Sættum okkur ekki við atvinnuleysi Illugi Gunnarsson og Ragnhildur Björt Björnsdóttir skrifa 25. júlí 2026 07:00 Umræður um kosti og galla inngöngu í Evrópusambandið hafa að miklu leyti snúist um væntan ávinning fyrir almenning sem stundum virðist þó ekki endilega byggja á staðreyndum. Ljóst er að til þess að Ísland geti uppfyllt skilyrði evrusamstarfsins og komist til fyrirheitna landsins, landsins þar sem vextir eru lágir, verðbólga er lág og sól skín í heiði, þarf að gera breytingar. Eins og hvergilönd eru yfirleitt er langt þangað. En það er fleira við þessa umræðu að athuga. Það hefur furðu lítið farið fyrir umræðu um að það þurfi að auka sveigjanleika á vinnumarkaði og að við þurfum einfaldlega að sætta okkur við hærra atvinnuleysi. Það er nefnilega ekkert óskýrt hvaða breytingar valdastéttirnar vilja gera til þess að við getum uppfyllt skilyrði fyrir upptöku evru. Þessar breytingar eru skýrar og fjalla um það að það þarf meðal annars að fá verkalýðshreyfinguna til þess að láta af launakröfum sínum í þágu heildarinnar. Þess vegna er hamast á þeim verkalýðsleiðtogum sem hafa talað skýrt gegn aðild að Evrópusambandinu og reynt að gera þá tortryggilega. En ef við eigum að uppfylla skilyrði fyrir upptöku evru þá þarf að fara að leiðbeiningum auðvaldsins og fara fram með „hófsamar launakröfur“. Með því móti verði komist hjá því að fara í höfrungahlaup og launaskrið og svo framvegis. Niðurstaðan verði góð fyrir alla. Minna fer fyrir umræðu um það af hverju þetta er andfélagsleg hugmynd og svokallaðir jafnaðarmenn skulda útskýringar á því fyrirkomulagi sem þeir hyggjast leiða yfir íslenskt launafólk. Við viljum ekki að stéttskipting sé fest í sessi. Við viljum að verka- og láglaunafólk haldi valdastéttum og peningastéttum við efnið. Það er ekki tilviljun að á Íslandi, þar sem verkalýðsfélög ráða miklu um launasetningu, sé svona mikill jöfnuður. Víðast hvar í Evrópu er hann minni en hér á landi. Sveigjanleiki á vinnumarkaði má ekki verða sveigjanleiki í þágu þeirra sem hafa störfin eða í þágu efri millistéttar í þægilegri innivinnu. Sveigjanleiki á vinnumarkaði má ekki verða á kostnað ungs fólks sem er að stíga sín fyrstu skref á vinnumarkaði eða á kostnað láglaunafólks sem oft er í viðkvæmri stöðu á vinnumarkaði. Þá viljum við frekar hafa íslenskan sveigjanleika og öflug verkalýðsfélög sem hafa völd og áhrif. Við viljum frekar að þessar ákvarðanir séu teknar á Íslandi en Brussel. Höfundar eru í stjórn Ungra vinstri grænna og stjórnarmeðlimir í félaginu Ung gegn ESB-aðild. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Ef Ísland gengur í Evrópusambandið flyt ég til Danmerkur Benedikt Jóhannesson Skoðun Þarftu að vita mikið um ESB til að kjósa 29. ágúst? Árný Elínborg Ásgeirsdóttir Skoðun Ísland á eilífa hagsmuni en ekki eilífa bandamenn Lára Herborg Ólafsdóttir Skoðun Að gera illt verra - Verðbólgan og ábyrgð stjórnvalda Jón Ferdínand Estherarson Skoðun Skítamixsumarið mikla Hulda Hallgrímsdóttir Skoðun Þessir þröngsýnu ungu bændur Sunna Þórarinsdóttir Skoðun Ekki láta plata þig þann 29. ágúst Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun Íslenski hesturinn og ESB: Hræðsluáróður eða raunveruleg hætta? Begga Rist Skoðun Hlakkarðu til að fara í skólann? Hulda Dögg Proppé Skoðun Gætum við haft það betra? Eydís Ásbjörnsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Hvar má sleppa taumnum? Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Um sameiginleg verðmæti og veikleika stjórnkerfisins Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Nei við hindrunum - Ákvarðanir um Ísland á Íslandi Guðmundur Fertram Sigurjónsson skrifar Skoðun Ísland á eilífa hagsmuni en ekki eilífa bandamenn Lára Herborg Ólafsdóttir skrifar Skoðun Lífeyrissjóðirnir og aðalfundur Icelandair Kjartan Björgvinsson skrifar Skoðun Ísland og Færeyjar, yfirráð yfir auðlindum og fullveldi Ásgeir Daníelsson skrifar Skoðun Evrópskir hægrimenn eru Evrópusinnar Svavar Halldórsson skrifar Skoðun Evrópa - frá velferð til vígvæðingar Ólöf Benediktsdóttir skrifar Skoðun Ekki láta plata þig þann 29. ágúst Sveinn Atli Gunnarsson skrifar Skoðun Hver á fiskinn – og hvar verða verðmætin til? Baldur Johnsen skrifar Skoðun Gögnin sýna að Evrópa er langmikilvægasta markaðssvæði Íslands Gísli Hjálmtýsson skrifar Skoðun