Hátíðarmatseðillinn 17. júní: Opið bréf til allra frambjóðenda til Alþingis 2021 Jack Hrafnkell Daníelsson skrifar 24. ágúst 2021 07:30 Ég ætla að byrja á því segja ykkur, frambjóðendur allra flokka, frá stöðufærslu sem hefur gengið reglulega á samfélagsmiðlum síðan þeir komu fram á sjónarsviðið en hefur í raun ekki hlotið nógu mikla athygli, þrátt fyrir að vera eins sannur og að sólin kemur upp í austri og sest í vestri. Að því loknu ætla ég að segja ykkur frá hátíðarmatseðli á tveim stöðum þann 17. júní á ónefndu ári fyrir ekkert svo löngu síðan. Þetta er um málefni sem snertir okkur öll, nánustu ættingja okkar, vini og kunningja og er aðeins á valdi ríkjandi stjórnvalda hverju sinni að koma í lag því þetta málefni er til svo háborinar skammar fyrir land og þjóð að það verður aldrei hægt með nokkru móti að réttlæta það. Aldrei! Stöðufærslan: „Setjum gamla fólkið í fangelsi og glæpamenn á elliheimili! Þá fengi gamla fólkið aðgang að baði daglega, tölvu og sjónvarpi, líkamsrækt og gönguferðum. Allt starfsfólk talaði íslensku við það og enginn stæli frá þeim. Þeir sem vildu gætu stundað nám, smá vinnu, eða dútlað við föndur og gamla fólkið fengi greitt í stað þess að þurfa að borga meirihluta af ellilífeyrirnum sínum til að dvelja á staðnum. Bubbi Morthens og Ari Eldjárn kæmu svo til að skemmta á Þorláksmessu og aðfangadag. Í staðin fegngju glæpamennirnir fengju þá kaldan mat, engan pening, væru aleinir, starfsfólkið talaði allt að 10 ólík tungumál og enga íslensku, þeir þyrftu að slökkva ljósin kl. 20 og fengju að fara í bað einu sinni í viku. Félagar úr Harmónikkufélagi Reykjavíkur kæmu til að skemmta þeim á sjómannadaginn.“ Svona er staðan því miður og öllum virðist vera nákvæmlega sama um að gamla fólkið er vanrækt, illa haldið og fær ekki þann næringarríka mat sem það þarfnast og að fá að komast í bað er eitthvað sem eldra fólk þarf oftar en einu sinni í viku til að fá ekki legu eða nuddsár á viðkvæmum stöðum líkamans. Hátíðarmatseðillinn! Þessa sögu fékk ég frá ónefndum aðila og nöfnum er breytt til að vernda þá sem hlut eiga að máli enda vill gamli maðurinn ekkert vera að „kvarta“ eins og hann sagði, hann er bara sár, svekktur og finnst hann vera svikinn af fólkinu í því þjóðfélagi sem hann byggði ásamt sinni kynslóð upp með dugnaði, mikilli vinnu við kröpp og erfið kjör því honum var lofað „áhyggjulausu ævikvöldi“ þegar hann færi á eftirlaun. Áhyggjulausa ævikvöldið var að martröð í fátækt, afskiptaleysi og hálfgerðri kúgun inni á stofnun sem lætur einskis freistað að auglýsa gæði öldrunarþjónustu sinnar en stelur öllum lífeyrissparnaði gamla fólksins til að stjórnendur og „eigendur“ þessa „fyrirtækis“ geti lifað í vellystingum og passa að viðhald húsnæðis og tækja þessarar stofnunar fari nú ekki fram úr kostnaðaráætlunum og nýta sér aðeins lágmarksfjölda starfsfólks, helst útlendinga á allra lægstu launum. Þjónustan er svo eftir því. Þessi gamli maður á einn son sem heimsækir pabba sinn reglulega og reynir að gera eitthvað með honum til afþreyingar og þá