Tölurnar tala sínu máli Guðmundur Claxton skrifar 15. maí 2026 11:02 Í langan tíma hefur undirritaður haft bæði gagn og ánægju af því að rýna í tölulegar upplýsingar og byggja ákvarðanatöku á traustum gögnum. Við skoðun á mælaborði Sambands íslenskra sveitarfélaga hafa ýmis athyglisverð sannindi komið í ljós. Mýtan um skattalækkanir Það er algengur misskilningur að flokkar sem kenna sig við skattalækkanir séu sjálfkrafa verndarar veskisins. Ef við rýnum í tölurnar hjá Akraneskaupstað á þessu kjörtímabili þá er raunveruleikinn því miður allt annar en skilaboðin sem dynja á okkur frá flokkunum sem hafa stjórnað bænum síðustu tvö kjörtímabil. Á sama tíma og álögur á íbúa og fyrirtæki hafa rokið upp hafa skuldir bæjarins hækkað um heil 131% á liðnu kjörtímabili. Fyrir þá sem treysta því að atkvæði greitt flokkum sem lofa lægri sköttum skili sér í léttari greiðslubyrði, þá eru tölurnar á Akranesi köld tuska í andlitið. Á mælaborði Sambands íslenskra sveitarfélaga má sjá að álögur gegnum fasteignaskatta hafa aukist um 8% fyrir íbúðarhúsnæði á Akranesi og tæp 16% fyrir atvinnuhúsnæði á núverandi kjörtímabili. Það er gríðarleg aukning sem tekin er beint úr vasa bæjarbúa og á meðan sveitarfélögin í kringum okkur hafa lækkað þessa sömu skatta til að koma til móts við hækkandi fasteignamat hafa bæjaryfirvöld á Akranesi gert hið gagnstæða. Fyrir vikið hefur bein skattheimta Akraneskaupstaðar í gegnum fasteignaskatta, þ.e. tekjur bæjarins af þeim sköttum, aukist um 67% á kjörtímabilinu. Skuldahlutfallið lækkað með auknum álögum á íbúa í stað þess að greiða niður skuldir Meirihlutinn stærir sig gjarnan af því að skuldahlutfallið fari lækkandi en það er því miður hrein tálsýn. Lækkunin er nefnilega ekki tilkomin vegna þess að skuldir hafi verið greiddar niður heldur vegna þess að tekjurnar hafa verið keyrðar upp með aukinni skattheimtu á meðan vaxtaberandi skuldir standa í stað. Það er nefnilega auðvelt að láta hlutföll líta vel út á pappír þegar íbúarnir eru látnir borga brúsann. Það er einfaldlega ósjálfbært að herða stöðugt að íbúum og hlaða upp skuldum án þess að það skili sér í sambærilegum gæðum í þjónustu. Gull og grænir skógar Nú þegar kosningar nálgast er lofað gulli og grænum skógum úr öllum áttum og miðað við vinnubrögð síðustu tveggja kjörtímabila er ljóst hvernig á að fjármagna þau fögru loforð: íbúum og fyrirtækjum Akraness verður sendur reikningurinn. Tækifærin í atvinnulífinu sem flokkunum þremur er tíðrætt um eru vissulega til staðar. En ætli Akranes að sækja hingað fyrirtæki þá verða líka aðgerðir að fylgja orðum. Lykillinn í því er raunverulega að lækka álögur á fyrirtæki en ekki bara tala um það. Væri ekki gaman ef flokkar sem tala um skattalækkanir myndu raunverulega gera það? Gögnin sýna svo ekki verður um villst að það er þörf á ferskri rödd með nýja nálgun. Þess vegna væri gaman að setja X við C laugardaginn 16. mars. Höfundur skipar 5. sæti á lista Viðreisnar á Akranesi. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Ég vil ráða mínu sumarfríi Magnea Gná Jóhannsdóttir Skoðun Hverjir fá sætin við borðið? Diljá Mist Einarsdóttir Skoðun Helförin var bara fugladrit Helgi Gunnlaugsson Skoðun Já til að SJÁ Berglind Guðmundsdóttir Skoðun Fórnarlambsnaglinn Sigurður Árni Reynisson Skoðun Mannmiðjuvillan og dýradráp Íslendinga Rósa Líf Darradóttir Skoðun Stóra Stjórnarskrármálið Guðmunda G. Guðmundsdóttir Skoðun Sæti við borðið – eða sæti á ganginum? Þorvaldur Ingi Jónsson Skoðun Þegar jafnrétti verður blóraböggull Inga Valgerður Henriksen Bergdal Skoðun Halldór 20.06.2026 Halldór Skoðun Skoðun Sæti við borðið – eða sæti á ganginum? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Ég vil ráða mínu sumarfríi Magnea Gná Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Mannmiðjuvillan og dýradráp Íslendinga Rósa Líf Darradóttir skrifar Skoðun Stóra Stjórnarskrármálið Guðmunda G. Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Hverjir fá sætin við borðið? Diljá Mist Einarsdóttir skrifar Skoðun Já til að SJÁ Berglind Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Fórnarlambsnaglinn Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Þegar jafnrétti verður blóraböggull Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar Skoðun Sumarsólstöður: Tími birtu, þakklætis og helgisiða Þuríður Stefánsdóttir skrifar Skoðun Skýr mörk fyrir vindorku, sterkari vernd fyrir náttúruna Ása Berglind Hjálmarsdóttir skrifar Skoðun Hver hugsar þegar þú notar gervigreind — þú eða vélin? Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Mannréttindastofnun og réttindagæsla fatlaðs fólks Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Af hverju ekki að segja Nei … af hverju ætti að segja kannski? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Árásargjarnir lobbíistar vindorkuiðnaðarins Anna Soffia Kristjánsdóttir skrifar Skoðun 19. júní í skugga bakslags: Jafnrétti er ekki sjálfgefið Martha Lilja Olsen skrifar Skoðun Helförin var bara fugladrit Helgi Gunnlaugsson skrifar Skoðun Síðustu móhíkanarnir Viðar Halldórsson skrifar Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir skrifar Skoðun EES fyrir fyrirtækin, ESB fyrir fólkið? Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Hvern vantar enn við borðið? Jana Birta Björnsdóttir,Jónína Rósa Hjartardóttir skrifar Skoðun Áfram gakk Þorbjörg S. Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Hvað þarf að vera til staðar ef dánaraðstoð verður heimiluð? Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Hver borgar þegar samningurinn er svikinn? Hrönn Stefánsdóttir skrifar Skoðun ESB aðild er óskynsamleg frá efnahagslegu sjónarmiði Kristinn Sv. Helgason skrifar Skoðun Er kominn tími á nýtt norrænt leiðtogahlutverk? Haukur Logi Jóhannsson skrifar Skoðun Þegar fyrirmyndirnar horfa í skjáinn Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Hver framleiðir matinn okkar eftir 20 ár? Þórarinn Ingi Pétursson skrifar Skoðun Er dr. Henry Alexander bara til punts? Henry Alexander Henrysson skrifar Skoðun Gervigreind er að breyta því hvað það þýðir að vera góður stjórnandi Gísli Rafn Ólafsson skrifar Skoðun Af hverju borgum við evrópsk metverð fyrir grænmeti sem endist í tvo daga? Valerio Gargiulo skrifar Sjá meira
Í langan tíma hefur undirritaður haft bæði gagn og ánægju af því að rýna í tölulegar upplýsingar og byggja ákvarðanatöku á traustum gögnum. Við skoðun á mælaborði Sambands íslenskra sveitarfélaga hafa ýmis athyglisverð sannindi komið í ljós. Mýtan um skattalækkanir Það er algengur misskilningur að flokkar sem kenna sig við skattalækkanir séu sjálfkrafa verndarar veskisins. Ef við rýnum í tölurnar hjá Akraneskaupstað á þessu kjörtímabili þá er raunveruleikinn því miður allt annar en skilaboðin sem dynja á okkur frá flokkunum sem hafa stjórnað bænum síðustu tvö kjörtímabil. Á sama tíma og álögur á íbúa og fyrirtæki hafa rokið upp hafa skuldir bæjarins hækkað um heil 131% á liðnu kjörtímabili. Fyrir þá sem treysta því að atkvæði greitt flokkum sem lofa lægri sköttum skili sér í léttari greiðslubyrði, þá eru tölurnar á Akranesi köld tuska í andlitið. Á mælaborði Sambands íslenskra sveitarfélaga má sjá að álögur gegnum fasteignaskatta hafa aukist um 8% fyrir íbúðarhúsnæði á Akranesi og tæp 16% fyrir atvinnuhúsnæði á núverandi kjörtímabili. Það er gríðarleg aukning sem tekin er beint úr vasa bæjarbúa og á meðan sveitarfélögin í kringum okkur hafa lækkað þessa sömu skatta til að koma til móts við hækkandi fasteignamat hafa bæjaryfirvöld á Akranesi gert hið gagnstæða. Fyrir vikið hefur bein skattheimta Akraneskaupstaðar í gegnum fasteignaskatta, þ.e. tekjur bæjarins af þeim sköttum, aukist um 67% á kjörtímabilinu. Skuldahlutfallið lækkað með auknum álögum á íbúa í stað þess að greiða niður skuldir Meirihlutinn stærir sig gjarnan af því að skuldahlutfallið fari lækkandi en það er því miður hrein tálsýn. Lækkunin er nefnilega ekki tilkomin vegna þess að skuldir hafi verið greiddar niður heldur vegna þess að tekjurnar hafa verið keyrðar upp með aukinni skattheimtu á meðan vaxtaberandi skuldir standa í stað. Það er nefnilega auðvelt að láta hlutföll líta vel út á pappír þegar íbúarnir eru látnir borga brúsann. Það er einfaldlega ósjálfbært að herða stöðugt að íbúum og hlaða upp skuldum án þess að það skili sér í sambærilegum gæðum í þjónustu. Gull og grænir skógar Nú þegar kosningar nálgast er lofað gulli og grænum skógum úr öllum áttum og miðað við vinnubrögð síðustu tveggja kjörtímabila er ljóst hvernig á að fjármagna þau fögru loforð: íbúum og fyrirtækjum Akraness verður sendur reikningurinn. Tækifærin í atvinnulífinu sem flokkunum þremur er tíðrætt um eru vissulega til staðar. En ætli Akranes að sækja hingað fyrirtæki þá verða líka aðgerðir að fylgja orðum. Lykillinn í því er raunverulega að lækka álögur á fyrirtæki en ekki bara tala um það. Væri ekki gaman ef flokkar sem tala um skattalækkanir myndu raunverulega gera það? Gögnin sýna svo ekki verður um villst að það er þörf á ferskri rödd með nýja nálgun. Þess vegna væri gaman að setja X við C laugardaginn 16. mars. Höfundur skipar 5. sæti á lista Viðreisnar á Akranesi.
Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir skrifar
Skoðun Gervigreind er að breyta því hvað það þýðir að vera góður stjórnandi Gísli Rafn Ólafsson skrifar
Skoðun Af hverju borgum við evrópsk metverð fyrir grænmeti sem endist í tvo daga? Valerio Gargiulo skrifar