Grænland – áttu við Ísland? Damien Degeorges skrifar Skoðun Skítamixsumarið mikla Hulda Hallgrímsdóttir skrifar Skoðun Vextir, verðbólga, verðtrygging og íslenska veðráttan Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar Skoðun 30 dæmi um villandi framsetningu í efnahagsgreiningu Áfram Íslands Gauti B. Eggertsson skrifar Skoðun Já til að sjá – áhættuspil? Guðmundur Edgarsson skrifar Skoðun Það eru breyttir tímar Þóroddur Ingvarsson skrifar Skoðun Er íslensk útgerð og kvótakerfi góð ástæða til að kjósa já 29. ágúst? Arndís Vala Arnfinnsdóttir skrifar Skoðun Ef Ísland gengur í Evrópusambandið flyt ég til Danmerkur Benedikt Jóhannesson skrifar Skoðun ESB hefur styrkt gróðahyggju á kostnað félagshyggju Ögmundur Jónasson skrifar Skoðun Hver ætlar að hafa augun á boltanum? Hnikarr Bjarmi Franklínsson skrifar Skoðun Þessir þröngsýnu ungu bændur Sunna Þórarinsdóttir skrifar Skoðun Brexit rútan mætt til Íslands! Andrés Pétursson skrifar Skoðun Að gera illt verra - Verðbólgan og ábyrgð stjórnvalda Jón Ferdínand Estherarson skrifar Skoðun Íslenski hesturinn og ESB: Hræðsluáróður eða raunveruleg hætta? Begga Rist skrifar Skoðun Landbúnaður og matvælaverð – Framtíðar þróun Guðjón Sigurbjartsson skrifar Skoðun Þegar stjórnvöld og stórfyrirtæki standa ekki við orð sín Jóhann Helgi Stefánsson,Jón Helgi Björnsson skrifar Skoðun Umsóknarferlið útskýrt fyrir kjána Elísabet Kjárr skrifar Skoðun Hlakkarðu til að fara í skólann? Hulda Dögg Proppé skrifar Skoðun Gætum við haft það betra? Eydís Ásbjörnsdóttir skrifar Sjá meira
Umræður um kosti og galla inngöngu í Evrópusambandið hafa að miklu leyti snúist um væntan ávinning fyrir almenning sem stundum virðist þó ekki endilega byggja á staðreyndum. Ljóst er að til þess að Ísland geti uppfyllt skilyrði evrusamstarfsins og komist til fyrirheitna landsins, landsins þar sem vextir eru lágir, verðbólga er lág og sól skín í heiði, þarf að gera breytingar. Eins og hvergilönd eru yfirleitt er langt þangað. En það er fleira við þessa umræðu að athuga. Það hefur furðu lítið farið fyrir umræðu um að það þurfi að auka sveigjanleika á vinnumarkaði og að við þurfum einfaldlega að sætta okkur við hærra atvinnuleysi. Það er nefnilega ekkert óskýrt hvaða breytingar valdastéttirnar vilja gera til þess að við getum uppfyllt skilyrði fyrir upptöku evru. Þessar breytingar eru skýrar og fjalla um það að það þarf meðal annars að fá verkalýðshreyfinguna til þess að láta af launakröfum sínum í þágu heildarinnar. Þess vegna er hamast á þeim verkalýðsleiðtogum sem hafa talað skýrt gegn aðild að Evrópusambandinu og reynt að gera þá tortryggilega. En ef við eigum að uppfylla skilyrði fyrir upptöku evru þá þarf að fara að leiðbeiningum auðvaldsins og fara fram með „hófsamar launakröfur“. Með því móti verði komist hjá því að fara í höfrungahlaup og launaskrið og svo framvegis. Niðurstaðan verði góð fyrir alla. Minna fer fyrir umræðu um það af hverju þetta er andfélagsleg hugmynd og svokallaðir jafnaðarmenn skulda útskýringar á því fyrirkomulagi sem þeir hyggjast leiða yfir íslenskt launafólk. Við viljum ekki að stéttskipting sé fest í sessi. Við viljum að verka- og láglaunafólk haldi valdastéttum og peningastéttum við efnið. Það er ekki tilviljun að á Íslandi, þar sem verkalýðsfélög ráða miklu um launasetningu, sé svona mikill jöfnuður. Víðast hvar í Evrópu er hann minni en hér á landi. Sveigjanleiki á vinnumarkaði má ekki verða sveigjanleiki í þágu þeirra sem hafa störfin eða í þágu efri millistéttar í þægilegri innivinnu. Sveigjanleiki á vinnumarkaði má ekki verða á kostnað ungs fólks sem er að stíga sín fyrstu skref á vinnumarkaði eða á kostnað láglaunafólks sem oft er í viðkvæmri stöðu á vinnumarkaði. Þá viljum við frekar hafa íslenskan sveigjanleika og öflug verkalýðsfélög sem hafa völd og áhrif. Við viljum frekar að þessar ákvarðanir séu teknar á Íslandi en Brussel. Höfundar eru í stjórn Ungra vinstri grænna og stjórnarmeðlimir í félaginu Ung gegn ESB-aðild.
Skoðun 30 dæmi um villandi framsetningu í efnahagsgreiningu Áfram Íslands Gauti B. Eggertsson skrifar
Skoðun Er íslensk útgerð og kvótakerfi góð ástæða til að kjósa já 29. ágúst? Arndís Vala Arnfinnsdóttir skrifar
Skoðun Þegar stjórnvöld og stórfyrirtæki standa ekki við orð sín Jóhann Helgi Stefánsson,Jón Helgi Björnsson skrifar