sérstaklega á hátíðisdögum en eins og allir vita, eða ættu að vita, er sú kynslóð eldra fólks sem nú er komin um og yfir sjötugt minnisstætt þegar lýðveldið Ísland var stofnað á Þingvöllum þann 17. júní 1944 og fyrir þetta fólk er þetta mikill hátíðisdagur. Þegar sonur hans kom til pabba síns undir hádegi þennan dag var sá gamli búinn að klæða sig upp í jakkaföt vegna dagsins og nú skyldi arkað í matsal elliheimilisins og snæddur hátíðarmatur í hádeginu en síðan skyldi haldið niður í miðbæ til að halda upp á daginn. Þegar niður var komið biðu bakkar frá mötuneyti út í bæ þess að vera afhentir gamla fólkinu en hátíðarmaturinn fyrir gamla fólkið samanstóð af einni og hálfri kaldri pylsu, kaldri kartöflustöppu úr pakka og slettu af bökuðum baunum. Sonurinn horfði á pabba sinn brotna niður á þessum tímapunkti þar sem hann horfði á þennan svokallaða hátíðarmat brostnum augum með tárin rennandi niður kinnarnar og spurði síðan brostinni röddu; „var mitt vinnuframlag í sextíu ár ekki meira virði en þetta?“ Sonur mannsins var miður sín og um leið öskureiður yfir því hvernig komið væri fram við gamla fólkið á sjálfan þjóðhátíðardaginn en gat ekki snúið sér til neins yfirmanns á staðnum því allir voru þeir við hátíðarhöldin niður í bæ eða heima hjá sér að borða hádegismat. Hádegismat sem var örugglega ekki sprungnar, kaldar pylsur með kartöflumús. Hann gekk fram í andyrið og hringdi í kunninga sinn sem starfaði við fangelsið á Litla Hrauni við Eyrarbakka því hann vissi að kunninginn var á vakt í fangelsinu og spurði hann eftir stutt samtal hvernig hátíðarmaturinn hjá föngunum væri þetta árið. Svarið sem hann fékk var að vel væri nú gert við fangana, það væri þríréttað, ofnsteikt lambalæri með öllu tilheyrandi, súpa í forrétt og ís í eftirrétt, það væri jú 17. júní. Sonur gamla mannsins sendi kunningjanum á Litla Hrauni mynd af „hátíðarmat“ föður síns og spurði hvort fangarnir mundu sætta sig við svona mat á 17. júní, þetta væri það sem gamla fólkinu væri boðið upp á þessum hátíðardegi. Í símanum var löng þögn og síðan sagði kunninginn; „þú lýgur þessu“. Hann trúði ekki að þetta væri hátíðarmaturinn sem gamla fólkinu væri boðið upp á. Ekkert frekar en stjórnmálafólkið trúir því, eða hreinlega hunsar það næringarlausa rusl sem gamla fólkinu er boðið upp á alla jafna frá þeim mötuneytum sem skaffa eldra fólki þessa lands mat á elliheimilum eða í heimsendingu enda eru þær ófáar sögurnar sem birst hafa á samfélagsmiðlum með myndum af hreinu og kláru óæti sem þessu fólki er boðið. Óæti sem varla væri hægt að flokka sem dýrafóður, hvað þá heldur sem mannamatur. Lokaorð! Til ykkar sem ætlið að bjóða fram þjónustu ykkar í komandi alþingiskosningum og hafið lesið þennan pistil þá skora ég á ykkur að fara og kynna ykkur það fæði og þá aðstöðu sem gamla fólkinu er boðið upp á í dag á þeim stöðum sem kölluðust elliheimili hér áður fyrr en kallast í dag öldrunarþjónsta eða hjúkrunarheimili ásamt því hvernig hugsað er um þetta fólk. Hlustið á þetta fólk og spyrjið það hvað það hafi fyrir