Fjarnámið byggir brýr Ólína Kjerúlf Þorvarðardóttir skrifar 18. mars 2026 09:03 Í norrænni goðafræði segir frá regnbogabrúnni Bifröst sem tengir heim goðanna við heim manna. Það fjarnám sem Háskólinn á Bifröst veitir gegnir sama hlutverki, að byggja brýr – milli byggðarlaga, milli landshluta og í raun milli landa – og opna þar með hlið sem áður voru lokuð. Háskólinn á Bifröst er í dag leiðandi í fjarnámi á Íslandi, enda hefur hann löngum brotið upp hefðir, fjárfest í nýjungum og sett nemandann í forgrunn. Án fjarnámsins hefðu mörg þeirra sem stunda nám við Háskólann á Bifröst eða hafa verið að útskrifast þaðan á liðnum árum ekki átt þess kost að flytja úr heimabyggð, yfirgefa fjölskyldu eða starf til þess að afla sér menntunar. Vegna fjarnámsins geta þau hins vegar lært – heima, í vinnunni, á ferðinni – hvar sem þau eru stödd í sínu lífi hverju sinni og á þeim tíma sólarhringsins sem þeim hentar. Sjálfstæði og frelsi með fjarnámi Fjarnámið við Háskólann á Bifröst krefst skipulagningar og tímastjórnunar. Það gerir kröfu til kennara að undirbúa vel þær sjö vikur sem hver námslota tekur – að leggja inn fyrirlestrana, raða niður verkefnum sem uppfylla kröfur skólans um fjölþætt námsmat með einstaklings- og hópverkefnum og veita jafnóðum persónulega endurgjöf, ýmist í jafningjamati eða kennslumati. Þægindin fyrir nemandann felast fyrst og fremst í því að geta sjálfur ráðið tíma sínum, hvenær sólarhrings hlustað er á fyrirlestrana og unnið í verkefnunum áður en kemur að endanlegu námsmati. Fjarnám er stafræn viðvera, umræðutímar, einstaklings- og hópaverkefni. Það gerir kröfu til bæði nemenda og kennara – en innan skipulagsins upplifir nemandinn engu að síður sjálfstæði og frelsi með tíma sinn, enda studdur af stöðugri endurgjöf og aðgengilegu vefumhverfi. Að mennta fólk til áhrifa og ábyrgðar Háskólinn á Bifröst hefur helgað sig því hlutverki að veita fólki háskólamenntun til áhrifa og ábyrgðar. Háskólinn hefur verið á mikilli siglingu síðustu ár, hefur stækkað og aukið umsvif sín svo um munar. Við bjóðum upp á samsetningu náms og námslínur sem hafa algjöra sérstöðu í háskólanámi hérlendis innan þeirra þriggja fræðasviða sem skólinn býður upp á í Félagsvísindadeild, Lagadeild og Viðskiptadeild. Enginn íslenskur háskóli hefur náð sambærilegri færni í fjarnámi. Gæðamál skólans hafa tekið stórstígum framförum með nýbreytni og nýsköpun í námi, fyrir utan þá miklu fjölgun nemenda sem orðið hefur eftir að skólagjöld voru felld niður. Með það góða mannval sem skólinn hefur á að skipa höfum við allar forsendur til þess að halda þeirri göngu áfram, með þá sameiginlegu hugsjón sem stjórnendur og starfsfólk bera fyrir brjósti. Opni evrópski háskólinn Hluti af þróun skólans hefur verið að færa út kvíar með samstarfi við erlenda háskóla í átt að alþjóðlegu samstarfi háskóla. Nefna má þátttöku okkar í evrópska háskólanetinu OpenEU sem opnar mikla möguleika fyrir háskólanema um alla Evrópu. OpenEU felur í sér samstarf evrópskra háskóla sem allir sérhæfa sig í fjarnámi líkt og Háskólinn á Bifröst. Hugsjónin á bak við þetta samstarf er að nýta fjarnámsleiðir til þess gera háskólamenntun aðgengilega milli landa með samstarfi háskólanna. Samfélagsáhrifin Agað og krefjandi fjarnám getur kostað bæði erfiði og tíma, en uppskeran er þess virði. Að geta horft fram á veginn, sótt ný tækifæri sem menntunin veitir og – þar sem það á við – flutt þau með sér á heimaslóðir. Vegna fjarnámsins geta fjölmörg þeirra sem búa á landsbyggðinni nú haft áhrif í sínu nærumhverfi með nýrri þekkingu og styrkari stöðu. Þannig eru samfélagsáhrif fjarnámsins við Háskólann á Bifröst. Það opnar gáttir. Það breytir lífshorfum. Það styrkir samfélög. Höfundur er rektor Háskólans á Bifröst. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Ólína Kjerúlf Þorvarðardóttir Háskólar Mest lesið Kjósa Íslendingar með fótunum? Hjálmar Vilhjálmsson Skoðun Hvalveiðar – þjóðarskömm sem verður að heyra sögunni til Helgi Felixson Skoðun Þjóðargersemi Ebba Margrét Magnúsdóttir Skoðun Mannmiðjuvillan og dýradráp Íslendinga Rósa Líf Darradóttir Skoðun Það er mikið talað um ESB. En hver á Ísland í raun? Valerio Gargiulo Skoðun Ég vil ráða mínu sumarfríi Magnea Gná Jóhannsdóttir Skoðun Þegar Alþingi virkar fyrir Ísland Guðmundur Ari Sigurjónsson Skoðun Lítil þjóð, stór tækifæri Þórður Birgisson Skoðun Sæti við borðið – eða sæti á ganginum? Þorvaldur Ingi Jónsson Skoðun Hverjir fá sætin við borðið? Diljá Mist Einarsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Það er mikið talað um ESB. En hver á Ísland í raun? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Kjósa Íslendingar með fótunum? Hjálmar Vilhjálmsson skrifar Skoðun Þegar Alþingi virkar fyrir Ísland Guðmundur Ari Sigurjónsson skrifar Skoðun Lítil þjóð, stór tækifæri Þórður Birgisson skrifar Skoðun Hvalveiðar – þjóðarskömm sem verður að heyra sögunni til Helgi Felixson skrifar Skoðun Þjóðargersemi Ebba Margrét Magnúsdóttir skrifar Skoðun Sæti við borðið – eða sæti á ganginum? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Ég vil ráða mínu sumarfríi Magnea Gná Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Mannmiðjuvillan og dýradráp Íslendinga Rósa Líf Darradóttir skrifar Skoðun Stóra Stjórnarskrármálið Guðmunda G. Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Hverjir fá sætin við borðið? Diljá Mist Einarsdóttir skrifar Skoðun Já til að SJÁ Berglind Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Fórnarlambsnaglinn Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Þegar jafnrétti verður blóraböggull Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar Skoðun Sumarsólstöður: Tími birtu, þakklætis og helgisiða Þuríður Stefánsdóttir skrifar Skoðun Skýr mörk fyrir vindorku, sterkari vernd fyrir náttúruna Ása Berglind Hjálmarsdóttir skrifar Skoðun Hver hugsar þegar þú notar gervigreind — þú eða vélin? Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Mannréttindastofnun og réttindagæsla fatlaðs fólks Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Af hverju ekki að segja Nei … af hverju ætti að segja kannski? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Árásargjarnir lobbíistar vindorkuiðnaðarins Anna Soffia Kristjánsdóttir skrifar Skoðun 19. júní í skugga bakslags: Jafnrétti er ekki sjálfgefið Martha Lilja Olsen skrifar Skoðun Helförin var bara fugladrit Helgi Gunnlaugsson skrifar Skoðun Síðustu móhíkanarnir Viðar Halldórsson skrifar Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir skrifar Skoðun EES fyrir fyrirtækin, ESB fyrir fólkið? Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Hvern vantar enn við borðið? Jana Birta Björnsdóttir,Jónína Rósa Hjartardóttir skrifar Skoðun Áfram gakk Þorbjörg S. Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Hvað þarf að vera til staðar ef dánaraðstoð verður heimiluð? Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Hver borgar þegar samningurinn er svikinn? Hrönn Stefánsdóttir skrifar Skoðun ESB aðild er óskynsamleg frá efnahagslegu sjónarmiði Kristinn Sv. Helgason skrifar Sjá meira
