum til hins opinbera en það virðist ekki duga til og nú boða stjórnvöld bæði náttúru- og innviðagjald á ferðamenn og hækkun virðisaukaskatts á baðlón. Þó að nú sé hápunktur í ferðaþjónustu og ferðamenn flykkist til landsins þá erum við líka að undirbúa okkur fyrir komandi vetur. Við höfum tilkynnt starfsfólki okkar um lokun á rekstrareiningum úti á landi, dregið verður úr framboði og fólki fækkað. Þetta gerum við vegna óvissu í umhverfinu og reynslu af síðasta vetri þar sem við sáum árstíðarsveiflu aukast á ný. Þrátt fyrir að hafa ítrekað farið yfir þessa stöðu með stjórnvöldum þá virðast þau ekki hafa áhuga á að hlusta nema að litlu leyti. Nýlega tilkynntu stjórnvöld löngu tímabært framlag til markaðssetningar á landinu en því miður er svo unnið beinlínis gegn þeirri mikilvægu vinnu með skattahækkunum, og það þegar ferðaþjónustan er þegar búin að bakka langt inn á eigin vallarhelming. Sýnið aðhald í rekstri ríkisins í stað þess að auka álögur á atvinnulíf. Stjórnvöld þurfa að horfast í augu við þessa stöðu. Það er ekki hægt að tala um verðmætasköpun, byggðafestu og öfluga ferðaþjónustu á sama tíma og sífellt er bætt á greinina nýjum gjöldum, nýjum sköttum og aukinni óvissu. Nýr meirihluti tók við í borginni nýverið og hafa þau þegar hafist handa við að spara í rekstri borgarinnar svo að um munar. Það er greinilegt að ríkisstjórnin treystir sér ekki til að ráðast á ríkisbáknið með sama hætti, en slíkt aðhald, agi og ábyrgð er það sem við sem stöndum í fyrirtækjarekstri þurfum að sinna alla daga. Skilaboð okkar sem rekum ferðaþjónustufyrirtæki til ríkisstjórnarinnar eru skýr: Hættið að líta á ferðaþjónustuna sem takmarkalausan tekjustofn og botnlausa auðlind. Hættið að vinna gegn verðmætasköpun í greininni með endalausum skattahækkunum, tryggið fyrirsjáanleika í rekstrarumhverfinu og ráðist sjálf í raunverulegt aðhald í ríkisrekstrinum áður en þið leggið enn meiri byrði á þau fyrirtæki sem skapa störfin og útflutningsverðmætin. Höfundur er forstjóri Icelandia.
Skoðun Að stíga varlega til jarðar eða ryðja burt hindrunum Þorgerður María Þorbjarnardóttir skrifar