stafni á daginn og hvort það fái heimsóknir og hvort starfsfólkið spjalli við það eða sýni því og þeirra lífi einhvern áhuga. Farið svo í fangelsin. Skoðið aðstöðu fanga, mötuneyti, matseðla og hvernig þeirra aðstaða sé og hvað þeir hafi fyrir stafni í þeirri vist sem þeir eru og berið það saman við öldrunarþjónustuna. Ég er nokkuð viss um að útkoman úr þeim samanburði á eftir að verða sjokkerandi. Þau ykkar sem ekki nennið eða hafið ekki áhuga á að kynna ykkur þessi mál, þá vinsamlega gerið þjóðinni þann greiða að draga framboð ykkar til baka, því þá eigið þið ekkert erindi í það starf að ÞJÓNA almenningi í landinu með setu á Alþingi Íslendinga. Með vinsemd og mismikilli virðingu. Höfundur er efnahagslegur flóttamaður búsettur í Svíþjóð. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Jack Hrafnkell Daníelsson Skoðun: Kosningar 2021 Eldri borgarar Mest lesið Skilaboð til heimsins: Við megum vera vond við börn Jón Kalman Stefánsson Skoðun Hversu mikið af regluverki Evrópusambandsins hefur verið tekið upp í íslenskan rétt? Gunnar Ármannsson Skoðun Hvers eiga íbúar efri byggða að gjalda? Helga Jónsdóttir Skoðun Það sést hvar Sjálfstæðisflokkurinn stjórnar Guðni Freyr Öfjörð Úlfarsson Skoðun Gamblað með göng og líf lögð undir Eyjólfur Þorkelsson Skoðun Hvað er raunverulega hollt mataræði? Anna Lind Fells Skoðun Ekki vera sjálfsafgreiðslukassi! Þorsteinn Valdimarsson Skoðun Þegar þjóð reis upp og mótmælti kröftuglega – en hvað gerðist svo? Hörður Torfason Skoðun Flotinn sem hvarf: Líflína Íslands undir erlendum fánum Sólrún H.G. Proppé Skoðun Að venja barn af bleyju Elín Erna Steinarsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Hólar í Hjaltadal: Við getum gert betur Pálína Hildur Sigurðardóttir skrifar Skoðun Röskva vill sjá hjúkrunarfræðinga á sjúkrabíl og meiri nýsköpun í námi Dagbjört Lára Bjarkadóttir,Ríkharður Daði Ólafsson skrifar Skoðun Hvað er raunverulega hollt mataræði? Anna Lind Fells skrifar Skoðun Sykursýki 2 orðin að heimsfaraldri Anna Lind Fells skrifar Skoðun Áhættustjórnun í fiskeldi Otto Færovik skrifar Skoðun Gamblað með göng og líf lögð undir Eyjólfur Þorkelsson skrifar Skoðun Að venja barn af bleyju Elín Erna Steinarsdóttir skrifar Skoðun Jarðsagan og loftslagsbreytingar Brynhildur Magnúsdóttir skrifar Skoðun Skilaboð til heimsins: Við megum vera vond við börn Jón Kalman Stefánsson skrifar Skoðun Þegar þjóð reis upp og mótmælti kröftuglega – en hvað gerðist svo? Hörður Torfason skrifar Skoðun Heimilin og orkuskiptin í forgang á raforkumarkaði Dagný Halldórsdóttir,Tryggvi Felixson skrifar Skoðun Hversu mikið af regluverki Evrópusambandsins hefur verið tekið upp í íslenskan rétt? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Verðtryggður Seðlabankastjóri Jón Frímann Jónsson skrifar Skoðun Óskað er eftir forystu í efnahagslegum þrengingum Rósa Björk Brynjólfsdóttir skrifar Skoðun Ekki vera sjálfsafgreiðslukassi! Þorsteinn Valdimarsson skrifar Skoðun Flotinn sem hvarf: Líflína Íslands undir erlendum fánum Sólrún H.G. Proppé skrifar Skoðun Hvers eiga íbúar efri byggða að gjalda? Helga Jónsdóttir skrifar Skoðun Viska og FÍN byggja óhagnaðardrifið húsnæði fyrir háskólamenntaða Brynhildur Heiðar- og Ómarsdóttir,Þorkell Heiðarsson skrifar Skoðun Af hverju óttast sumir og hafa andúð á flóttamönnum og innflytjendum? Tilgáta: Fólk óttast sig sjálft...... Gunnar Björgvinsson skrifar Skoðun Hver er stefna sveitarfélaga í menningar- og safnamálum? Dagrún Ósk Jónsdóttir skrifar Skoðun Menningarhús og framtíð safna í Skagafirði – um hvað snýst málið í raun? Berglind Þorsteinsdóttir skrifar Skoðun Hver er málsvari dýranna? Hrönn Ólína Jörundsdóttir skrifar Skoðun Það sést hvar Sjálfstæðisflokkurinn stjórnar Guðni Freyr Öfjörð Úlfarsson skrifar Skoðun Hefðu bændur riðið í bæinn til að mótmæla Borgarlínunni? Þórir Garðarsson skrifar Skoðun Forgangsröðun í öldrunarþjónustu Margrét Guðnadóttir skrifar Skoðun Af hverju skipta félagasamtök máli – og langtíma fjármögnunin öllu? Eva Rós Ólafsdóttir skrifar Skoðun Af hverju eiga Íslendingar að vera stikkfrí í eigin vörnum Arnór Sigurjónsson skrifar Skoðun Sjálfstæðisflokkur sem er ekki hægt að taka alvarlega Þórður Snær Júlíusson skrifar Skoðun Hafró fer yfir eigin lokapróf og fær glimrandi einkunn Kjartan Sveinsson skrifar Skoðun Kvótinn: Þriðji valkosturinn Steinunn Ólína Þorsteinsdóttir skrifar Sjá meira
Ég ætla að byrja á því segja ykkur, frambjóðendur allra flokka, frá stöðufærslu sem hefur gengið reglulega á samfélagsmiðlum síðan þeir komu fram á sjónarsviðið en hefur í raun ekki hlotið nógu mikla athygli, þrátt fyrir að vera eins sannur og að sólin kemur upp í austri og sest í vestri. Að því loknu ætla ég að segja ykkur frá hátíðarmatseðli á tveim stöðum þann 17. júní á ónefndu ári fyrir ekkert svo löngu síðan. Þetta er um málefni sem snertir okkur öll, nánustu ættingja okkar, vini og kunningja og er aðeins á valdi ríkjandi stjórnvalda hverju sinni að koma í lag því þetta málefni er til svo háborinar skammar fyrir land og þjóð að það verður aldrei hægt með nokkru móti að réttlæta það. Aldrei! Stöðufærslan: „Setjum gamla fólkið í fangelsi og glæpamenn á elliheimili! Þá fengi gamla fólkið aðgang að baði daglega, tölvu og sjónvarpi, líkamsrækt og gönguferðum. Allt starfsfólk talaði íslensku við það og enginn stæli frá þeim. Þeir sem vildu gætu stundað nám, smá vinnu, eða dútlað við föndur og gamla fólkið fengi greitt í stað þess að þurfa að borga meirihluta af ellilífeyrirnum sínum til að dvelja á staðnum. Bubbi Morthens og Ari Eldjárn kæmu svo til að skemmta á Þorláksmessu og aðfangadag. Í staðin fegngju glæpamennirnir fengju þá kaldan mat, engan pening, væru aleinir, starfsfólkið talaði allt að 10 ólík tungumál og enga íslensku, þeir þyrftu að slökkva ljósin kl. 20 og fengju að fara í bað einu sinni í viku. Félagar úr Harmónikkufélagi Reykjavíkur kæmu til að skemmta þeim á sjómannadaginn.