Hjálp, það á að breyta malbikinu mínu! Sveinn Atli Gunnarsson skrifar 20. mars 2026 09:32 Það er dásamleg íslensk hefð að lýsa yfir yfirvofandi heimsenda í hvert skipti sem mála á nýja línu á malbik eða breyta vinstri beygju í hægri. Nýjasta útspilið í þessum efnum er Suðurlandsbrautin, sem Lárus vinur minn sér fyrir sér með hryllingi. Samkvæmt honum, og kannski fleirum sem lásu grein hans, er hönnun Borgarlínunnar svo mikið „stórslys“ að maður býst hreinlega við því að það sé hópur verkfræðinga sitjandi með höfuðið í greipum sér veltandi fyrir sér hvernig þeim hafi tekist að eyðileggja sjálfa siðmenninguna með hönnun strætó akreina. Við elskum að elska umferðarteppurnar okkar Við skulum vera hreinskilin: Suðurlandsbrautin er mikilvæg samgönguæð. Hún er staðurinn þar sem við eyðum dýrmætum tíma okkar á morgnana í að horfa á stuðarann á bílnum fyrir framan okkur og velta fyrir okkur lífinu og tilverunni. Og já, hún mun breytast. En sú hugmynd að það sé „stórslys“ að forgangsraða þúsundum manna í hágæða almenningssamgöngum fram yfir það að tryggja að allir komist í gegnum gatnamót á bílum á nákvæmlega jafn löngum tíma og það tók árið 1994, er í besta falli pínleg. Það er nefnilega dálítið sérstakt að kalla nútímalega hönnun stórslys, á meðan við horfum á núverandi kerfi hrynja undan eigin þunga á hverjum einasta degi. „Ekki snerta Suðurlandsbrautina!“ hrópa sumir, á meðan þeir hinir sömu sitja fastir í umferð á einmitt þessari sömu götu. Hugrökku vinstri beygjurnar Gagnrýnin snýst oft um að fólk þurfi að fara „krókaleiðir“ eða að það sé „flókið“ að rata. Hér virðist gengið út frá því að íslenskir ökumenn séu algjörlega ófærir um að læra á nýtt skipulag án þess að lenda í tilvistarkreppu og villu vegar. Ef ein vinstri beygja er tekin í burtu til að fækka ákeyrslum og auka öryggi, er því lýst eins og verið sé að rífa niður siðmenninguna. En kannski er það bara málið. Okkur finnst nefnilega rosalega gaman að dramatík. Það er miklu skemmtilegra að tala um „skipulagslegt sjálfsmorð“ en að ræða tölfræði um umferðaröryggi, betra loftslag eða þá staðreynd að borgin okkar getur ekki stækkað endalaust án þess að við endurhugsum það hvernig flæði borgarinnar verður í framtíðinni. Boðið í stórslysa-partý Ef það er „stórslys“ að byggja upp innviði sem geta flutt fleira fólk á styttri tíma, þá er ég kannski bara aðdáandi stórslysa. Ef það er „fyrirlitning á skynsemi“ að ætla að bjóða upp á aðra valkosti en að allir sitji einir í bíl á Suðurlandsbraut á 5 kílómetra hraða, þá er ég greinilega ekki mjög skynsamur. Við getum haldið áfram að mála skrattann á vegginn og berjast fyrir hverjum metra af malbiki eins og það sé heilagt land. Eða við getum viðurkennt að breytingar eru erfiðar, en nauðsynlegar. Suðurlandsbrautin mun breytast, umferðin mun haga sér öðruvísi og já, þú þarft kannski að læra nýja leið í vinnuna eða jafnvel nota almenningssamgöngur (GMA - e. OMG). En heimurinn fer ekki undir í leiðinni. Leyfum nú sérfræðingunum að klára hönnunina og gefum Borgarlínunni tækifæri áður en við pöntum sorgarklæðnaðinn. Það gæti nefnilega farið svo að þetta „stórslys“ verði það besta sem komið hefur fyrir samgöngur á höfuðborgarsvæðinu í áratugi. Greinarhöfundur er í loftslagshópnum París 1,5 sem berst fyrir því að Íslandi leggi sitt af mörkum til að leysa loftslagsvandann. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Borgarlína Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Kjósa Íslendingar með fótunum? Hjálmar Vilhjálmsson Skoðun Það er mikið talað um ESB. En hver á Ísland í raun? Valerio Gargiulo Skoðun Spænski draumurinn – Ungt fólk í leit af sól, rólegheitum og eigið fé Hans Birgisson Skoðun Fíllinn í stofunni Eldur Smári Kristinsson Skoðun Þú þarft ekki samninginn til að sjá það sem mestu skiptir Daði Freyr Ólafsson Skoðun Þjóðargersemi Ebba Margrét Magnúsdóttir Skoðun Mannmiðjuvillan og dýradráp Íslendinga Rósa Líf Darradóttir Skoðun Þegar Alþingi virkar fyrir Ísland Guðmundur Ari Sigurjónsson Skoðun Ég vil ráða mínu sumarfríi Magnea Gná Jóhannsdóttir Skoðun Hvalveiðar – þjóðarskömm sem verður að heyra sögunni til Helgi Felixson Skoðun Skoðun Skoðun Spænski draumurinn – Ungt fólk í leit af sól, rólegheitum og eigið fé Hans Birgisson skrifar Skoðun Gervigreind í ráðningum - stuðningur eða staðgengill? Helga Jóhanna Oddsdóttir skrifar Skoðun Opinber gögn eru þjóðarauðlind – ríkið verður að mynda eigið mállíkan Haukur Arnþórsson skrifar Skoðun Hraðtíska kallar á aðgerðir Norðurlanda Bryndís Haraldsdóttir skrifar Skoðun Fíllinn í stofunni Eldur Smári Kristinsson skrifar Skoðun Framtíð heilbrigðisþjónustu á Akureyri er í sjónmáli Sindri S. Kristjánsson skrifar Skoðun Engar formlegar aðlögunarviðræður við ESB mögulegar án umsóknar Íslands um aðild Júlíus Valsson skrifar Skoðun Þú þarft ekki samninginn til að sjá það sem mestu skiptir Daði Freyr Ólafsson skrifar Skoðun Þegar orðaslagurinn stríðir við þjóðarsálina Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Gervigreind er ekki sjálfkrafa góð eða slæm. Hún er alin upp Helgi S. Karlsson skrifar Skoðun Það er mikið talað um ESB. En hver á Ísland í raun? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Kjósa Íslendingar með fótunum? Hjálmar Vilhjálmsson skrifar Skoðun Þegar Alþingi virkar fyrir Ísland Guðmundur Ari Sigurjónsson skrifar Skoðun Lítil þjóð, stór tækifæri Þórður Birgisson skrifar Skoðun Hvalveiðar – þjóðarskömm sem verður að heyra sögunni til Helgi Felixson skrifar Skoðun Þjóðargersemi Ebba Margrét Magnúsdóttir skrifar Skoðun Sæti við borðið – eða sæti á ganginum? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Ég vil ráða mínu sumarfríi Magnea Gná Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Mannmiðjuvillan og dýradráp Íslendinga Rósa Líf Darradóttir skrifar Skoðun Stóra Stjórnarskrármálið Guðmunda G. Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Hverjir fá sætin við borðið? Diljá Mist Einarsdóttir skrifar Skoðun Já til að SJÁ Berglind Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Fórnarlambsnaglinn Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Þegar jafnrétti verður blóraböggull Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar Skoðun Sumarsólstöður: Tími birtu, þakklætis og helgisiða Þuríður Stefánsdóttir skrifar Skoðun Skýr mörk fyrir vindorku, sterkari vernd fyrir náttúruna Ása Berglind Hjálmarsdóttir skrifar Skoðun Hver hugsar þegar þú notar gervigreind — þú eða vélin? Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Mannréttindastofnun og réttindagæsla fatlaðs fólks Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Af hverju ekki að segja Nei … af hverju ætti að segja kannski? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Árásargjarnir lobbíistar vindorkuiðnaðarins Anna Soffia Kristjánsdóttir skrifar Sjá meira