Í norrænni goðafræði segir frá regnbogabrúnni Bifröst sem tengir heim goðanna við heim manna. Það fjarnám sem Háskólinn á Bifröst veitir gegnir sama hlutverki, að byggja brýr – milli byggðarlaga, milli landshluta og í raun milli landa – og opna þar með hlið sem áður voru lokuð. Háskólinn á Bifröst er í dag leiðandi í fjarnámi á Íslandi, enda hefur hann löngum brotið upp hefðir, fjárfest í nýjungum og sett nemandann í forgrunn. Án fjarnámsins hefðu mörg þeirra sem stunda nám við Háskólann á Bifröst eða hafa verið að útskrifast þaðan á liðnum árum ekki átt þess kost að flytja úr heimabyggð, yfirgefa fjölskyldu eða starf til þess að afla sér menntunar. Vegna fjarnámsins geta þau hins vegar lært – heima, í vinnunni, á ferðinni – hvar sem þau eru stödd í sínu lífi hverju sinni og á þeim tíma sólarhringsins sem þeim hentar. Sjálfstæði og frelsi með fjarnámi Fjarnámið við Háskólann á Bifröst krefst skipulagningar og tímastjórnunar. Það gerir kröfu til kennara að undirbúa vel þær sjö vikur sem hver námslota tekur – að leggja inn fyrirlestrana, raða niður verkefnum sem uppfylla kröfur skólans um fjölþætt námsmat með einstaklings- og hópverkefnum og veita jafnóðum persónulega endurgjöf, ýmist í jafningjamati eða kennslumati. Þægindin fyrir nemandann felast fyrst og fremst í því að geta sjálfur ráðið tíma sínum, hvenær sólarhrings hlustað er á fyrirlestrana og unnið í verkefnunum áður en kemur að endanlegu námsmati. Fjarnám er stafræn viðvera, umræðutímar, einstaklings- og hópaverkefni. Það gerir kröfu til bæði nemenda og kennara – en innan skipulagsins upplifir nemandinn engu að síður sjálfstæði og frelsi með tíma sinn, enda studdur af stöðugri endurgjöf og aðgengilegu vefumhverfi. Að mennta fólk til áhrifa og ábyrgðar Háskólinn á Bifröst hefur helgað sig því hlutverki að veita fólki háskólamenntun til áhrifa og ábyrgðar. Háskólinn hefur verið á mikilli siglingu síðustu ár, hefur stækkað og aukið umsvif sín svo um munar. Við bjóðum upp á samsetningu náms og námslínur sem hafa algjöra sérstöðu í háskólanámi hérlendis innan þeirra þriggja fræðasviða sem skólinn býður upp á í Félagsvísindadeild, Lagadeild og Viðskiptadeild. Enginn íslenskur háskóli hefur náð sambærilegri færni í fjarnámi. Gæðamál skólans hafa tekið stórstígum framförum með nýbreytni og nýsköpun í námi, fyrir utan þá miklu fjölgun nemenda sem orðið hefur eftir að skólagjöld voru felld niður. Með það góða mannval sem skólinn hefur á að skipa höfum við allar forsendur til þess að halda þeirri göngu áfram, með þá sameiginlegu hugsjón sem stjórnendur og starfsfólk bera fyrir brjósti. Opni evrópski háskólinn Hluti af þróun skólans hefur verið að færa út kvíar með samstarfi við erlenda háskóla í átt að alþjóðlegu samstarfi háskóla. Nefna má þátttöku okkar í evrópska háskólanetinu OpenEU sem opnar mikla möguleika fyrir háskólanema um alla Evrópu. OpenEU felur í sér samstarf evrópskra háskóla sem allir sérhæfa sig í fjarnámi líkt og Háskólinn á Bifröst. Hugsjónin á bak við þetta samstarf er að nýta fjarnámsleiðir til þess gera háskólamenntun aðgengilega milli landa með samstarfi háskólanna. Samfélagsáhrifin Agað og krefjandi fjarnám getur kostað bæði erfiði og tíma, en uppskeran er þess virði. Að geta horft fram á veginn, sótt ný tækifæri sem menntunin veitir og – þar sem það á við – flutt þau með sér á heimaslóðir. Vegna fjarnámsins geta fjölmörg þeirra sem búa á landsbyggðinni nú haft áhrif í sínu nærumhverfi með nýrri þekkingu og styrkari stöðu. Þannig eru samfélagsáhrif fjarnámsins við Háskólann á Bifröst. Það opnar gáttir. Það breytir lífshorfum. Það styrkir samfélög. Höfundur er rektor Háskólans á Bifröst.
Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir skrifar