“ Svona er staðan því miður og öllum virðist vera nákvæmlega sama um að gamla fólkið er vanrækt, illa haldið og fær ekki þann næringarríka mat sem það þarfnast og að fá að komast í bað er eitthvað sem eldra fólk þarf oftar en einu sinni í viku til að fá ekki legu eða nuddsár á viðkvæmum stöðum líkamans. Hátíðarmatseðillinn! Þessa sögu fékk ég frá ónefndum aðila og nöfnum er breytt til að vernda þá sem hlut eiga að máli enda vill gamli maðurinn ekkert vera að „kvarta“ eins og hann sagði, hann er bara sár, svekktur og finnst hann vera svikinn af fólkinu í því þjóðfélagi sem hann byggði ásamt sinni kynslóð upp með dugnaði, mikilli vinnu við kröpp og erfið kjör því honum var lofað „áhyggjulausu ævikvöldi“ þegar hann færi á eftirlaun. Áhyggjulausa ævikvöldið var að martröð í fátækt, afskiptaleysi og hálfgerðri kúgun inni á stofnun sem lætur einskis freistað að auglýsa gæði öldrunarþjónustu sinnar en stelur öllum lífeyrissparnaði gamla fólksins til að stjórnendur og „eigendur“ þessa „fyrirtækis“ geti lifað í vellystingum og passa að viðhald húsnæðis og tækja þessarar stofnunar fari nú ekki fram úr kostnaðaráætlunum og nýta sér aðeins lágmarksfjölda starfsfólks, helst útlendinga á allra lægstu launum. Þjónustan er svo eftir því. Þessi gamli maður á einn son sem heimsækir pabba sinn reglulega og reynir að gera eitthvað með honum til afþreyingar og þá sérstaklega á hátíðisdögum en eins og allir vita, eða ættu að vita, er sú kynslóð eldra fólks sem nú er komin um og yfir sjötugt minnisstætt þegar lýðveldið Ísland var stofnað á Þingvöllum þann 17. júní 1944 og fyrir þetta fólk er þetta mikill hátíðisdagur. Þegar sonur hans kom til pabba síns undir hádegi þennan dag var sá gamli búinn að klæða sig upp í jakkaföt vegna dagsins og nú skyldi arkað í matsal elliheimilisins og snæddur hátíðarmatur í hádeginu en síðan skyldi haldið niður í miðbæ til að halda upp á daginn. Þegar niður var komið biðu bakkar frá mötuneyti út í bæ þess að vera afhentir gamla fólkinu en hátíðarmaturinn fyrir gamla fólkið samanstóð af einni og hálfri kaldri pylsu, kaldri kartöflustöppu úr pakka og slettu af bökuðum baunum. Sonurinn horfði á pabba sinn brotna niður á þessum tímapunkti þar sem hann horfði á þennan svokallaða hátíðarmat brostnum augum með tárin rennandi niður kinnarnar og spurði síðan brostinni röddu; „var mitt vinnuframlag í sextíu ár ekki meira virði en þetta?“ Sonur mannsins var miður sín og um leið öskureiður yfir því hvernig komið væri fram við gamla fólkið á sjálfan þjóðhátíðardaginn en gat ekki snúið sér til neins yfirmanns á staðnum því allir voru þeir við hátíðarhöldin niður í bæ eða heima hjá sér að borða hádegismat. Hádegismat sem var örugglega ekki sprungnar, kaldar pylsur með kartöflumús. Hann gekk fram í andyrið og hringdi í kunninga sinn sem starfaði við fangelsið á Litla Hrauni við Eyrarbakka því hann vissi að kunninginn var á vakt í fangelsinu og spurði hann eftir stutt samtal hvernig hátíðarmaturinn hjá föngunum væri þetta árið. Svarið sem hann fékk var að vel væri nú gert við fangana, það væri þríréttað, ofnsteikt lambalæri með öllu tilheyrandi, súpa í forrétt og ís í eftirrétt, það væri jú 17. júní. Sonur gamla mannsins sendi kunningjanum