Það er dásamleg íslensk hefð að lýsa yfir yfirvofandi heimsenda í hvert skipti sem mála á nýja línu á malbik eða breyta vinstri beygju í hægri. Nýjasta útspilið í þessum efnum er Suðurlandsbrautin, sem Lárus vinur minn sér fyrir sér með hryllingi. Samkvæmt honum, og kannski fleirum sem lásu grein hans, er hönnun Borgarlínunnar svo mikið „stórslys“ að maður býst hreinlega við því að það sé hópur verkfræðinga sitjandi með höfuðið í greipum sér veltandi fyrir sér hvernig þeim hafi tekist að eyðileggja sjálfa siðmenninguna með hönnun strætó akreina. Við elskum að elska umferðarteppurnar okkar Við skulum vera hreinskilin: Suðurlandsbrautin er mikilvæg samgönguæð. Hún er staðurinn þar sem við eyðum dýrmætum tíma okkar á morgnana í að horfa á stuðarann á bílnum fyrir framan okkur og velta fyrir okkur lífinu og tilverunni. Og já, hún mun breytast. En sú hugmynd að það sé „stórslys“ að forgangsraða þúsundum manna í hágæða almenningssamgöngum fram yfir það að tryggja að allir komist í gegnum gatnamót á bílum á nákvæmlega jafn löngum tíma og það tók árið 1994, er í besta falli pínleg. Það er nefnilega dálítið sérstakt að kalla nútímalega hönnun stórslys, á meðan við horfum á núverandi kerfi hrynja undan eigin þunga á hverjum einasta degi. „Ekki snerta Suðurlandsbrautina!“ hrópa sumir, á meðan þeir hinir sömu sitja fastir í umferð á einmitt þessari sömu götu. Hugrökku vinstri beygjurnar Gagnrýnin snýst oft um að fólk þurfi að fara „krókaleiðir“ eða að það sé „flókið“ að rata. Hér virðist gengið út frá því að íslenskir ökumenn séu algjörlega ófærir um að læra á nýtt skipulag án þess að lenda í tilvistarkreppu og villu vegar. Ef ein vinstri beygja er tekin í burtu til að fækka ákeyrslum og auka öryggi, er því lýst eins og verið sé að rífa niður siðmenninguna. En kannski er það bara málið. Okkur finnst nefnilega rosalega gaman að dramatík. Það er miklu skemmtilegra að tala um „skipulagslegt sjálfsmorð“ en að ræða tölfræði um umferðaröryggi, betra loftslag eða þá staðreynd að borgin okkar getur ekki stækkað endalaust án þess að við endurhugsum það hvernig flæði borgarinnar verður í framtíðinni. Boðið í stórslysa-partý Ef það er „stórslys“ að byggja upp innviði sem geta flutt fleira fólk á styttri tíma, þá er ég kannski bara aðdáandi stórslysa. Ef það er „fyrirlitning á skynsemi“ að ætla að bjóða upp á aðra valkosti en að allir sitji einir í bíl á Suðurlandsbraut á 5 kílómetra hraða, þá er ég greinilega ekki mjög skynsamur. Við getum haldið áfram að mála skrattann á vegginn og berjast fyrir hverjum metra af malbiki eins og það sé heilagt land. Eða við getum viðurkennt að breytingar eru erfiðar, en nauðsynlegar. Suðurlandsbrautin mun breytast, umferðin mun haga sér öðruvísi og já, þú þarft kannski að læra nýja leið í vinnuna eða jafnvel nota almenningssamgöngur (GMA - e. OMG). En heimurinn fer ekki undir í leiðinni. Leyfum nú sérfræðingunum að klára hönnunina og gefum Borgarlínunni tækifæri áður en við pöntum sorgarklæðnaðinn. Það gæti nefnilega farið svo að þetta „stórslys“ verði það besta sem komið hefur fyrir samgöngur á höfuðborgarsvæðinu í áratugi. Greinarhöfundur er í loftslagshópnum París 1,5 sem berst fyrir því að Íslandi leggi sitt af mörkum til að leysa loftslagsvandann.
Skoðun Spænski draumurinn – Ungt fólk í leit af sól, rólegheitum og eigið fé Hans Birgisson skrifar
Skoðun Opinber gögn eru þjóðarauðlind – ríkið verður að mynda eigið mállíkan Haukur Arnþórsson skrifar
Skoðun Engar formlegar aðlögunarviðræður við ESB mögulegar án umsóknar Íslands um aðild Júlíus Valsson skrifar