Jólagjöfin í ár Jón Pétur Zimsen skrifar 18. desember 2025 13:01 Undirritaður hefur um langa hríð bent á að skólakerfið sé í verulegum ógöngum. Langflestir kennarar vita að margt er að, þrátt fyrir að efsta lag skólakerfisins reyni ítrekað að drepa málinu á dreif, ráðast á sendiboðana eða stingi höfðinu í sandinn á kostnað barna og unglinga. Fyrir stuttu voru þær tölur sem undirritaður hefur ítrekað birt staðfestar af ráðuneytinu. Hvað erum við að bjóða börnunum okkar upp á hvað grunninn í öllu námi varðar, lesskilning: Fjörutíu prósent nemenda er ekki með grunnfærni í lesskilningi eftir 10 ára skyldunám og 2–3 ára leikskólanám. Þrjú prósent nemenda er með afburðafærni í lesskilningi eftir 10 ára skyldunám og 2–3 ára leikskólanám, mörgum sinnum færri en í nágrannalöndum okkar. Miklu fé er varið í skólana og árangurinn þannig að við ættum að biðja börnin okkar afsökunar á stöðunni. Vitum við hvaða börn standa höllum fæti, svarið er nei. Undirritaður sendi fyrirspurn til ráðuneytisins sem hafði engar upplýsingar um hvar hvaða barn stendur, engar. Foreldrar greiða útsvar en eru ekki með upplýsingar um hvaða árangri börnin þeirra ná eftir 12–13 ár í skólum sveitarfélaganna. Foreldrar vita að heildarstaðan er ekki góð og þurfa svo bara að vona að þeirra barn sé í efri hlutanum (3%) en ekki þeim neðri(40%), sem rænir þau tækifærum. Ég bið foreldra um að hugleiða hvort einhver hafi axlað ábyrgð á stöðunni eða hvort líkur séu á að verið sé að snúa henni við. Sjálfur fullyrði ég að enginn hafi axlað ábyrgð né sé verið að vinna að breytingum. Því miður er stefnan óbreytt og vonast eftir einhvers konar kraftaverki sem ekki verður. Undirritaður hefur lagt til ótal leiðir og lausnir, sem hafa virkað, til að breyta um stefnu í þágu barna og unglinga. Það dapurlega er að engin efnisleg umræða hefur skapast um þær leiðir og lausnir, en þær eru eitur í beinum varðhunda ríkjandi stöðu sem myndu þurfa að horfast í augu við eigin gjörðir. Það eru bara samhljóma raddir foreldra og fjölmiðlar sem geta snúið stöðunni til betri vegar í þágu barna og unglinga. Látum það vera jólagjöfina í ár, til æskunnar, að leggjast öll á eitt og krefjast úrbóta. Börnin okkar eiga það skilið að þau og framtíð þeirra séu sett í forgang, hvílum glansmyndir á samfélagsmiðlum og látum í okkur heyra. Höfundur er þingmaður Sjálfstæðisflokksins og fyrrverandi skólastjóri. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Jón Pétur Zimsen Skóla- og menntamál Mest lesið Kjósa Íslendingar með fótunum? Hjálmar Vilhjálmsson Skoðun Spænski draumurinn – Ungt fólk í leit af sól, rólegheitum og eigið fé Hans Birgisson Skoðun Það er mikið talað um ESB. En hver á Ísland í raun? Valerio Gargiulo Skoðun Fíllinn í stofunni Eldur Smári Kristinsson Skoðun Þjóðargersemi Ebba Margrét Magnúsdóttir Skoðun Þú þarft ekki samninginn til að sjá það sem mestu skiptir Daði Freyr Ólafsson Skoðun Þegar Alþingi virkar fyrir Ísland Guðmundur Ari Sigurjónsson Skoðun Mannmiðjuvillan og dýradráp Íslendinga Rósa Líf Darradóttir Skoðun Hvalveiðar – þjóðarskömm sem verður að heyra sögunni til Helgi Felixson Skoðun Hraðtíska kallar á aðgerðir Norðurlanda Bryndís Haraldsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Spænski draumurinn – Ungt fólk í leit af sól, rólegheitum og eigið fé Hans Birgisson skrifar Skoðun Gervigreind í ráðningum - stuðningur eða staðgengill? Helga Jóhanna Oddsdóttir skrifar Skoðun Opinber gögn eru þjóðarauðlind – ríkið verður að mynda eigið mállíkan Haukur Arnþórsson skrifar Skoðun Hraðtíska kallar á aðgerðir Norðurlanda Bryndís Haraldsdóttir skrifar Skoðun Fíllinn í stofunni Eldur Smári Kristinsson skrifar Skoðun Framtíð heilbrigðisþjónustu á Akureyri er í sjónmáli Sindri S. Kristjánsson skrifar Skoðun Engar formlegar aðlögunarviðræður við ESB mögulegar án umsóknar Íslands um aðild Júlíus Valsson skrifar Skoðun Þú þarft ekki samninginn til að sjá það sem mestu skiptir Daði Freyr Ólafsson skrifar Skoðun Þegar orðaslagurinn stríðir við þjóðarsálina Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Gervigreind er ekki sjálfkrafa góð eða slæm. Hún er alin upp Helgi S. Karlsson skrifar Skoðun Það er mikið talað um ESB. En hver á Ísland í raun? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Kjósa Íslendingar með fótunum? Hjálmar Vilhjálmsson skrifar Skoðun Þegar Alþingi virkar fyrir Ísland Guðmundur Ari Sigurjónsson skrifar Skoðun Lítil þjóð, stór tækifæri Þórður Birgisson skrifar Skoðun Hvalveiðar – þjóðarskömm sem verður að heyra sögunni til Helgi Felixson skrifar Skoðun Þjóðargersemi Ebba Margrét Magnúsdóttir skrifar Skoðun Sæti við borðið – eða sæti á ganginum? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Ég vil ráða mínu sumarfríi Magnea Gná Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Mannmiðjuvillan og dýradráp Íslendinga Rósa Líf Darradóttir skrifar Skoðun Stóra Stjórnarskrármálið Guðmunda G. Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Hverjir fá sætin við borðið? Diljá Mist Einarsdóttir skrifar Skoðun Já til að SJÁ Berglind Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Fórnarlambsnaglinn Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Þegar jafnrétti verður blóraböggull Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar Skoðun Sumarsólstöður: Tími birtu, þakklætis og helgisiða Þuríður Stefánsdóttir skrifar Skoðun Skýr mörk fyrir vindorku, sterkari vernd fyrir náttúruna Ása Berglind Hjálmarsdóttir skrifar Skoðun Hver hugsar þegar þú notar gervigreind — þú eða vélin? Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Mannréttindastofnun og réttindagæsla fatlaðs fólks Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Af hverju ekki að segja Nei … af hverju ætti að segja kannski? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Árásargjarnir lobbíistar vindorkuiðnaðarins Anna Soffia Kristjánsdóttir skrifar Sjá meira
Undirritaður hefur um langa hríð bent á að skólakerfið sé í verulegum ógöngum. Langflestir kennarar vita að margt er að, þrátt fyrir að efsta lag skólakerfisins reyni ítrekað að drepa málinu á dreif, ráðast á sendiboðana eða stingi höfðinu í sandinn á kostnað barna og unglinga. Fyrir stuttu voru þær tölur sem undirritaður hefur ítrekað birt staðfestar af ráðuneytinu. Hvað erum við að bjóða börnunum okkar upp á hvað grunninn í öllu námi varðar, lesskilning: Fjörutíu prósent nemenda er ekki með grunnfærni í lesskilningi eftir 10 ára skyldunám og 2–3 ára leikskólanám. Þrjú prósent nemenda er með afburðafærni í lesskilningi eftir 10 ára skyldunám og 2–3 ára leikskólanám, mörgum sinnum færri en í nágrannalöndum okkar. Miklu fé er varið í skólana og árangurinn þannig að við ættum að biðja börnin okkar afsökunar á stöðunni. Vitum við hvaða börn standa höllum fæti, svarið er nei. Undirritaður sendi fyrirspurn til ráðuneytisins sem hafði engar upplýsingar um hvar hvaða barn stendur, engar. Foreldrar greiða útsvar en eru ekki með upplýsingar um hvaða árangri börnin þeirra ná eftir 12–13 ár í skólum sveitarfélaganna. Foreldrar vita að heildarstaðan er ekki góð og þurfa svo bara að vona að þeirra barn sé í efri hlutanum (3%) en ekki þeim neðri(40%), sem rænir þau tækifærum. Ég bið foreldra um að hugleiða hvort einhver hafi axlað ábyrgð á stöðunni eða hvort líkur séu á að verið sé að snúa henni við. Sjálfur fullyrði ég að enginn hafi axlað ábyrgð né sé verið að vinna að breytingum. Því miður er stefnan óbreytt og vonast eftir einhvers konar kraftaverki sem ekki verður. Undirritaður hefur lagt til ótal leiðir og lausnir, sem hafa virkað, til að breyta um stefnu í þágu barna og unglinga. Það dapurlega er að engin efnisleg umræða hefur skapast um þær leiðir og lausnir, en þær eru eitur í beinum varðhunda ríkjandi stöðu sem myndu þurfa að horfast í augu við eigin gjörðir. Það eru bara samhljóma raddir foreldra og fjölmiðlar sem geta snúið stöðunni til betri vegar í þágu barna og unglinga. Látum það vera jólagjöfina í ár, til æskunnar, að leggjast öll á eitt og krefjast úrbóta. Börnin okkar eiga það skilið að þau og framtíð þeirra séu sett í forgang, hvílum glansmyndir á samfélagsmiðlum og látum í okkur heyra. Höfundur er þingmaður Sjálfstæðisflokksins og fyrrverandi skólastjóri.
Skoðun Spænski draumurinn – Ungt fólk í leit af sól, rólegheitum og eigið fé Hans Birgisson skrifar
Skoðun Opinber gögn eru þjóðarauðlind – ríkið verður að mynda eigið mállíkan Haukur Arnþórsson skrifar
Skoðun Engar formlegar aðlögunarviðræður við ESB mögulegar án umsóknar Íslands um aðild Júlíus Valsson skrifar