á Litla Hrauni mynd af „hátíðarmat“ föður síns og spurði hvort fangarnir mundu sætta sig við svona mat á 17. júní, þetta væri það sem gamla fólkinu væri boðið upp á þessum hátíðardegi. Í símanum var löng þögn og síðan sagði kunninginn; „þú lýgur þessu“. Hann trúði ekki að þetta væri hátíðarmaturinn sem gamla fólkinu væri boðið upp á. Ekkert frekar en stjórnmálafólkið trúir því, eða hreinlega hunsar það næringarlausa rusl sem gamla fólkinu er boðið upp á alla jafna frá þeim mötuneytum sem skaffa eldra fólki þessa lands mat á elliheimilum eða í heimsendingu enda eru þær ófáar sögurnar sem birst hafa á samfélagsmiðlum með myndum af hreinu og kláru óæti sem þessu fólki er boðið. Óæti sem varla væri hægt að flokka sem dýrafóður, hvað þá heldur sem mannamatur. Lokaorð! Til ykkar sem ætlið að bjóða fram þjónustu ykkar í komandi alþingiskosningum og hafið lesið þennan pistil þá skora ég á ykkur að fara og kynna ykkur það fæði og þá aðstöðu sem gamla fólkinu er boðið upp á í dag á þeim stöðum sem kölluðust elliheimili hér áður fyrr en kallast í dag öldrunarþjónsta eða hjúkrunarheimili ásamt því hvernig hugsað er um þetta fólk. Hlustið á þetta fólk og spyrjið það hvað það hafi fyrir stafni á daginn og hvort það fái heimsóknir og hvort starfsfólkið spjalli við það eða sýni því og þeirra lífi einhvern áhuga. Farið svo í fangelsin. Skoðið aðstöðu fanga, mötuneyti, matseðla og hvernig þeirra aðstaða sé og hvað þeir hafi fyrir stafni í þeirri vist sem þeir eru og berið það saman við öldrunarþjónustuna. Ég er nokkuð viss um að útkoman úr þeim samanburði á eftir að verða sjokkerandi. Þau ykkar sem ekki nennið eða hafið ekki áhuga á að kynna ykkur þessi mál, þá vinsamlega gerið þjóðinni þann greiða að draga framboð ykkar til baka, því þá eigið þið ekkert erindi í það starf að ÞJÓNA almenningi í landinu með setu á Alþingi Íslendinga. Með vinsemd og mismikilli virðingu. Höfundur er efnahagslegur flóttamaður búsettur í Svíþjóð.
Hversu mikið af regluverki Evrópusambandsins hefur verið tekið upp í íslenskan rétt? Gunnar Ármannsson Skoðun
Skoðun Röskva vill sjá hjúkrunarfræðinga á sjúkrabíl og meiri nýsköpun í námi Dagbjört Lára Bjarkadóttir,Ríkharður Daði Ólafsson skrifar
Skoðun Heimilin og orkuskiptin í forgang á raforkumarkaði Dagný Halldórsdóttir,Tryggvi Felixson skrifar
Skoðun Hversu mikið af regluverki Evrópusambandsins hefur verið tekið upp í íslenskan rétt? Gunnar Ármannsson skrifar
Skoðun Viska og FÍN byggja óhagnaðardrifið húsnæði fyrir háskólamenntaða Brynhildur Heiðar- og Ómarsdóttir,Þorkell Heiðarsson skrifar
Skoðun Af hverju óttast sumir og hafa andúð á flóttamönnum og innflytjendum? Tilgáta: Fólk óttast sig sjálft...... Gunnar Björgvinsson skrifar
Skoðun Menningarhús og framtíð safna í Skagafirði – um hvað snýst málið í raun? Berglind Þorsteinsdóttir skrifar
Skoðun Af hverju skipta félagasamtök máli – og langtíma fjármögnunin öllu? Eva Rós Ólafsdóttir skrifar
Hversu mikið af regluverki Evrópusambandsins hefur verið tekið upp í íslenskan rétt? Gunnar Ármannsson Skoðun