Viltu fleiri bílastæði í miðbæinn? Eyþór Máni Steinarsson skrifar 13. apríl 2026 07:45 Það eru um 7000 bílastæði í miðbæ Reykjavíkur. Þar af eru 5900 bílastæði í umsjá Reykjavíkurborgar og af þeim eru um 2000 stæði í bílastæðahúsum og restin beint í borgarlandinu. Þrátt fyrir þennan fjölda bílastæða heyrist ítrekað gagnrýni um að ekki séu nægilega mörg stæði í miðbænum. Þeirri gagnrýni er gjarnan svarað af borginni með frösum á borð við „Það hafa aldrei verið fleiri bílastæði í 101 en í dag.“ Ég þekki slíka frasa vel enda hef ég sjálfur beitt þeim. Ég fer heldur ekki leynt með skoðanir mínar á þeirri ofuráherslu sem Íslendingar setja á einkabílinn. Engu að síður má ekki gera lítið úr þeirri upplifun fólks að það sé erfitt að finna bílastæði í miðbænum. Sú tilfinning er ekki byggð á sandi. Hinn raunverulegi bílastæðavandi Það er alveg rétt að bílastæðum hefur fjölgað. En það hefur aðsóknin líka. Það eru einfaldlega fleiri sem vilja komast í miðbæinn, bæði heimamenn og ferðamenn, og því mikil samkeppni um hvert stæði. Á sama tíma hefur upplifun fólks af aðgengi versnað. Það sem áður var einfalt, að leggja einhvers staðar frítt, er nú orðið að leit að lausu stæði í bílastæðahúsum, flóknu greiðsluferli og þröngum aðstæðum. Fólki getur líka fundist bílastæðahúsin erfiðari en „gömlu góðu stæðin“ og það kannast margir við að labba hring eftir hring og reyna að muna hvar maður lagði bílnum. Að ræða bara aukið framboð án þess að nefna aukna eftirspurn með því að segja: „Það hafa aldrei verið fleiri bílastæði í miðbænum,“ er móðgandi við upplifun viðmælandans. Tilþrifapólitik bílastæða í borgarlandinu Í umræðunni um bílastæðavandann hafi sumir kosið að benda á litlar eða sjónrænar aðgerðir, eins og „kleinuhringi“ eða myndir af sundlaugum sem taka upp verðmætt bílastæðapláss í Austurstræti. Það eru 18 bílastæði þarna. Ég taldi. Ef tilvonandi borgarfulltrúar ætla að leysa umtalaðan bílastæðavanda miðbæjarins með því að endurheimta 18 stæði, þá er ég ekki bjartsýnn á þeirra lausnir við stærri verkefnum borgarinnar. Að mínu mati er það einnig röng forgangsröðun að fórna aðgengi, öryggi og þægindum gangandi vegfarenda fyrir örfá bílastæði. Sem íbúi og vegfarandi í miðbænum yrði ég alls ekki ánægður ef þetta verðmæta borgarland yrði nýtt í bílastæði. Fyrir utan allt þetta er Austurstrætið líka göngugata. Þarna er upplifun viðmælandans allavega viðurkennd, en þess í stað er greind hans móðguð með því að slá ryki í augu hans með einföldum og ódýrum gervilausnum. Hvað er þá hægt að gera? Bjóðum út uppbyggingu bílastæðahúss á góðum og aðgengilegum stað í miðbænum á viðráðanlegu verði sem við höfum opin allan sólarhringinn. Þessi grein gæti endað hérna, því í mínum augum er svarið svona einfalt, en skoðum aðeins valkostina. Í fljótu bragði dettur mér í hug land Faxaflóahafna (sem Reykjavíkurborg á 75% hlut í) til móts við Kolaportið og Listasafn Reykjavíkur. Þar væri hægt að koma fyrir 2.7 Traðarkotum í ferningnum og 3.8 Traðarkotum í þríhyrningnum - eða um 1.540 bílastæðum. Það mætti líka skoða ríkulegt landsvæði ríkisins báðum megin Sölvhólsgötunnar. Á þessum reitum samanlögðum kæmust fyrir 9.6 Traðarkot - 2.688 bílastæði. Síðan er víst lögreglan að skoða nýjar staðsetningar, ef hún færir sig af Hlemmi myndast mikið svigrúm fyrir yfirborðsbílastæði - um 1.148 bílastæði. Á frímerkinu hjá Frímúrum má síðan koma fyrir um 1.2 Traðarkotum eða 336 bílastæðum. Bílar eiga heima í bílastæðahúsum, eða helst kjöllurum. Ef markaðurinn er tilbúinn að byggja fleiri bílastæði miðsvæðis og neytendur tilbúnir að greiða fyrir það markaðsverð ætti að vera ekkert því til fyrirstöðu að leysa umræddan bílastæðavanda án þess að yfirborð borgarlandsins þjáist fyrir það. Helst myndi ég vilja að aðrar leiðir en að fólk komi keyrandi í miðbæinn yrðu skoðaðar, að aðgengi að núverandi bílastæðum yrði aukið. En ef það á að byggja fleiri stæði skulum við í það minnsta ræða það af alvarleika. Viðreisn skoðar raunverulegar lausnir Ég býð mig fram fyrir Viðreisn því flokkurinn stundar ekki tilþrifapólitík sem ýmist viðurkennir ekki eða leysir ekki raunveruleg vandamál. Það eru til lausnir við þeim vandamálum sem borgin stendur frammi fyrir. Í mörgum þessum vandamálum leynast meira að segja tækifæri. Það er hægt að gera bara hluti. Höfundur er í framboði fyrir Viðreisn í Reykjavík, fyrrverandi formaður Samtaka um bíllausan lífsstíl og leigubílstjóri. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Eyþór Máni Steinarsson Mest lesið Trúum á enn stærra og sterkara Ísland Þórður Snær Júlíusson Skoðun Litla beiðnin kemur fyrst, svo sú stóra. Birna Bragadóttir Skoðun Hollenska húsnæðislánið Arnór Ingi Finnbjörnsson Skoðun Óvissan í alþjóðamálum - Hvað ef Norðmenn verða á undan? Dagur B. Eggertsson Skoðun Sex ýkjur nei-sinna og já-sinna Þorvaldur Ingi Jónsson Skoðun Komið gott Oktavía Hrund Guðrúnar Jóns Skoðun Hinn ólánsami Ólafur Ragnar Lúðvík Bergvinsson Skoðun Evran lækkar ekki vextina Magnús B. Jóhannesson Skoðun Já núna – til að geta sagt nei síðar Friðrik Björgvinsson Skoðun Rétturinn er sá sami – en tækifærið er það ekki Anna Margrét Bjarnadóttir Skoðun Skoðun Skoðun Þegar ríkið tekur reikninginn Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Þögnin rofin um þjóðartekjurnar Jón Gunnar Jónsson skrifar Skoðun Falleinkunn heima, en hugurinn í Brussel Stefán Vagn Stefánsson skrifar Skoðun Tökum slaginn fyrir börnin Tótla I. Sæmundsdóttir,Þorbjörg Helga Þorgilsdóttir skrifar Skoðun Óvissan í alþjóðamálum - Hvað ef Norðmenn verða á undan? Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun Hollenska húsnæðislánið Arnór Ingi Finnbjörnsson skrifar Skoðun Borgin þarf ekki kjötexi — hún þarf mælikerfi Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Stríð ESB gegn jöfnuði og velferð Andri Sigurðsson skrifar Skoðun Já núna – til að geta sagt nei síðar Friðrik Björgvinsson skrifar Skoðun Þegar efinn verður þýðingarmeiri en sannleikurinn Guðjón Heiðar Pálsson skrifar Skoðun Sex ýkjur nei-sinna og já-sinna Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Komið gott Oktavía Hrund Guðrúnar Jóns skrifar Skoðun Sjálfstæð þjóð tekur sér sæti við borðið Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Ræður Evrópusambandið hvort dánaraðstoð verði leyfð á Íslandi? Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun 4.677 nýir vegfarendur á leið í skólann Lára Hrafnsdóttir,Gunnar Geir Gunnarsson skrifar Skoðun Evran lækkar ekki vextina Magnús B. Jóhannesson skrifar Skoðun Trúum á enn stærra og sterkara Ísland Þórður Snær Júlíusson skrifar Skoðun Rétturinn er sá sami – en tækifærið er það ekki Anna Margrét Bjarnadóttir skrifar Skoðun Litla beiðnin kemur fyrst, svo sú stóra. Birna Bragadóttir skrifar Skoðun Nei fyrir komandi kynslóðir Ingibjörg H. Sverrisdóttir skrifar Skoðun Angan lótusblómsins Meyvant Þórólfsson skrifar Skoðun Er ég að bregðast börnunum mínum með því að segja NEI? Monika Margrét Stefánsdóttir skrifar Skoðun Gamli sáttmálinn og sá nýi Aðalsteinn Már Þorsteinsson skrifar Skoðun Er betra? Sigþrúður Ármann skrifar Skoðun Útgerðarauðvaldið vill í ESB - ég segi nei Ögmundur Jónasson skrifar Skoðun Gervigreind, gagnaver og tækifæri Íslands Eymundur Sigurðsson skrifar Skoðun Sveitirnar þagna Walter Fannar Kristjánsson skrifar Skoðun Áður en lengra er haldið Þórarinn Ingi Pétursson skrifar Skoðun Erum við of fljót að kenna samfélagsmiðlum um? Elísabet Reynisdóttir skrifar Skoðun Börn læra ekki fyrir framtíð sem þau skynja ekki Helgi S. Karlsson skrifar Sjá meira
