Árni Oddur fær sam­þykkta greiðslu­stöðvun

Árni Oddur Þórðarson, sem tilkynnti í gær að hann væri hættur sem forstjóri félagsins vegna aðgerða bankans, sendi frá sér tilkynningu nú í kvöld þar sem hann greindi frá því að hann hefði fengið samþykkta greiðslustöðvun „vegna þeirrar réttaróvissu sem skapast hefur vegna aðgerða Arionbanka, sem leyst hefur til sín hluta hlutabréfa minna í Eyri Invest, leiðandi fjárfestis í Marel, þrátt fyrir að ákvæðum langtímalánasamnings við bankann hafi verið fullnægt.“

Í tilkynningunni ítrekar Árni Oddur þá afstöðu sína að hann telji aðgerð bankans ekki í samræmi við samninga, lög né viðteknar venjur.

„Fyrir liggur að eignir eru vel umfram skuldbindingar þrátt fyrir lækkun á markaðsverði hlutabréfa Marel að undanförnu. Ég hef nú fengið samþykkta greiðslustöðvun til að fá tíma og rúm til að vinna að farsælli og sanngjarnri lausn,“ segir í tilkynningu frá Árna Oddi.

Ítrekað verið viðskiptamaður ársins

Marel sendi frá sér tilkynningu í gær til Kauphalla um að Árni Oddur Þórðarson sem verið hefur forstjóri fyrirtækisins síðustu tíu ár hafi látið af störfum. Árni Sigurðsson hafi tekið við. Fréttastofa óskaði eftir viðtali við nýja forstjóra í dag en hann afþakkaði boðið.

Árni Oddur sem nú lætur af störfum hefur margítrekað verið valinn viðskiptamaður ársins og fékk á sínum tíma fálkaorðuna fyrir framlag sitt til atvinnulífsins. Hann sendi samhliða í gær frá sér tilkynningu til fjölmiðla þar sem hann útskýrði tilurð starfsloka sinna.

Fram kemur í tilkynningunni  að hann hafi sjálfur ákveðið að stíga til hliðar vegna réttaróvissu sem hafi skapast eftir að Arion banki leysti til sín hluta bréfum hans í Eyri Invest sem er stærsti hluthafinn í Marel. Aðgerðir bankans samræmist ekki samningum, lögum né viðteknum venjum. Árni segist hafa mætt kröfum bankans en Arion hafi hætt við á síðustu stundu og innkallað bréf hans til sín.

Fulltrúar Arion banka sögðust í dag ekki geta tjáð sig um einstaka viðskiptavini en bankinn starfaði samkvæmt lögum og reglum í lánamálum. Bankinn eignast með aðgerðinni í gegnum Eyri Invest fjárfestingarfyrirtækið eitt komma tvö prósent í Marel.

Hlutabréfaverð í Marel féll um ríflega sex prósent í dag en félagið hefur fallið um ríflega sextíu prósent frá sama tíma 2021.

Það hefur svo haft gríðarleg áhrif á Eyri Invest sem tapaði átta tíu og fjórum milljörðum á síðasta ári. Stærstu eigendur og stjórnendur Eyrar eru Árni og faðir hans.

Þá tapaði eignarhaldsfélag Árna einum komma einum milljarði króna en það hélt líka utan um hlutabréf í Marel.

Kerfisvandi á hlutabréfamarkaði

Snorri Jakobsson eigandi Jakobsson capital segir að almennt gildi um lánasamninga fólks við fjármálstofnanir vegna hlutabréfa að lækki þau niður fyrir ákveðið mark þá leysi lánastofnanirnar bréfin til sín nema fólk leggi fram nægar tryggingar.

„Ef þú tekur lán fyrir hlutabréfakaupum þá eru þau veð  alveg eins og þegar þú kaupir fasteign og færð lán þá er fasteignin veð fyrir eigninni. Munurinn er hins vegar sá að það eru miklar sveiflur á verði hlutabréfa og þegar það eru svona gríðarlega miklar lækkanir á því þá kemur það sem heitir veðkall hjá bankanum og þá þarftu að leggja fram tryggingu því veðið sem bankinn er með er orðið svo lágt. Og ef bankinn telur trygginguna of lága þá leysir hann til sín hlutabréfin. Rétt eins og með húsnæðið, ef þú getur ekki greitt afborgun af því þá leysir bankinn það til sín. Það sem er hins vegar í gangi þarna er að bankinn og aðili málsins eru ósammála um hversu mikil tryggingin eigi að vera og það er líklega það sem menn eru að deila um,“ segir Snorri. 

Hann telur hlutabréfamarkaðinn í vanda og Seðlabankann og Fjármálaeftirlitið þurfi að gefa því gaum.

„Vandinn hlutabréfamarkaðarins hér er fyrst og fremst kerfisvandi. Fyrir hrun fjármögnuðu bankar fyrirtæki en nú fjármagna hlutabréfakaupendur fyrirtæki og innviðir á hlutabréfamarkaði hafa hreinlega ekki verið styrktir nógu mikið. Ég skil ekki  alveg af hverju Seðlabankinn og Fjármálaeftirlitið hafa ekki veitt þessu gaum,“ segir hann. 

 Aðspurður hvort megi búast við hruni á hlutabréfamarkaði svarar Snorri:

„Það er allt annað ástand á hlutabréfamarkaði en í sjálfu hruninu 2008 því að flest fyrirtækin í dag eru stöndug í dag og í góðum reksti. Það er allt í lagi að eiga hlutabréf í fyrirtæki sem er í góðum rekstri þótt að hlutabréfamarkaðurinn láti undan síga,“ segir Snorri að lokum.