Það eru um 7000 bílastæði í miðbæ Reykjavíkur. Þar af eru 5900 bílastæði í umsjá Reykjavíkurborgar og af þeim eru um 2000 stæði í bílastæðahúsum og restin beint í borgarlandinu. Þrátt fyrir þennan fjölda bílastæða heyrist ítrekað gagnrýni um að ekki séu nægilega mörg stæði í miðbænum. Þeirri gagnrýni er gjarnan svarað af borginni með frösum á borð við „Það hafa aldrei verið fleiri bílastæði í 101 en í dag.“ Ég þekki slíka frasa vel enda hef ég sjálfur beitt þeim. Ég fer heldur ekki leynt með skoðanir mínar á þeirri ofuráherslu sem Íslendingar setja á einkabílinn. Engu að síður má ekki gera lítið úr þeirri upplifun fólks að það sé erfitt að finna bílastæði í miðbænum. Sú tilfinning er ekki byggð á sandi. Hinn raunverulegi bílastæðavandi Það er alveg rétt að bílastæðum hefur fjölgað. En það hefur aðsóknin líka. Það eru einfaldlega fleiri sem vilja komast í miðbæinn, bæði heimamenn og ferðamenn, og því mikil samkeppni um hvert stæði. Á sama tíma hefur upplifun fólks af aðgengi versnað. Það sem áður var einfalt, að leggja einhvers staðar frítt, er nú orðið að leit að lausu stæði í bílastæðahúsum, flóknu greiðsluferli og þröngum aðstæðum. Fólki getur líka fundist bílastæðahúsin erfiðari en „gömlu góðu stæðin“ og það kannast margir við að labba hring eftir hring og reyna að muna hvar maður lagði bílnum. Að ræða bara aukið framboð án þess að nefna aukna eftirspurn með því að segja: „Það hafa aldrei verið fleiri bílastæði í miðbænum,“ er móðgandi við upplifun viðmælandans. Tilþrifapólitik bílastæða í borgarlandinu Í umræðunni um bílastæðavandann hafi sumir kosið að benda á litlar eða sjónrænar aðgerðir, eins og „kleinuhringi“ eða myndir af sundlaugum sem taka upp verðmætt bílastæðapláss í Austurstræti. Það eru 18 bílastæði þarna. Ég taldi. Ef tilvonandi borgarfulltrúar ætla að leysa umtalaðan bílastæðavanda miðbæjarins með því að endurheimta 18 stæði, þá er ég ekki bjartsýnn á þeirra lausnir við stærri verkefnum borgarinnar. Að mínu mati er það einnig röng forgangsröðun að fórna aðgengi, öryggi og þægindum gangandi vegfarenda fyrir örfá bílastæði. Sem íbúi og vegfarandi í miðbænum yrði ég alls ekki ánægður ef þetta verðmæta borgarland yrði nýtt í bílastæði. Fyrir utan allt þetta er Austurstrætið líka göngugata. Þarna er upplifun viðmælandans allavega viðurkennd, en þess í stað er greind hans móðguð með því að slá ryki í augu hans með einföldum og ódýrum gervilausnum. Hvað er þá hægt að gera? Bjóðum út uppbyggingu bílastæðahúss á góðum og aðgengilegum stað í miðbænum á viðráðanlegu verði sem við höfum opin allan sólarhringinn. Þessi grein gæti endað hérna, því í mínum augum er svarið svona einfalt, en skoðum aðeins valkostina. Í fljótu bragði dettur mér í hug land Faxaflóahafna (sem Reykjavíkurborg á 75% hlut í) til móts við Kolaportið og Listasafn Reykjavíkur. Þar væri hægt að koma fyrir 2.7 Traðarkotum í ferningnum og 3.8 Traðarkotum í þríhyrningnum - eða um 1.540 bílastæðum. Það mætti líka skoða ríkulegt landsvæði ríkisins báðum megin Sölvhólsgötunnar. Á þessum reitum samanlögðum kæmust fyrir 9.6 Traðarkot - 2.688 bílastæði. Síðan er víst lögreglan að skoða nýjar staðsetningar, ef hún færir sig af Hlemmi myndast mikið svigrúm fyrir yfirborðsbílastæði - um 1.148 bílastæði. Á frímerkinu hjá Frímúrum má síðan koma fyrir um 1.2 Traðarkotum eða 336 bílastæðum. Bílar eiga heima í bílastæðahúsum, eða helst kjöllurum. Ef markaðurinn er tilbúinn að byggja fleiri bílastæði miðsvæðis og neytendur tilbúnir að greiða fyrir það markaðsverð ætti að vera ekkert því til fyrirstöðu að leysa umræddan bílastæðavanda án þess að yfirborð borgarlandsins þjáist fyrir það. Helst myndi ég vilja að aðrar leiðir en að fólk komi keyrandi í miðbæinn yrðu skoðaðar, að aðgengi að núverandi bílastæðum yrði aukið. En ef það á að byggja fleiri stæði skulum við í það minnsta ræða það af alvarleika. Viðreisn skoðar raunverulegar lausnir Ég býð mig fram fyrir Viðreisn því flokkurinn stundar ekki tilþrifapólitík sem ýmist viðurkennir ekki eða leysir ekki raunveruleg vandamál. Það eru til lausnir við þeim vandamálum sem borgin stendur frammi fyrir. Í mörgum þessum vandamálum leynast meira að segja tækifæri. Það er hægt að gera bara hluti. Höfundur er í framboði fyrir Viðreisn í Reykjavík, fyrrverandi formaður Samtaka um bíllausan lífsstíl og leigubílstjóri.